As its point of departure the article takes the intensifying tendency of contemporary art to conjoin the so-called classical literacy with the refreshing capabilities provided by the new media. It is argued that both new media works and the classical literary ones adapted to them-along with new types of books such as audiobooks or e-books, and the new theories recognising their difference-result in a paradigm shift due to which the very category of medium might seem obsolete. Consequently, the article proposes to withdraw from it and privilege the interface instead. It is through this revitalising trope that material traits of liberary works may be affirmed in the way they influence the perceptive, temporal, spatial and sensory capacities of the “reader.” Following this observation, liberature may be regarded as the constitutive element of our epoch. Regardless of whether it is only a fashionable category or an actual break, liberature marks the importance of the material aspect of communication. This pioneering term in turn becomes the part of a greater set of phenomena constructing our already trans-medial everydayness.
PL
Punktem wyjścia niniejszego artykułu jest zyskująca na znaczeniu tendencja współczesnej sztuki do łączenia tzw. klasycznie rozumianegoczytelnictwa z innowacyjnymi możliwościami, jakie niosą nowe media. Zarówno dzieła nowomedialne, jak i klasyczne dzieła literackie zaadaptowane pod ich możliwości (nie wspominając już o nowych typach książki, takich jak audiobooki czy e-booki, a także o nowych teoriach rozróżniających ich inność) świadczą o zmianie paradygmatu, w perspektywie której pojęcie medium wydaje się anachroniczne. Tym samym, niniejszy artykuł proponuję zarzucić tę kategorią i skupić się na pojęciu interfejsu. Ten obiecujący trop pozwala nam dostrzec i afirmować materialne aspekty dzieła liberackiego, pozwalając nam dostrzec jego wpływy na percepcyjne, temporalne, przestrzenne i zmysłowe możliwości "czytelnika". W związku z tym, liberatura może zostać uznana jako konstytutywne element epoki, w której żyjemy. Niezależnie czy jest ona jedynie modną kategorią czy świadczy o właściwym przełomie, liberatura uwydatnia rolę materialnego aspektu komunikacji i staje się częścią większego zbioru zjawisk, konstytutywnych dla naszej już transmedialnej codzienności.
Artykuł prezentuje obraz czytelnika na postawie wybranych utworów w literaturze fantasy (Księgowir paula Glennona), romansowej (Babunia Frederique Deghelt), antyutopijnej (451° Fahrenheita raya Bradbury’ego) i kryminalnej (Biblioteka cieni Mikkela Birkegaarda). Można zauważyć wiele podobieństw i różnic między sposobami przedstawienia motywu czytelnika. Gatunek literacki ma wpływ na kreowanie wizerunku czytającego bohatera. protagoniści czytają od dzieciństwa lub od przełomowego wydarzenia w ich życiu. podczas lektury napotykają na pewne przeszkody, co sprawia, że historia staje się bardziej interesują- ca. Książki mają moc zmieniania życia ikcyjnych bohaterów.
EN
The article presents the image of a reader in fantasy (Bookweird by paul Glennon), romance novel (La grand-mère de Jade by Frederique Deghelt), dystopian novel (Fahrenheit 451 by ray Bradbury) and crime iction (he Library of Shadows by Mikkel Birkegaard). here are a lot of similarities and diferences between the readers’ portrayals. he literary genre has an impact on creating reader’s image. he protagonists read either since their childhood or since the landmark in their lives. hey encounter some obstacles and threats during reading, which makes the story more attractive. Books have the power to change ictional characters’ lives.
The editor-in-chief’s preface devoted to the key ideas for the contemporary literary and cultural theory, which introduces the debates foregrounded in this issue.
PL
Wstęp autorstwa redaktora naczelnego wprowadzający kluczowe zagadnienia dla współczesnej teorii literatury i kultury, a także komentujący zagadnienia, którym poświęcony jest niniejszy numer.
Rynek wydawniczy w epoce nowych mediów to przestrzeń równie wielu szans co zagrożeń dla popularyzacji książki. Nie wszystkie są oczywiste, a ich konsekwencje proste do przewidzenia. Podobnie jak sama książka, która wraz ze zmianą, czy raczej zróżnicowaniem swojej postaci, może być rozumiana jako: przedmiot, produkt, dobro, obiekt, medium, treść, tekst, relacja, usługa. Niniejszy artykuł ukazuje współczesny rynek książki w Polsce w świetle globalnych zmian w zakresie produkcji i dystrybucji wydawniczej. Kluczowe dla ich zrozumienia jest rozważenie roli książki i sposobu jej istnienia. W tekście podjęto próbę odpowiedzi na pytania, co zyskuje, a co traci książka za sprawą nowych, cyfrowych mediów, a wraz z nią autor i czytelnik w zmiennych rolach podmiotów tworzących i poznających.
EN
The publishing market is in the world of new media space as many opportunities as the threats for the popularization of the book. Not all of them are obvious, and their consequences are simple to foresee. Like the book itself, which with the change, or rather the differentiation of its character, can be understood as: object, product, good, medium, content, text, relation, service. This article discusses the contemporary book market in Poland in the light of global changes in publishing production and distribution. The key to understanding them is to consider the role of the book and its way of life. Answer the question of what is gaining and losing the book through the new digital media, and with it the author and the reader in the changing roles of the forming and learning entities
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.