W liczącej już kilka dekad literaturze dotyczącej internacjonalizacji przedsiębiorstw istnieje wiele nurtów badawczych, których systematyki dokonywano wielokrotnie. Terytorialny zakres internacjonalizacji należy do najstarszych problemów badawczych w dziedzinie procesu internacjonalizacji przedsiębiorstwa. Początkowo był on analizowany jako koncentracja vs. dywersyfikacja (Ayal, Zif, 1978). Obecnie zakres internacjonalizacji jest jednym ze składników większości mierników jej stopnia (Kuivalainen, Sundqvist, Saarenko, 2012). Na ogół małe i średnie przedsiębiorstwa w początkowych etapach procesu internacjonalizacji dokonują ekspansji na bliskie lub sąsiadujące rynki, na których tzw. dystans psychiczny (psychic distance) jest mały (Johanson, Vahlne, 1977). Natomiast przedsiębiorstwa transnarodowe, multinarodowe i globalne częściej funkcjonują na rynkach globalnych (Vahlne, Ivarssonn, 2014; Wach, 2014). Ponadto na zakres internacjonalizacji wpływają też inne czynniki, np. branża, w której działa firma, innowacyjność czy zaawansowanie technologiczne (high-tech/ low-tech) (Daszkiewicz, 2015). Głównymi celami empirycznymi artykułu są: identyfikacja kluczowych czynników determinujących terytorialny zakres internacjonalizacji badanych przedsiębiorstw oraz określenie siły wpływu tych czynników na zakres ich działalności międzynarodowej. Artykuł prezentuje cząstkowe wyniki badań przeprowadzonych na próbie 355 zinternacjonalizowanych przedsiębiorstw. Przebadano je za pomocą kwestionariusza ankiety przy wykorzystaniu wywiadów CATI (Computer Assisted Telephone Interviewing). Ankietyzacja została przeprowadzona w 2015 roku w ramach grantu OPUS realizowanego na Wydziale Ekonomii i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie. Obliczenia zostały wykonane za pomocą programu Statistica® PL v. 10.
EN
: For several decades in dynamically growing internationalization literature there have been many research trends. The territorial scope of internationalization is one of the oldest research problems in the area of the internationalization process of the enterprise. It was originally analyzed as concentration vs. diversification (Ayal, Ziph, 1978). Currently, the scope of internationalization is one of the components of most measures of the extent of internationalization (Kuivalainen, Sundqvist, Saarenko, 2012). In general, small and medium-sized enterprises in the early stages of the process of internationalization carry out expansion in the close/neighboring markets where the so-called psychic distance is small (Johanson, Vahlne, 1977). Conversely, transnational, multinational and global firms frequently operate in global markets (Vahlne, Ivarssonn, 2014; Wach, 2014). In addition, the scope of internationalization is also affected by other factors, e.g. industry in which the firm operates, innovation and technological sophistication (high-tech / low-tech) (Daszkiewicz, 2015). The main empirical objective of the article is to identify the key determinants of the territorial scope of internationalization of the surveyed enterprises, and the impact of these factors on the scope of their international activities. The article presents partial results of research carried out on a sample of 355 internationalized enterprises. Firms were interviewed by questionnaire using CATI interviews (Computer Assisted Telephone Interviewing). The questionnaire was carried out in 2015 under a grant OPUS carried out at the Department of Economics and International Relations, University of Economics in Kraków. Calculations were made using Statistica® PL v. 10.
The main purpose of the paper is to present the role of education, particularly entrepreneurial education for entrepreneurship development. The paper is theoretical and includes both a literature review and two important world reports (Global Entrepreneurship Monitor and WEF Global Education Initiative) on entrepreneurship and entrepreneurial education. The problems discussed in the article embrace theoretical aspects of entrepreneurship and the entrepreneur, the approach to entrepreneurship, directions of research on entrepreneurship and the role of education in the entrepreneurial process and entrepreneurship development. It also presents international comparative studies of entrepreneurship with a focus on education factor in entrepreneurial pro cess as well as selected research results on the impact of education on entrepreneurship.
PL
Głównym celem artykułu jest zaprezentowanie roli edukacji, a w szczególności edukacji przedsiębiorczej w rozwoju przedsiębiorczości. Arty kuł ma charakter teoretyczny i obejmuje przegląd literatury przedmiotu oraz dwóch najważniejszych raportów (Global Entrepreneurship Moni tor oraz WEF Global Education Initiative) z zakresu przedsiębiorczości i edukacji przedsiębiorczej. Problemy poruszane w tekście obejmują teoretyczne aspekty przedsiębiorczości i przedsiębiorcy, podejścia do przedsiębiorczości, kierunki badań nad przedsiębiorczością oraz rolę edukacji w procesie przedsiębiorczości i rozwoju przedsiębiorczości. Ponadto w artykule przestawione zostały międzynarodowe badania komparatystyczne przedsiębiorczości ze szczególnym uwzględnieniem czynnika edukacji w procesie przedsiębiorczym oraz wybrane wyniki badań dotyczące wpływu edukacji na przedsiębiorczość. Tekst kończą wnioski podsumowujące.
W artykule wyjaśniono istotę procesów europeizacji i internacjonalizacji oraz zasady funkcjonowania jednolitego rynku europejskiego (JRE). Wskazano również na zależności między omawianymi procesami. Artykuł ma charakter teoretyczno-empiryczny. Przedstawiono w nim najważniejsze teorie w obszarze integracji ekonomicznej i umiędzynarodowienia zarówno gospodarek (poziom makro), jak i przedsiębiorstw (poziom mikro). Teoria została uzupełniona o najnowsze dane statystyczne dotyczące umiędzynarodowienia polskiej gospodarki i polskich przedsiębiorstw. Ponadto zostały przywołane dokumenty opracowane przez Komisję Europejską dla poprawy warunków funkcjonowania przedsiębiorstw na JRE. W artykule przyjęto tezę badawczą, iż utworzenie jednolitego rynku europejskiego przyspiesza europeizację przedsiębiorstw i prowadzi do ich rozwoju. This article explains the essence of the processes of Europeanization and internationalization and the functioning of the Single European Market (SEM). It also indicated on the relationship between those processes. The article is both of theoretical and empirical character. It presents the most important theories in the area of economic integration and the internationalization of both economies (macro level) and businesses (micro level). The theory has been supplemented by the latest statistics on the internationalization of the Polish economy and Polish companies. In addition, the article also describes the documents of the European Commission, which define the future Commission action to improve the business environment on the Single European Market. The article adopted a research thesis that the creation of the single European market accelerates the Europeanization of enterprises and leads to their development.
Monografia badawcza pt. Macro-, Meso-, and Microeconomic Dimensions of Europeanisation przygotowana pod redakcją naukową dr. Piotra Stanka i dr. hab. prof. UEK Krzysztofa Wacha (w składzie autorskim: dr hab. prof. UEP Małgorzata Bartosik-Purgat, dr Jan Brzozowski, mgr Radosław Folga, mgr Jakub Janus, dr Marcin Komor, dr Dorota Murzyn, dr Agnieszka Pach-Gurgul, dr hab. prof.UO Rafał Riedel, dr Katarzyna Stabryła-Chudzio, dr Piotr Stanek,dr Marta Ulbrych, dr hab. prof. UEK Krzysztof Wach) podejmujeaktualny i bardzo ważny temat z punktu widzenia dyskursu naukowego toczącego się w literaturze przedmiotu, mający również niebagatelne znaczenie dla praktyki życia gospodarczego....
W niniejszym artykule przedstawiono ewolucję podejść teoretycznych do procesu internacjonalizacji przedsiębiorstw, zwłaszcza MŚP. Zaprezentowano definicje i cechy firm wcześnie umiędzynarodowionych (born global) oraz specyfikę ich internacjonalizacji. Celem artykułu jest omówienie procesu internacjonalizacji firm born global z perspektywy teoretycznej. Artykuł rozpoczęto od przedstawienia najstarszych podejść do procesu internacjonalizacji, a następnie ukazano zmiany zachodzące w globalnym otoczeniu ekonomicznym wpływające na zachowania międzynarodowe przedsiębiorstw oraz związane z tym zmiany w postrzeganiu born global i ich umiędzynarodowienia. W artykule podkreślono rolę wiedzy w internacjonalizacji born global. Z uwagi na bardzo obszerną literaturę w analizowanym obszarze przedstawiono tylko wybrane pozycje. Artykuł kończą wnioski podsumowujące, obejmujące krótkie przedstawienie dalszych możliwych kierunków badań.
EN
The paper discusses the evolution of theoretical approaches towards the internationalisation process of firms, especially SMEs. It clarifies the definitions of a born global (BG) firm, presents its characteristics and the specifics of its internationalisation process. The objective of this paper is to present the internationalisation process of a born global firm from a theoretical perspective. The article starts with the presentation of the oldest approaches towards internationalisation and shows how ongoing changes in the global economic environment have influenced international behaviours of firms as well as changed the researchers’ perception of BGs and their internationalisation process. The article highlights the role of knowledge in BGs’ internationalisation. Due to the magnitude of literature on BGs and their internationalisation, this article does not cover all of them. The article ends with conclusions and points to further opportunities and directions of research. This article came into being within the research project OPUS entitled: Patterns of internationalization of high-tech small and medium-sized enterprises, (UMO-2013/11/B/HS4/02135) 2014-2017.
The discussion on the role and importance of time in the process of internationalization of firms belongs to the mainstream of research in the field of internationalization. In the literature, the phenomenon of early and rapid internationalization was noticed in the early 1980s; however, the intensive development of the research into this phenomenon began a decade later and continues today. For several years in Poland, the share of early internationalized firms has been growing. These firms start their international activities almost from their inception. The main objective of the article is to present the pace of the internationalization process of firms from the perspective of two major theoretical approaches and its empirical verification. The article includes the literature review as well as the results of a survey conducted among 263 high-tech production firms from Poland. In the summary of the article, future directions of research are pointed out.
PL
Dyskusja na temat roli i znaczenia czasu w procesie internacjonalizacji przedsiębiorstw należy do głównego nurtu badań w obszarze umiędzynarodowienia. W literaturze zjawisko tzw. wczesnej i szybkiej internacjonalizacji zostało zauważone już na początku lat 80. XX wieku, a intensywny rozwój badań tego fenomenu rozpoczął się dekadę później i trwa do dzisiaj. Od kilku lat również w Polsce rośnie udział tzw. przedsiębiorstw born global, które rozpoczynają działalność na rynkach międzynarodowych wkrótce po utworzeniu. Głównym celem artykułu jest przedstawienie zagadnienia tempa procesu internacjonalizacji przedsiębiorstw z perspektywy dwóch głównych podejść teoretycznych oraz jego empiryczna weryfikacja. Artykuł obejmuje przegląd literatury przedmiotu oraz wyniki badań 263 umiędzynarodowionych przedsiębiorstw produkcyjnych działających w branżach zaawansowanych technologii na terytorium Polski. W podsumowaniu artykułu, wskazano na dalsze kierunki badań.
Już w latach 80. XX wieku dostrzeżono rosnącą grupę przedsiębiorstw działających przede wszystkim w branżach wysokich technologii, które wchodziły na rynki międzynarodowe szybciej niż firmy funkcjonujące w bardziej tradycyjnych branżach, a głównym źródłem ich przewagi konkurencyjnej była posiadana wiedza. Zaobserwowano też różnice w motywacji, celach, sposobach i intensywności internacjonalizacji firm z branż high-tech w porównaniu z przedsiębiorstwami działającymi w branżach tradycyjnych. Zapoczątkowane wówczas badania wczesnej i szybkiej internacjonalizacji przedsiębiorstw trwają do dzisiaj. W ostatnich latach, głównie pod wpływem zmian w otoczeniu biznesu, obserwujemy ich bardzo dynamiczny rozwój. Celem artykułu jest przedstawienie procesu internacjonalizacji firm funkcjonujących w branżach wysokich technologii1. Artykuł ma charakter teoretyczny. Definiuje oraz przedstawia branże high-tech według różnych klasyfikacji oraz specyfikę przedsiębiorstw funkcjonujących w branżach wysokich technologii. W artykule opisano kluczowe teorie internacjonalizacji przedsiębiorstw, specyfikę internacjonalizacji firm z branż high-tech, przede wszystkim ich wczesną i szybką internacjonalizację, motywy i uwarunkowania oraz wybrane modele internacjonalizacji. W podsumowaniu artykułu wskazano dalsze kierunki badań.
EN
In the 1980s a growing group of enterprises operating primarily in the high technology branches was recognized. These firms entered the international markets faster than enterprises operating in more traditional sectors. In addition, these firms gained a competitive advantage resulting from knowledge (knowledge-based competitive advantage). Moreover, significant differences in motivation, goals, methods, and intensity of internationalization of high-tech firms as compared to those operating in traditional sectors were observed. The study of early and rapid internationalization continues to this day. In recent years, mainly due to changes in the business environment, we observe their dynamic development. The aim of this article is to present the process of internationalization of firms operating in high-tech industries. The article is theoretical. It defines high-tech industries according to different classifications and describes their specifics. Then, after a brief presentation of the key internationalization theories, it describes the specifics of the internationalization of high-tech enterprises, especially their early and rapid internationalization as well as the factors and selected models of internationalization of high-techs. In the summary of the article, the future directions of research are pointed out.
Currently, the internationalisation of family businesses (FBs) is an increasingly important research area. Substantial numbers of FBs are forced to expand into foreign markets in order to survive and grow in the competitive environment. However various research findings show that internationalisation of FBs may proceed differently than in the case of firms with different ownership structure. The article is both theoretical and empirical. In the theoretical part it focuses on theoretical concepts of firm internationalisation and specifics of internationalisation of FBs, especially their motives for going international. In the empirical part the quantitative approach was adopted. The results of the survey are presented on the sample of 216 firms, including 88 FBs (were investigated with the use of a survey questionnaire). Then, the statistical analysis is carried out.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.