Od czasu transformacji ustrojowej w Polsce wzrosła rola mieszkańców w procesie rozwoju lokalnego. Zmiany te nastąpiły w wyniku upowszechniania się menadżerskiego podejścia do zarządzania rozwojem lokalnym, a także wraz ze wzrostem świadomości swoich praw przez samych mieszkańców. Nie są oni już jedynie biernymi konsumentami oferty miejskiej, lecz także jej współtwórcami. Celem artykułu jest identyfikacja uwarunkowań oraz ocena zachodzących zmian roli mieszkańca w kształtowaniu miast w Polsce. Poza wielowątkowym materiałem studialnym przedstawiona w nim zostanie analiza budżetu partycypacyjnego miasta Katowice.
EN
We observe in Poland an increased role of residents in local development. These changes are i.a. the result of dissemination of New Public Management concept. They are also connected to the rising awareness of the rights by the inhabitants themselves. Citizens have already become not only passive consumers of an offer of their cities but also its co-creators. The aim of this article is to identify the conditions and changes of the role of inhabitants in terms of their contribution to the process of local development in Poland. In addition to an interdisciplinary review the article presents an analysis of participatory budgeting in Katowice.
Rewitalizacja to proces, w którym na każdym etapie powinni być zaangażowani interesariusze. To od ich aktywności zależy, jakie działania naprawcze zostaną podjęte na obszarze zdegradowanym. Celem artykułu jest analiza i ocena mechanizmów i narzędzi partycypacji zastosowanych w procesie opracowania programów rewitalizacji dla wybranych miast z województwa małopolskiego i mazowieckiego. Artykuł powstał z wykorzystaniem: krytycznej analizy literatury przedmiotu, analizy wyników autorskiej ankiety skierowanej do miast, analizy dokumentów miejskich oraz ogólnodostępnych źródeł informacji (np. gminne serwisy internetowe, lokalna prasa). Ogólny wniosek z przeprowadzonych badań można sformułować następująco: analizowane urzędy przestrzegały przepisów ustawy o rewitalizacji w zakresie procedur partycypacyjnych. Różniły się natomiast ilością stosowanych procedur oraz przyjętymi kanałami przekazywania informacji i formami konsultacji dostosowanymi do lokalnych uwarunkowań. Najpopularniejszą formą konsultacji w miastach były warsztaty, debaty i spotkania. Użycie form konsultacji i kanałów dystrybucji informacji było zależne od lokalnych możliwości organizacyjnych i dostępności mediów.
EN
Revitalization is a process in which stakeholders should be involved at every stage. It depends particularly on their activity what remedial actions will be taken in the degraded area. The aim of the article is to analyze and evaluate mechanisms and tools of participation used in the process of developing revitalization programs for selected cities from the Małopolska and Mazovian provinces (regions). The article was prepared using: a critical analysis of the literature on the subject, the analysis of the results of the author’s questionnaire addressed to cities authorities, analysis of municipal documents and open-access sources of information (e.g. communal websites, local media). The general conclusion from the conducted research can be formulated as follows: the analyzed offices complied with the provisions of the act on revitalization in the scope of participatory procedures. On the other hand, they differed in the number of procedures used and the accepted channels of information transfer and forms of consultation, adapted to local conditions. The most popular form of consultations in cities were workshops, debates and meetings. The use of consultation forms and information distribution channels was dependent on local organizational capabilities and media availability.
Partycypacja społeczna staje się wymogiem współczesnego zarządzania miastem. Władze wykorzystują w tym celu zróżnicowane narzędzia. Aktywizacja mieszkańców za pomocą budżetu obywatelskiego daje wielowymiarowe korzyści. Przedmiotem przeprowadzonej analizy jest proces partycypacji mieszkańców miast. Cel badania to wskazanie, jak i na ile budżet obywatelski aktywizuje mieszkańców do udziału w kształtowaniu otoczenia i realizacji potrzeb ludności oraz jakie są priorytety społeczności w wydatkowaniu środków finansowych. W pracy zastosowano następujące metody badawcze: badanie literatury, proste metody statystyczne i wnioskowanie. Analiza statystyczna dotyczy Wrocławskiego Budżetu Obywatelskiego.
EN
Social participation becomes a requirement of modern city management. Authorities use different tools for this purpose. Activation of residents by means of the civic budget gives different benefits. The subject of the analysis is the process of participation of urban residents. The aim of the study is to indicate how and to what extent the civic budget activates the residents to participate in formation the surroundings and the implementation of people’s needs, and what are the priorities of the community in spending the funds. The research methods used in the work are literature research, simple statistical methods and inference. Statistical analysis concerns the Wrocław Citizens’ Budget.