Artykuł skupia się na metodologicznych osobliwościach praktyki badawczej (badania naukowe i badania diagnostyczne) psychologii klinicznej. Autor wskazuje na typowe odstępstwa tej praktyki od standardów metodologicznych współczesnej psychologii – zwłaszcza tych, które wpisane zostały we wzorzec diagnozy opartej na dowodach empirycznych i praktyki psychologicznej opartej na dowodach empirycznych: lekceważenie prymarnej roli empirycznych teorii psychologicznych, zbyt częste odstępstwa od standardów psychometrycznych w procedurach konstruowania i stosowania testów psychologicznych (bywa, że są to pseudotesty, jak np. Test Drzewa Kocha). W artykule podkreślono ważność trafności teoretycznej testu psychologicznego. Podniesiono też problem zapewniania badaniom naukowym prowadzonym przez klinicystów trafności wewnętrznej i zewnętrznej.
EN
The article focuses on the methodological peculiarities of research practice (scientific research and assessment) in clinical psychology. The author indicates typical departures of this practice from the methodological standards of modern psychology – particularly from those that constitute the patterns of evidence-based assessment and evidence-based practice in psychology: ignoring the primary role of psychological theories, too frequent departures from psychometric standards in the procedures of constructing and using psychological tests (which are sometimes pseudotests, such as Koch’s Tree Test). The importance of construct validity is stressed in the article.
W artykule autor charakteryzuje trzy misje klasycznego, Humboldtowskiego uniwersytetu: (a) badawczą, (b) kształceniową (edukacyjną) oraz (c) formacyjną (wychowawczą). Całkowite wypełnienie tych misji jest możliwe wówczas, gdy – wychodząc od klasycznej wizji uniwersytetu (sformułowanej przez Wilhelma von Humboldta, twórcę Uniwersytetu Berlińskiego) – respektowany będzie kanon wartości podstawowych, który dookreśla przestrzeń aksjologiczną uniwersytetu. Składają się nań takie wartości, jak: (1) komplementarność badania (research) naukowego i kształcenia, (2) autonomia, (3) wolność, (4) prawda, (5) tolerancja, (6) wspólnotowość. Zdaniem autora, na współczesnych uniwersytetach zaniedbywana jest misja formacyjna. Powinno się jednak pamiętać, że bardzo ważnym zadaniem uniwersytetów jest wychowywanie przyszłych elit, które będą aktywnie uczestniczyć w budowie wolnego, demokratycznego, wolnego od uprzedzeń i twórczego społeczeństwa.
EN
In the article the author identifies three missions of the classic Humboldtean university: (a) research, (b) education, (c) formation. It is possible to fulfil these missions thoroughly if the canon of basic values originating from the classic vision of university (formulated by Wilhelm von Humboldt, the founder of the Humboldt University of Berlin), which defines axiological university space, is respected. It encompasses such values as (1) complementarity of research and education, (2) autonomy, (3) freedom, (4) truth, (5) tolerance, (6) sense of community. In the author’s view, modern universities seem to neglect the formative mission. It ought to be remembered, however, how important it is for universities to shape future elites which would participate actively in the creation of free, democratic, non-prejudiced and creative society.
W artykule autor bardzo krytycznie odnosi się do zjawiska nadmiernej standaryzacji ocen stosowanych w polskiej nauce. Zwłaszcza negatywnie ocenia bezkrytyczne posługiwanie się wskaźnikiem Journal Impact Facor (IF) z bazy WoS. Jego zdaniem takie wskaźniki jak: IF, Hirsch-h index, liczba cytowań powinny być stosowane tylko pomocniczo i bardzo ostrożnie. I pod tym względem zgadza się ze stanowiskiem DORA oraz EASE. Rzetelna ocena, to taka, która – przede wszystkim – odwołuje się do trybu peer review i wskaźników bibliometrycznych, ale stosowanych z dużą ostrożnością.
EN
In the article the author presents a very critical stance on over-standardisation of evaluation measures used in Polish science. His view concerning the indiscriminate application of the Journal Impact Factor (IF) from WoS database is particularly negative. In his opinion such indices as IF, Hirsch-h index, or the number of citations should be used only as a subsidiary measure in a very cautious way. Thus, he subscribes to the position represented by DORA and EASE. Reliable evaluation means, above all, resorting to such tools as peer review and bibliometric indices, although they should still be used with due care.
Three main problems are considered. The first is that psychology should avoid any inclination towards neuroscience or a type of brain science. Making use of the achievements of natural sciences, psychology should take into regard the cultural conditions [determinants] and methods worked out in social sciences. Thus, it should adopt the antireductionistic methodological programme. The second problem is that psychology must reject the papers that entice with apparent scientific approach being actually of no real worth. Also the threat posed to psychological practice by pseudo-scientific monographs and pseudo-test should be recognised. They offer scientifically false basis of practical work of psychologists in the sphere of social practice. The third problem is that each psychological practice should be preceded by a psychological theory that is empirical and needs to be verified by a methodologically correct method. Thee underlying empirical psychological theory makes a given psychological practice sensible and ethical. The status of psychology as a science and the status of psychological practice are related to the quality of education of future psychologists. The author definitely opts for the model of full-time 5-year master’s degree studies (so against the Bologna model of 3-year licentiate (BA) followed by a 2-year master’s degree study (MA)), supplemented with a one-year training under supervision of an experienced specialist. The effective and ethical work of professional psychologists in Poland suffers from the lack of legal regulations that would protect this profession against the infiltration of all kinds of charlatans offering pseudo-scientific diagnostic tools like e.g. the Tree test of Charles Koch and therapies like e.g. the Systemic Constellation of Bert Hellinger. Of utmost importance is development of not only methodological awareness but also ethical awareness in psychologists and students of psychology. Moreover, the education should bring the realisation of the effects and danger of scientific misconduct of FFP type, that is fabrication, falsification, plagiarism.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.