The present article provides a number of profiles of book conservators, heads of the departments of book conservation and directors of the Library of the Poznań Society of the Friends of Sciences (Polish: PTPN) and their legacy remained in the form of available archival material. From its onset, the PTPN Library has been collecting manuscripts and bequests of prominent people that included books and other material, including bequests of those who had been heading the institution. The archival material that belonged to the latter group has been also collected by other libraries and archives with which they were in close contact. The legacy of Ludwika Dobrzyńska-Rybicka and Ryszard Marciniak has been thus split between the PTPN Library and the Library of the Poznań branch of the Polish Academy of Science. The bulk of the archival material bequeathed by Bolesław Erzepki has been located in the Special Collection Division of the Raczyński Municipal Library in Poznań. Residual relevant archival material can be also found in the Archives of the Adam Mickiewicz University in Poznań (L. Dobrzyńska-Rybicka) and in the Archives of Poznań University Library (L. Dobrzyńska-Rybicka, Jan Baumgart, Aniela Koehlerówna).
PL
Artykuł prezentuje sylwetki konserwatorów zbiorów, kierowników i dyrektorów Biblioteki Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk (PTPN) oraz to, co po nich pozostało w postaci archiwaliów. Od momentu powstania Biblioteka PTPN gromadziła rękopisy lub całe spuścizny wybitnych osób, w tym kierujących tą placówką. Również inne biblioteki i archiwa zakładowe instytucji, z którymi byli oni związani, włączały do swych zbiorów ich materiały archiwalne. Spuścizny Ludwiki Dobrzyńskiej-Rybickiej i Ryszarda Marciniaka znajdują się zarówno w Bibliotece PTPN, jak i w Polskiej Akademii Nauk Archiwum w Warszawie Oddział w Poznaniu. Znaczna część materiałów archiwalnych Bolesława Erzepkiego trafiła natomiast do Działu Zbiorów Specjalnych Biblioteki Raczyńskich w Poznaniu. Szczątkowe materiały archiwalne można też znaleźć w Archiwum Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (Ludwika Dobrzyńska-Rybicka) oraz w Archiwum Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu (Ludwika Dobrzyńska-Rybicka, Jan Baumgart, Aniela Koehlerówna).
Review article of the book by Daniela Koteluka pt. „Papierowa propaganda” w bibliotecew osadzie wiejskiej Czerwieńsk w powiecie zielonogórskim od 1949 do 1956 roku, Zielona Góra:Pro Libris 2016, ISBN 978–8364393–23–5, p. 184, 14 il.
W 1948 r. polscy komuniści przystąpili do socjalistycznej przebudowy wsi wzorowanej na radzieckich doświadczeniach. Jej celem było usytuowanie, ubezwłasnowolnionych pod względem ekonomicznym, rolników w kontrolowanych przez państwo spółdzielniach produkcyjnych. W akcji tej uczestniczyli również bibliotekarze, którzy w osadzie wiejskiej Czerwieńsk w powiecie zielonogórskim w latach 1949-1956 oferowali książki zachęcające chłopów do jej poparcia. Byli oni przede wszystkim popularyzatorami kolektywizacji, ponieważ o doborze dostępnych w księgozbiorze publikacji poruszających tę tematykę decydowały władze komunistyczne. W obliczu ideologizacji kultury wiejskiej, nieliczni, stali czytelnicy biblioteki w Czerwieńsku zapoznawali się z dawną polską literaturą klasyczną autorstwa Józefa Ignacego Kraszewskiego, Marii Konopnickiej, Bolesława Prusa i Stefana Żeromskiego. Unikano przy tym radzieckich i krajowych publikacji gloryfikujących dyskusyjne osiągnięcia gospodarki zespołowej.
EN
In 1948 Polish communists initiated a socialist redevelopment of a village based on Soviet experience. The purpose of this process was to locate farmers in production cooperatives which were controlled by the country. This operation was also supported by librarians, who in the rural settlement of Czerwieńsk, Zielona Góra District, between 1949-1956 offered books which would encourage peasants to support the idea. They were, above all, popularisers of collective farming, as the choice of books on this topic was made by communist authorities. Confronted with the ideology of rural culture, only few regular members of the library in Czerwieńsk became gradually acquainted with Polish classic literature of Józef Ignacy Kraszewski, Maria Konopnicka, Bolesław Prus and Stefan Żeromski. Soviet and national publications praising arguable achievements of group management were avoided.
"Zielona Góra Library Science Studies" has been published since 2002 by Regional and Municipal Cyprian Norwid’s Public Library in Zielona Gora. The first four notebooks of this scientific periodical were historico-bibliographical monographies, tightly connected with the regional problematics. In the first volume Grzegorz Chmielewski presented the history of Polish folk libraries on the West border, in the second one - Janusz Rećko prepared the detailed description of Włodzimierz Korsak’s archives, in the third one - Dawid Kotlarek juxtaposed the bibliography of Zielona Gora in the German writings until 1945, in the next volume Jarosław Kuczer worked out the collection of correspondence by Hermina von Reuss. In 2013 "Zielona Gora Library Science Studies" were transformed in the yearbook that appeared as the collection of scientific articles written by different authors connected with the most important centers of science and cultural institution in Poland. The presented texts were previously announced on the Library Science’s conversatories organized by Regional and Municipal Cyprian Norwid’s Public Library in Zielona Gora.
PL
„Zielonogórskie Studia Bibliotekoznawcze” są wydawane od 2002 r. przez Wojewódzką i Miejską Bibliotekę Publiczną im. Cypriana Norwida w Zielonej Górze. Cztery pierwsze zeszyty tego naukowego periodyku były monografiami o charakterze historyczno-bibliograficznym, silnie związane z tematyką regionalną. W numerze pierwszym Grzegorz Chmielewski przedstawił historię polskich bibliotek ludowych na pograniczu zachodnim, w drugim - Janusz Rećko sporządził szczegółowy opis archiwaliów Włodzimierza Korsaka, w trzecim - Dawid Kotlarek zestawił bibliografię Zielona Góra w niemieckim piśmiennictwie do roku 1945, a w kolejnym Jarosław Kuczer opracował zbiory korespondencji Herminy von Reuss. W 2013 r. przekształcono „Zielonogórskie Studia Bibliotekoznawcze” w rocznik, ukazujący się jako zbiór artykułów naukowych różnych autorów, związanych z najważniejszymi ośrodkami naukowymi i instytucjami kultury w Polsce. Zamieszczane teksty były wcześniej wygłaszane na Konwersatoriach Bibliotekoznawczych organizowanych przez Wojewódzką i Miejską Bibliotekę Publiczną w Zielonej Górze.
This article aims at demonstrating the double hypothesis that hypertextuality both constitutes the essence of the end of the century’s literature and explains the negative term of « decadence » used to describe the literary production of the 1880–1900’s. Reading the two founding texts of the decadence, Huysmans’ A rebours (1884) and Les Déliquescences, poèmes décadents d’Adoré Floupette (1885), one can draw some of the major consequences of these practices of rewriting. They mark the end of a mimetic regime of literature defended by the Classics and the Realists, in which the aim is to represent the world, and substitute a new form of creation based on the texts only. They destroy in the same way the claim of originality praised to the skies by the Romantics. Those rewrites also contribute to the setting of new reading strategies that demand culture and erudition. Literature is affected by the rewritings of which she is constantly the object and which sometimes take the appearance of mystifications more or less melancholic. The use of hypertextuality both threatens and enchants literature.
Likwidacja barier architektonicznych i przystosowanie pomieszczeń do potrzeb osób z niepełnosprawnością to w dzisiejszych czasach za mało. Bibliote-ki powiatowe posiadają sprzęt komputerowy oraz wydawnictwa ułatwiające pracę z użytkownikiem z niepełnosprawnościami, lecz wyposażenie to nie zawsze jest wykorzystywane. Badaniom wstępnym poddano działalność bibliotek powiatowych Metropolii Górnośląsko-Zagłębiowskiej w zakresie przeciwdziałania wykluczeniu osób z niepełnosprawnościami. Przeanalizowano programy studiów na kierunkach kształcenia bibliotekarzy we wszystkich ośrodkach w Polsce, pod względem treści związanych z obsługą osób z niepełnosprawnościami
EN
The elimination of architectural obstacles and adaptation of the interiors appear as insufficient measures for the people with disabilities in Poland. County libraries are equipped with computers and other materials meant to facilitate their contact with people with disabilities, but those aids are not always utilized to their full potential. The preliminary study looks at the county libraries in the Metropolitan Association of Upper Silesia and Dąbrowa Basin in terms of their inclusivity with regard to people with disabilities. Moreover, the study analyzes Library Studies curricula across the universities in Poland, paying particular attention to the issues connected with serving people with disabilities.
Rosnąca liczba osób w wieku senioralnym sprawia, że konieczne staje się tworzenie systemu działań aktywizujących tę grupę społeczną. Wśród form zajęć przedłużających sprawność seniorów wymienia się także kontakt z literaturą. Ośrod-kami propagowania czytelnictwa są biblioteki, które organizują spotkania autorskie i wystawy, zakładają Dyskusyjne Kluby Książki promujące czytanie, inicjują kon-takty z „książką mówioną” wśród osób niedosłyszących.W działalności Dyskusyjnych Klubów Książki niezwykle ważny jest dobór stosownej literatury dla osób starszych. W artykule podano propozycje kilku tytu-łów książek z uzasadnieniem wyboru oraz ciekawych zajęć poszerzających typową dyskusję.Przed bibliotekami stoją duże wyzwania. Wprowadzane metody upowszechnia-nia czytelnictwa obejmują ciągle zbyt małe grono czytelników i słuchaczy. Istnieje potrzeba tworzenia międzypokoleniowych grup czytelniczych, by uświadomić społe-czeństwu, że do starości należy się przygotować.
EN
The rising number of seniors in the society forces the state to engage in creating activities which would motivate and activate this social group. The vari-ous forms of such activities meant to extend the mental and physical faculties among the senior citizens have been the subjects of an ongoing multidisciplinary effort, and contact with literature has been one such activity meant to stimulate the mental fac-ulties. Libraries, as centers for the propagation of readership, organize book signings and readings, exhibitions and, first and foremost, create Book Clubs, which serve to talk about literature and promote reading as well as facilitate the contact with “the spoken book” for the people with hearing impairments. Those Book Clubs require help with the selection of literature suitable to the seniors. The article recommends several titles alongside with the justification for the choice, as well as a selection of activities meant to facilitate further discussion. Libraries are facing difficult challenges. The implemented methods of reading popularization do not reach a wide enough audience. Moreover, it is crucial to form multigenerational reading groups in order to make the society realize that old age requires preparation.
Konserwacja, promocja i digitalizacja zbiorów w Bibliotece Zgromadzenia Księży Misjonarzy w Krakowie Abstrakt: Celem artykułu jest omówienie działań podejmowanych w Bibliotece Zgromadzenia Księży Misjonarzy w Krakowie na rzecz ochrony, promocji oraz udostępniania zbiorów. Na początku XXI w. rozpoczęto wieloletni projekt konserwacji. Do konserwacji pełnej przeznaczono 20 woluminów, około 800 książek poddano konserwacji zachowawczej. W ramach promocji zorganizowano łącznie 12 wystaw. Na pięciu z nich zaprezentowano książki poddane konserwacji. Na pozostałych siedmiu przedstawiono woluminy najcenniejsze pod względem treści, opraw i znaków własnościowych. W trosce o lepszy dostęp do wybranych woluminów przeprowadzono digitalizację najcenniejszych książek. Część z nich jest dostępna online.
EN
The purpose of the article is to present the activities engaged in the Library of the Congregation of the Mission for the protection, promotion and the making accessible of the collections. At the beginning of the 21st century the many -year project of conservation was started. Twenty volumes were earmarked for complete preservation, about 800 books underwent conservation. Within the framework of promotion one organised a total of 12 exhibitions. The purpose of five of them was to present books which were subject to conservation. The remaining seven ones presented the most worthwhile volumes in terms of content, covers and marks of ownership. In order to ensure better access to selected volumes one digitised the most worthwhile books. A part of them is available online.
Facebook is a place which connects users from all over the world, enables exchange of information involving their own lives. Furthermore, this is a perfect, free way for promoting companies, organizations and individuals. For these purposes there are created fan sites so-called fanpages. The main purpose of this article is discussing a topic related to hosting such accounts by cultural institutions which are the libraries. The attention was paid to what is publish on them, what is the frequency of occurrence and how do the libraries open up to its reader. The question is, how do these libraries try to cajole people into using offered services by organizing online competitions and doing various kinds of surveys? Using applications and features for example direct access to online library’s catalog were analysed. To this end, various types of libraries accounts were viewed: academic libraries, public, scholastic, special and even digital. They were restricted only to polish libraries. The article was trying to answer the following questions: Do the libraries use this form of promotion capably? and Does reinforcing the bond between a reader and an institution really bring positive results and does it win over new users?
Miejska Biblioteka Publiczna we Włodawie rozpoczęła swoją działalność po II wojnie świato-wej, która nieprzerwalnie trwa do dziś. Pracujący w niej bibliotekarze zarażając pasją do ksią-żek czytelników udowadniają, że warto działać na tym polu działalności kulturalno-oświatowej. Mówiąc o włodawskiej książnicy, trzeba wrócić i przytoczyć tradycje jakie panowały we Wło-dawie i na terenie powiatu włodawskiego poprzez odniesienie się do okresu staropolskiego. W tym okresie wspomniano o dwóch bibliotekach działających w mieście: bibliotece Andrzeja Węgierskiego (znanego kalwińskiego kaznodziei w XVII w. Rzeczypospolitej) oraz bibliotece oo. Paulinów, która działając od 1710 r. do 1864 r. zgromadził wiele cennych woluminów. Jednak zawirowania pierwszej połowy XIX w. sprawiły uszczuplenie księgozbioru i nawet za-niechania uzupełnienia ubytków. W okresie międzywojnia, kiedy sama Polska starała się pod-nieść z okresu zaborów, również na terenie powiatu i miasta Włodawy próbowano działać w podobny sposób, aż do momentu wybuchu wojnie. W okresie powojennym, kiedy Polska wydostała się z okowów niemieckiego totalitaryzmu, rozpoczęto działania, które miały ustabili-zować sytuację w kraju. Począwszy od sierpnia 1944 r rozpoczęły działalność biblioteki w tym włodawska. Okres 1944-1999 to okres borykania się z różnymi problemami, ale i także rozwoju. Brak książek, w początkowym okresie działalności, trudności lokalowe, a przede wszystkim rozwój sieci bibliotecznej na terenie miasta i powiatu.
EN
The Municipal Public Library in Wlodawa started its activity after the Second World War, which continues to this day. Librarians working in it, infecting readers' books with passion, prove that it is worth working in this field of cultural and educational activity. Speaking of the Wlod-awa's book, one must come back and cite the traditions that prevailed in Wlodawa and Wlod-awa poviat by referring to the Old Polish period. During this period, two libraries operating in the city were mentioned: the library of Andrew Wegierski (a well-known Calvinist preacher in the 17th century) of the Polish-Lithuanian Commonwealth) and the library of Fathers St. Paul, which operating from 1710 to 1864, accumulated many valuable volumes. However, the turmoil of the first half of the 19th century caused the depletion of the book collection and even the failure to replace the cavities. In the interwar period, when Poland itself tried to raise from the period of partitions, also in the poviat and the city of Wlodawa, attempts were made to work in a similar manner until the outbreak of the war. In the post-war period, when Poland emerged from the shackles of German totalitarianism, actions were initiated to stabilize the situation in the country. Starting from August 1944, the library, including Wlodawa, began to operate. The period 1944-1999 is a period of struggling with various problems, but also development. Lack of books, in the initial period of activity, housing difficulties, and above all the development of the library network in the city and poviat.
Przedmiotem artykułu są zbiory należące niegdyś do lwowskiej Biblioteki Fundacji Wiktora Baworowskiego. W artykule przedstawiono działalność Wiktora Baworowskiego, losy zgromadzonych zbiorów po jego śmierci, a także kwestię pozostawionych we Lwowie kolekcji Bavorovianum, które w wyniku powojennej zmiany granic weszły w skład Lwowskiej Narodowej Naukowej Biblioteki Ukrainy im. Wasyla Stefanyka. Omówiona została przede wszystkim współpraca bibliotek wrocławskiej i lwowskiej, obejmująca projekt digitalizacji pozostawionych we Lwowie polskich zbiorów. Jako przykład zdigitalizowanego i udostępnionego w internetowej bazie dokumentu pochodzącego z Biblioteki Baworowskich posłużył nieopracowany dotąd dziewiętnastowieczny kopiariusz, zawierający m.in. wiersze Anny z Mycielskich Radziwiłłowej, Franciszki Urszuli Radziwiłłowej oraz anonimowy diariusz opisujący drogę do Drezna. Poprzez zaprezentowanie zawartości dokumentu podkreślono znaczenie procesów digitalizacji umożliwiających badanie cennych manuskryptów, do których dostęp był niegdyś utrudniony.
EN
The article is devoted to the fate of the collections which once belonged to the Lviv-based Library of the Wiktor Baworowski Foundation. It presents the activities of Wiktor Baworowski, the posthumous history of the collections that he gathered, and the question of the collections of the Bavorovianum, which remained in Lviv and which due to the post-war change of borders were incorporated into The Lviv National Vasyl Stefanyk Scientific Library of Ukraine. The article is focused above all on the collaboration of the libraries of Wrocław and Lviv, which involved the project of the digitalisation of Polish collections which remained in Lviv. A 19th-century copiarium which heretofore was not processed, containing inter alia the poems of Anna z Mycielskich Radziwiłłowa, Franciszka Urszula Radziwiłłowa and an anonymous diarium describing the path to Dresden served as an example of a work derived from the Baworowski Library which was digitised and made accessible in the internet database. The description of its content facilitated the underscoring of the significance of the processes of digitalisation which enable researchers to study valuable manuscripts access to which was difficult earlier.
Within the framework of the structural funds Poland will receive approximately 67.3 billion euros between the years 2007-2013. It is the biggest offered financial support a member state has been assigned to within the Cohesion Policy of the European Union ever. Hence, libraries in Poland, both academic and public, or even school libraries, have been given another chance of co-financing their activity. The article presents the possibilities at hand of these institutions offered by the structural funds for 2007-2013 within the following priority projects: the Operational Programme Infrastructure and Environment, the Operational Programme Development of Eastern Poland, the Wielkopolska Regional Operational Programme and the Operational Programme Human Capital.
PL
Polska w ramach funduszy strukturalnych otrzyma w okresie programowania 2007-2013 około 67,3 mld euro. Jest to największa pomoc przyznana dotychczas państwu członkowskiemu w ramach Polityki Spójności Unii Europejskiej. Przed bibliotekami – zarówno naukowymi, jak również publicznymi czy nawet szkolnymi pojawiła się więc kolejna szansa na dofinansowanie działalności. W artykule przedstawione są możliwości skorzystania przez te instytucje z funduszy strukturalnych w latach 2007-2013 w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, Programu Operacyjnego Rozwój Polski Wschodniej, Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego oraz Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki.
W artykule przedstawiono zagadnienia ogólne i modele badań funkcjonalności oraz oddziaływania, wpływu i wartości bibliotek. Zaprezentowano obszary badań i normy międzynarodowe. Omówiono najważniejsze projekty i inicjatywy w Stanach Zjednoczonych i Europie (z pominięciem Polski).
EN
The paper presents general issues and models of functionality tests, impact and value of libraries. Areas of research and international standards are presented and the most important projects and initiatives in the United States and Europe (excluding Polish) are discussed.
Ważnym aspektem pracy osób związanych z książką jest promocja czytelnictwa, szczególnie w dobie spadku jego poziomu w Polsce. Narzędziem wspomagającym popularyzację czytelnictwa może być prasa regionalna. W artykule przeanalizowano 23 tytuły (451 numerów) czasopism regionalistycznych Podbeskidzia (wydań elektronicznych) ukazujących się w latach 2015–2016, pod kątem obecności w nich tekstów promujących bibliotekę, książkę i czytelnictwo na tym terenie. Na początku artykułu wyjaśniono terminy „prasa regionalna” i „czasopismo regionalistyczne”. Następnie przedstawiono wyniki analizy badanych czasopism. Zwrócono uwagę m.in. na liczbę tekstów w każdym z tytułów, liczbę tekstów przypadającą na jeden numer, formę wypowiedzi, poruszane tematy.
EN
An important aspect of the work of people associated with books has to do with the promotion of readership, especially considering the decline of the number of people who read books in Poland. An instrument which supports the popularisation of readership may be constituted by the regional press. The article analysed 23 regional periodicals (451 issues) of the Podbeskidzie region (electronic editions) which appeared in 2015–2016 in terms of the presence of texts which promote libraries, books and readership in this area. At the beginning of the article there is an explanation of the terms prasa regionalna [regional press] and czasopismo regionalistyczne [a regional periodical]. This part is followed by a presentation of the results of the analysis of the periodicals in question. Attention was devoted inter alia to the number of texts which fall into each of the 23 titles, the form of expression and the subject matter.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.