Education bond with the family was, and is a part of Christian doctrine from the beginning; it has always been an integral part of the task of parents in relation to children and society: it is the right and obligation resulting from the special relationship linking children with their parents. But the point is, that in modern societies, the family loses certain dimensions of socialization to other specialized entities. The school is one of them. This does not mean that the family is deprived of the educational function. The school plays in relation to the family subsidiary function. Relations families and schools in the educational process can take various forms: a model of far-reaching cooperation, antagonistic model and insidious antagonistic model. It is surprising, but undeniable fact, that the family, which constitutes fundamental human environment is under attack of multiple forces. Some see in it a reactionary bastion, a bastion of inequality, environment which enslaves others, or historically formed structure. Nowadays family is attacked. But can the family defend itself? Defending the family becomes defending human.
PL
Odpowiedzialność rodziny za wychowanie była i jest częścią doktryny chrześcijańskiej od samego początku; wychowanie zawsze było integralną częścią zadania rodziców w stosunku do dzieci i społeczeństwa: jest to prawo i obowiązek wynikający ze szczególnej relacji łączącej dzieci z rodzicami. Jednak dzieje się tak, że we współczesnych społeczeństwach, rodzina traci niektóre wymiary socjalizacji na rzecz innych wyspecjalizowanych jednostek. Szkoła jest jednym z nich. To nie znaczy, że rodzina jest pozbawiona funkcji edukacyjnej. Szkoła odgrywa rolę zależną w stosunku do rodziny. Relacja rodziny i szkoły w procesie edukacji może przybierać różne formy: wchodzi w grę model daleko idącej współpracy, model antagonistyczny i model antagonistyczny w sposób ukryty. To zaskakujące, ale niezaprzeczalny fakt, że rodzina stanowi zasadnicze środowisko ludzkie jest atakowany z wielu stron. Niektórzy widzą w niej bastion reakcyjny, bastion nierówności, środowisko, które zniewala innych, czy historycznie uformowaną strukturę. Obecnie rodzina jest atakowana. Ale czy rodzina może się bronić? Obrona rodziny staje się obroną człowieka.
Życie społeczne jest siecią interakcji, jakie zachodzą pomiędzy wielorakimi podmiotami społecznymi: jednostkami, grupami społecznymi, jednostkami i grupami społecznymi. Interakcje te obejmują nie tylko wszelkie wymiary życia, ale również ich głębię i etyczny charakter. Życie społeczne jest regulowane zwyczajami, obyczajami i prawami. Nie ma jednak zasad, które regulowałyby życie społeczne w sposób doskonały. Nie jest nią sprawiedliwość, chociaż stanowi bazę, na której mogą się opierać inne zasady, jak na przykład, solidarność. Nawet prawo, chociażby byłoby sprawiedliwe, lecz stosowane literalnie, staje się niesprawiedliwe. Zatem, w ramach funkcjonowania każdego społeczeństwa, rodzi się potrzeba miłosierdzia. Miłosierna aktywność była, jest i zawsze będzie aktywnością na wskroś pożądaną. Rzecz bowiem w tym, że ludzkie potrzeby, które mogą być zaspokajane tylko na drodze miłosierdzia są wielorakie i ponadczasowe. Im większa niemoc jednostki, tym szersze otwiera się pole na uczynki miłosierdzia.
EN
Social life is a network of interactions that occur between multiple social entities: individuals, social groups, individuals and social groups. These interactions include not only all dimensions of life, but also their depth and ethical character. Social life is regulated by customs, mores and laws. However, there are no rules that would regulate social life in a perfect way. It is not justice, although it is the basis on which other principles can be based, such as solidarity. Also the law, even if it was just, but used literally, becomes unjust. Therefore, within the functioning of every society, the need for mercy arises. Merciful activity has been, and always will be a thoroughly desirable activity. The point is that human needs that can be satisfied only through the path of mercy are manifold and timeless. The greater the weakness of the individual, the wider the field opens to the works of mercy.
Znany niemiecki ekonomista i socjolog J. Schumpeter tak pisał o tworzeniu się klas społecznych: „Jakakolwiek teoria struktury klasowej, odnosząc się do określonego okresu historycznego, musi włączyć w zakres faktów strukturę klasową poprzedniego okresu... Jakakolwiek ogólna teoria klas i ich formowania się musi wyjaśnić fakt, że klasy, które współwystępują w danym czasie, noszą na swoim obliczu znaki różnych wieków, w których powstawały (...). Klasy, gdy raz już zaistniały, utwierdzają swoją postać i odtwarzają się nawet wtedy, gdy już zniknęły warunki, które je zrodziły”. Jeśliby przyjąć za prawdziwą tę tezę w odniesieniu do procesów stratyfikacyjnych, to eo magis należałoby to odnieść do zmian społecznych ogólnie, a zmian w określonych przypadkach w szczególności. Mając to na uwadze, wydaje się, że obecna polska sytuacja społeczna jest wypadkową oddziaływania przynajmniej trzech faktorów: nieprzezwyciężonego jeszcze dziedzictwa komunistycznego, nowych trendów myślowych i problemów związanych z transformacją systemową. Autor referatu jest świadomy, że ta prezentacja jest cząstkowa i z konieczności powierzchowna. Dogłębna analiza wymagałaby wielowymiarowego i dogłębnego studium.
The author of the article presents peace in the world as the greatest common good. Nonetheless the peace has always been the most desirable good, human history is rather a history of wars than of a peaceful cooperation of the peoples. According to the author, presently peace in the world is imperiled with wrong ideologies, social injustice, lack of religious freedom, and radical proselytisms. If any war brings about deaths among many peoples: soldiers and civil population, a war in the modern world kills them many times more because of high destruction capacity, the technologically advanced weapons possess. This is why the peace is the highest and the most desirable common good of today’s world. Peace is not simply a lack of hostile action. Peace is not a state of things, which is given once forever; vice versa, it should be always conquered, and billed. Engagement for peace in the world is a duty of any human person, but in a particular way of the politicians because they rule the nations, and take decisions. For peace in the world are responsible also international organizations. The United Nations Organization is one of them.
Warunki, w jakich rodzinie przychodzi żyć, mogą dla niej być funkcjonalne lub stanowić wyzwanie. To rodzinne doświadczenie jest powszechne tak w przestrzeni, jak i w czasie. Same wyzwania jednak są różne w różnych epokach. W przeszłości wszystkie instytucje stanowiły jeden koherentny system i wspierały się nawzajem w służbie człowiekowi i rodzinie. Z biegiem czasu sytuacja uległa zmianie. Wśród wielu wyzwań, jakich doświadcza współczesna rodzina polska, są zarówno te o charakterze ideologicznym, jak i społeczno-ekonomicznym. W niniejszym opracowaniu poddano analizie następujące dylematy współczesnej rodziny polskiej: antyrodzinna ideologia radykalnego feminizmu, kryzys wartości w postmodernistycznej doktrynie oraz dylematy rodziny związane z emigracją.
EN
The conditions in which a family comes to work can be conducive to its functioning or to its challenges. This family experience is common in space as well as in time. Challenges, however, are different in different epochs. In the past centuries, all dimensions of life formed a coherent system, and the institutions supported each other in the service of man and family. Over time this situation began to change. Among the many challenges the modern Polish family experiences are both ideological and socio-economic. In this paper, from the many challenges facing the modern Polish family, the following dilemmas will be analyzed: anti-family ideology of the radical feminism and postmodern doctrine, postmodern crisis of values and family dilemmas of emigration.
Chrześcijaństwo ma swoje źródło w fakcie Bożej miłości do człowieka. „Tak bowiem Bóg umiłował świat, że Syna swego Jednorodzonego dał, aby każdy, kto w Niego wierzy, nie zginął, ale miał życie wieczne. Albowiem Bóg nie posłał swego Syna na świat po to, aby świat potępił, ale po to, by świat został przez Niego zbawiony” (J 3,16-17). Ta „Dobra Nowina” o zbawieniu dokonanym w Osobie Jezusa Chrystusa jest skierowana do każdego człowieka, aby przywrócić pierwotną perspektywę jego życiu. Dobra Nowina dociera do człowieka przez jej głoszenie tym, którzy jeszcze jej nie przyjęli, ale też i tym, którzy – z jakiegokolwiek powodu – od niej odeszli. W Europie, począwszy od Oświecenia, zaczęła się powolna dechrystianizacja społeczeństw. Racjonalizm powoli wypierał religijne postawy, a pragmatyzm parł w kierunku urządzania królestwa ziemskiego, wyłączając perspektywę eschatologiczną. W tym samym kierunku zadziałały dwie ateistyczne ideologie: marksizmu i nazizmu. W konsekwencji społeczeństwa europejskie zaczęły odchodzić od chrześcijaństwa, przyjmując sposób życia bez Boga. Do tego stylu życia włączona została nowa perspektywa – postmodernizm, której sednem jest kryzys epistemologiczny i kryzys wartości. Te ostatnie zmiany stawiają przed chrześcijaństwem nowe, dotąd nieznane, wyzwania. Chodzi o nowe formy dotarcia z przesłaniem ewangelicznym do tych, którzy żyjąc w nowym świecie społeczno-kulturowym, ulegli dechrystianizacji.
EN
Christianity has its source in the fact of God’s love for Man. „For God so loved the world that he gave his only Son, so that everyone who believes in him might not perish but have eternal life. For God did not sent his Son into the world to condemn the world, but that the world might be saved through him” (Jn 3,16-17). This „Good News” about the salvation accomplished in the Person of Jesus Christ is addressed to every human being to restore his original perspective. The Good News reaches people through its preaching to those who have not yet received it, but also to those who, for whatever reason, have departed from it. In Europe, starting from the Enlightenment, slow de-Christianization of societies began. Rationalism slowly began to supplant religious attitudes, and pragmatism moved towards the organization of the earthly kingdom, excluding the eschatological perspective. Two atheistic ideologies worked in the same direction: Marxism and Nazism. As a consequence, European societies began to move away from Christianity, adopting a way of life without God. A new perspective of postmodernism has been included in this lifestyle, the essence of which is the epistemological crisis and the crisis of values. These recent changes pose new, previously unknown challenges to Christianity. As a result, a need arises for new forms of preaching the Gospel to these people.
Aczkolwiek tolerancja jest dziś powszechnie uważana za pozytywną postawę jednostek i instytucji, a w szczególności państwa, to jednak stanowi ona ciągle skomplikowany problem. Wynika on z natury samej tolerancji, koniecznych ograniczeń, jakim poddane są jednostki, by społeczeństwo mogło przetrwać i względnie łagodnie funkcjonować. Stąd rodzi się bardzo ważne pytanie o granicę tolerancji: czy taka istnieje, a jeśli tak to kto lub co ją wyznacza.
Among many functions that the family is performing socialization is one of the most important. The need for this function arises from the fact that, in contrast to certain biological characteristics, a child being born does not bring with him any cultural patterns. A child wins them in the process of socialization through the impact of socializing agencies. The family is one of them; it is the first and most important. In the process of socialization children acquire skills that they will need in their lives, learn and internalize moral norms prevailing in the groups, in which they are actively involved and adopt a system of values applicable to them. You could say that the whole of human cultural sphere is a “gift” of the society forwarded to them by specific socializing agencies. Certain social roles comprise a specific nature of duty and service. In such cases the implementation of the common good - the good of others is fundamental to them. A classic example is the establishment of priestly and religious vocation. Professional work of a priest and monk is par excellence a strict deontology, having in mind above all benefits of others. Preparation of the individuals for such roles must inherently be twofold: on the one skill acquisition as in all other professions, but also moral qualifications that will enable a person to perform such roles. The role of the family in this regard is unique and irreplaceable. One can even say that it is the primary seminary waking up and shaping the vocation to priesthood and religious life.