Długość wspólnej granicy między dwiema jednostkami geograficznymi jest często używana jako podstawowa waga w analizie zależności przestrzennych. Najnowsze propozycje dotyczą m.in. testowania wpływu podziału geograficznego wyższego rzędu na podział niższego rzędu (Markowska i in. 2014; Sokołowski i in. 2013), regionalnej przestrzennej średniej ruchomej oraz nowego współczynnika korelacji przestrzennej (Markowska i in. 2015). W cytowanych pracach nowe metody zilustrowano na przykładach analiz regionów Unii Europejskiej szczebla NUTS 2. Jest oczywiste, że w sensie oddziaływania społeczno-ekonomicznego granice pomiędzy regionami należącymi do różnych państw mają inną ważność niż granice międzyregionalne w ramach tego samego państwa. W niniejszej pracy podano prostą propozycję oceny ważności granic. Należy wziąć jakąś zmienną makroekonomiczną nie wykorzystywaną w aktualnych analizach (np. PKB, śmiertelność niemowląt, wartość HDI) a dostępną na poziomie NUTS 2 i określić lokalną ważność granic dzieląc większą wartość tej zmiennej przez mniejszą dla regionów leżących po obu stronach danej granicy. Następnie rozsądne wydaje się uśrednienie tych ocen ważności dla wewnętrznych granic w każdym z krajów osobno, oraz dla granic międzypaństwowych. Można też wykorzystać oceny ważności bez uśredniania do zbudowania dodatkowego systemu wag.
EN
The length of common border between two geographical units is frequently used as a basic weight in spatial analysis. The newest methodological propositions such as tests for hierarchical relations (Markowska et. al. 2014; Sokołowski et. al. 2013), regional spatial moving average and new spatial correlation coefficient (Markowska et. al. 2015) are using border lengths. In cited references new methods have been illustrated by analyses for EU NUTS2 regions. It is obvious that borders between regions belonging to different countries have different socio-economic impact than borders between regions lying in the same country. A new simple method for assesment the importance of borders is proposed in the paper. It is based on a chosen macroeconomic variable available at NUTS 2 level (e.g. GDP, infant mortality, Human Development Index). For neighboring regions bigger value is divided by smaller value giving the local importance of the given border. These measures of local border importance can be than average for borders within the same country and for borders for each pair of neighboring countries.
The aim of this research is to analyze the interregional differences in the food consumption in households. In the first part of research an author concentrates on the identification of groups of voivodships which are similar in the consumption structure, while in the second one the attempt to explain the regional differences by contextual variables was presented. The individual data from Polish Households Survey for 2011 were taken in the research. The statistical significant differences in the food products consumption were found at the regional level. It was impossible to explain such inequalities only by individuals’ characteristics and contextual variables. This might suggests the role of other factors, like regional differences in consumption habits, which are connected with the region-specific traditions.
PL
Celem badania jest analiza międzyregionalnych różnic w poziomie spożycia wybranych artykułów spożywczych przez gospodarstwa domowe. W pierwszej części badania skoncentrowano się na identyfikacji grup województw o zbliżonej strukturze konsumpcji, zaś w części drugiej podjęto próbę wyjaśnienia przyczyn występowania różnic regionalnych. W badaniu skorzystano z danych indywidualnych pochodzących z Badania Budżetów Gospodarstw Domowych za 2011 r. Uzyskane wyniki potwierdzają występowanie istotnych statystycznie różnic wojewódzkich w ilości konsumowanych przez gospodarstwa domowe produktów. Różnice te nie zostały w pełni wyjaśnione przez indywidualne cechy gospodarstw domowych i dodatkowe zmienne kontekstowe. Fakt ten może sugerować obecność innych czynników, takich jak regionalne wzorce konsumpcji.
Artykuł koncentruje się na przestrzennej analizie eksploracyjnej danych związanych z przestępczością i rozwojem gospodarczym w UE na poziomie NUTS-3. NUTS jest statystyczną klasyfikacją terytorialną w UE i dla EUROSTATU, a jego 3 poziom obejmuje najmniejsze regiony. Analiza składa się z trzech etapów. Po pierwsze, zidentyfikowano najczęściej stosowane wskaźniki wyrażające relacje pomiędzy przestępczością a warunkami gospodarczymi. W drugim etapie, po poszukiwaniach tychże wskaźników w bazach EUROSTATU, na poziomie NUTS-3 utworzono zestaw danych wejściowych. Wreszcie, dane geograficznie zidentyfikowane poddano testom zależności przestrzennych oraz zaproponowano badania lokalnej korelacji niektórych wskaźników. Hierarchiczne grupowanie wskaźników zastosowano zarówno dla 2009 i 2010. Z badań wynika występowanie przepływów i nierówności w danych, jak również brak istotnych danych statystycznych na poziomie NUTS-3 dla kilku wskaźników, pomimo ich dostępności na wyższych poziomach klasyfikacji terytorialnej. Niezależnie jednak od trudności, rozpoznawcza analiza przestrzenna wskazuje, by kontynuować badania na temat relacji między wskaźnikami infrastrukturalnymi, takimi jak: odległość od portów i autostrad a przestępczością. Graficzna prezentacja zidentyfikowanych klastrów na mapach wskazuje na istnienie stabilnych grup regionów z podobnymi wartościami. Innym pozytywnym rezultatem wynikającym z badania jest możliwość sklasyfikowania, wizualizacji i analizy podobieństwa oraz różnic wśród najmniejszych regionów statystycznych UE.
EN
The paper is focused on the spatial exploratory analysis of data related to crime and economic development in EU on the NUTS-3 level. NUTS is the statistical territorial classification of EU and EUROSTAT and its 3rd level includes the smallest regions. The analysis has three steps. First of all, the most commonly used indicators in studies investigating the relationship crime-economic conditions were identified. In the second stage, after search for these indicators in EUROSTAT NUTS-3 level datasets the research dataset was established. Finally, the data is geographically referenced and tests for spatial dependencies and local correlation of some indicators are introduced. Hierarchical clustering of indicators is used both for 2009 and 2010. The research shows the existence of flows and inequalities of data, as well as absence of data on NUTS-3 level for important indicators, despite their presence on higher levels of the territorial classification. Regardless of these shortcomings, the exploratory spatial analysis generates the idea to continue the research on the relations between infrastructural indicators such as distance to ports and highways and crime rates. The mapping of identified clusters shows the existence of stable geographically formed groups of regions from similar clusters. Another positive result is the possibility to classify, visualize and study the similarities and differences in EU smallest statistical regions.
Celem niniejszego artykułu jest analiza i prognoza rozwoju obszarów położonych wzdłuż drugiej linii metra warszawskiego. Do wykrycia zmian użyto zmodyfikowanego modelu MOLAND, który został rozwinięty w wyniku analiz pokrycia terenu programu CORINE Land Cover prowadzonego przez Komisję Europejską. Badania wskazały tereny najbardziej predysponowane do zmian, ich kierunek, a także tempo ich rozwoju.
EN
The aim of this study was to analyze the development of areas located along the second metro line in Warsaw using the modified MOLAND model. The area of analysis was set at a distance of 500 meters from the subway line. Four databases were used as an input: current use of the land, map-based transport accessibility, site plans and potential development areas databases. The results show that areas located within the existing plan, situated not more than 500 meters from the metro station and designated as an area of development will develop the fastest. The slowest, will change areas located further than 750 meters from the station and without an abiding site plan. Fastest-growing terrains are bestead mostly in small and built-up areas. The most extensive changes take place in areas currently partially or generally undeveloped, but without proper infrastructure development they are likely to slow down. This model could be used especially for spatial planning by city authorities.
Kopalnia “Oszybka” w Pakosławiu województwo mazowieckie została odkryta w 1992 roku przez Marcina Bednarza w czasie badań powierzchniowych realizowanych przez studentów z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego. W kolejnych trzech sezonach badawczych pozyskano około 1750 przedmiotów krzemiennych. Ten duży zbiór zawierał nie nie tylko charakterystyczne rdzenie, ale także produkty debitażu. Wstepne analizy materiału wskazywały na chronologię związaną z późnym mezolitm lub wczesnym neolitem. Po latach zespół archeologów z Instytutu Archeologii z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego z Warszawy powrócił do studiów nad tymi materiałami. Dzięki szczegółowej dokumentacji z lat 90-tych była możliwa digitalizacja i implementacja wyników do środowiska GIS. Rezultem tej procedury była możliwość analizy przestrzennej materiałów krzemiennych połączona ze studiami technologicznymi i typologicznymi.
EN
The flint mine “Oszybka” in Pakosław, Mazowieckie voievodeship was discovered by Marcin Bednarz in 1992 during a field survey on an outcrop of chocolate flint conducted by students practice from Institute of Archaeology University of Warsaw. During the next three seasons about 1750 flint artifacts were collected from the site. This large assemblage contains not only the characteristic forms like cores but also debitage products. Initial research made it possible to determine the chronology of site as belonging to late Mesolithic and/or early Neolithic. Further studies were sadly interrupted by the premature death of Marcin Bednarz. After some years, according to Marcin wishes, team from the Institute of Archaeology Cardinal Stefan Wyszyński University in Warsaw returned to the studies of flint materials from the “Oszybka” flint mine. Thanks to very detailed documentation from the 90s of the last century has become possible to digitalize and integrate it into a GIS environment. As a result, we acquired many spatial analysis of flint materials and combined them with research in terms of technology and typology.
The geographic information system (GIS) has become a very popular and useful tool to aggregate and process spatial data. In this paper, the implementation of data obtained during survey seasons at the El Fuerte de Samaipata (Bolivia) archaeological site and results of data analysis on the GIS platform are presented. In addition to the thematic layers, a description of the sectors and archaeological relics was added to the whole system. The implemented layers are related to orthoimages created from terrestrial laser scanning (TLS) and from close range photogrammetry (in visual, spectral, and infrared light), raw photos of petroglyphs, a highly detailed vector plan of the site, conservation risk maps, new spatial divisions, description layers, and a digital terrain model (DTM) based on the results of TLS. Such a system, with an implemented DTM, allows rainwater runoff and its impact on the archaeological site to be analysed. Thus, the paper presents a study on some hydrological conditions of the Samaipata rock. It is part of the larger research project “Architectural examination and complex documentation of Samaipata (El Fuerte de Samaipata/Bolivia) site from the World Heritage List”. The results of this study are considered mainly from the point of view of conservation recommendations and strategies. Same aspects, however, may influence future studies on the chronology and cultural affiliation of the Samaipata rock carvings.
PL
System informacji geograficznej (GIS) stał się bardzo popularnym i użytecznym narzędziem do agregowania i przetwarzania danych przestrzennych. W niniejszym artykule przedstawiono implementację danych uzyskanych podczas sezonów badań na stanowisku archeologicznym El Fuerte de Samaipata (Boliwia) oraz wyniki analizy danych na platformie GIS. Oprócz warstw tematycznych do całego systemu dodano opis sektorów i zabytków archeologicznych. Zaimplementowane warstwy są powiązane z ortoobrazami utworzonymi z naziemnego skanowania laserowego (TLS), fotogrametrii bliskiego zasięgu (w świetle wizualnym, spektralnym i podczerwonym), surowych zdjęć petroglifów, bardzo szczegółowego planu wektorowego, map ryzyka, nowego podziału przestrzennego stanowiska, warstw opisowych oraz cyfrowego model terenu (DTM) opartego na wynikach TLS. Taki system przetwarzania danych z wdrożonym DTM pozwala na analizę spływu wody deszczowej i jej oddziaływania na stanowisko archeologiczne. W związku z tym w artykule przedstawiono badania niektórych warunków hydrologicznych skały Samaipata. Badania są częścią większego projektu „Badania architektoniczne i kompleksowa dokumentacja stanowiska Samaipata (Fuerte de Samaipata/Boliwia) z Listy Światowego Dziedzictwa”. Wyniki tych prac rozpatrywane są głównie z punktu widzenia zaleceń i strategii ochrony skały. Te same aspekty mogą jednak wpłynąć na przyszłe badania dotyczące chronologii i przynależności kulturowej rzeźb skalnych Samaipata.
Celem niniejszego artykułu jest ocena możliwości utworzenia bazy danych analitycznych do badania cen nieruchomości. W dużej mierze, artykuł przedstawia niektóre z ustaleń wspólnego projektu, prowadzonego wspólnie z wiodącymi bułgarskimi agencjami nieruchomości. Za pomocą odpowiedniego podejścia analitycznego i ujednolicenia informacji możliwe jest osiągnięcie znacznych korzyści dla bułgarskiego dynamicznego rynku. Ze względu na brak narzędzi i doświadczenia, zaistniała konieczność wyboru właściwej metody i zastosowania jej do największej bazy danych utworzonej z informacji pochodzących z innych rynków. Badanie koncentruje się na wpływie bezpieczeństwa miejskiego na ceny nieruchomości. Z jednej strony, jest to podstawowym wyznacznikiem wyboru klientów, a z drugiej strony, informacje o ocenie bezpieczeństwa mogą być wykorzystane w planowaniu przestrzennym i zarządzaniu. W rezultacie powstał zbiór danych georeferencyjnych zawierający informacje o cechach ponad 191 000 nieruchomości w Denver, Kolorado. Zastosowanie wybranej metody – Ważonej Geograficznie Regresji Hedonicznych – na zbiorze danych wykazało na szereg kwestii związanych z ograniczeniem sprzętowym i oprogramowania, sposobu agregacji danych i obecności współliniowość pomiędzy indeksami. Zastosowanie zasad analiz geograficznego ważenia, jako sposób rozwiązania problemu współliniowości wykazały również zalety, takie jak określenie wpływu różnych wskaźników w mniejszych obszarach miejskich. Pomimo użycia danych z innych rynków, badania umożliwiły wyciągnięcie istotnych wniosków dotyczących definicji, gromadzenia i opracowania danych niezbędnych do stworzenia odpowiedniej bazy danych do analizy bułgarskiego rynku nieruchomości.
EN
The purpose of this article is to assess the possibilities for creating an analytical database to study real estate prices. To a large extent, the article presents some of the findings of a joint project with leading Bulgarian real estate agencies. Using a suitable analytical approach and standardising the information would bring substantial benefits to the dynamic Bulgarian market. Due to the lack of tools and experience, it was necessary to select an appropriate method and to apply it to the largest possible database created with the help of information from other markets. The study focused on the impact of urban security on real estate prices. On the one hand, this is a basic determinant for customers’ choice, and on the other hand, information about security rating could be used in urban planning and management. As a result, a georeferenced dataset was created with information about the characteristics of over 191 000 properties in Denver, Colorado. The application of the selected method – the Geographically Weighted Hedonic Regression – for this dataset showed a number of issues related to hardware and software restrictions of the application, the manner of data aggregation and the presence of co-linearity between indices. The application of the Geographically Weighted Principal Analysis as a means of solving the problem of co-linearity has shown other advantages such as defining the impact of various indices in smaller urban regions. Despite using data from other markets, this research has made some important conclusions regarding the definition, collection and study of data necessary for the creation of a suitable database to analyse the Bulgarian real estate market.
W artykule przedstawiono koncepcję modelu decyzyjnego, ułatwiającego wybór lokalizacji dla nieruchomości biurowej spełniającej wymogi zrównoważonego budownictwa. W oparciu o literaturę przedmiotu omówiono najważniejsze aspekty koncepcji inwestowania odpowiedzialnego na rynku nieruchomości. W koncepcji tej istotny jest dobór lokalizacji dla budynków komercyjnych, tak aby poprawiała ona parametry budynku zrównoważonego. Propozycja modelu wyboru lokalizacji została stworzona w oparciu o metody wielokryterialne stosowane w środowisku GIS. Kryteria i subkryteria przyjęte do modelu zostały opracowane na podstawie zasad przyjętych w systemie certyfikacji budynków BREEAM. Model taki, przy wykorzystaniu odpowiednich danych i informacji przestrzennych, pozwala na przygotowanie mapy decyzji lokalizacyjnych.
EN
The paper presents the concept of the decision-making model facilitating the selection of location for an office building fulfilling the requirements of sustainable construction. The concept of responsible property investing was discussed on the basis of literature studies. Sustainable office buildings are one of the ways of its practical implementation and the location of a building is among the evaluation criteria in sustainable building multicriteria certification systems, so it can improve the rating of a building. The proposed decision model for the selection of location was elaborated on the basis of multicriteria decision analysis applied in the GIS environment. Analytical criteria applied in the model were compiled on the basis of the BREEAM certification system. When the required data and spatial information are applied to this model, it allows to prepare the map of optimal spatial decisions.
Osoby niepełnosprawne ruchowo, poruszając się w przestrzeni miasta, napotykają na wiele barier architektonicznych, które utrudniają im funkcjonowanie i wpływają na brak podejmowania aktywności, m.in. zawodowej. Celem pracy dyplomowej, na podstawie której opiera się niniejszy artykuł, była ocena przystosowania wybranego obszaru Lublina (istotnego z punktu widzenia mieszkańców) do potrzeb osób niepełnosprawnych ruchowo. Artykuł składa się z dwóch części. W pierwszej z nich zostały omówione przykładowe opracowania poświęcone tematowi geografii niepełnosprawności i wpływu barier architektonicznych na funkcjonowanie osób niepełnosprawnych w przestrzeni miasta. Druga część artykułu zawiera informacje dotyczące pozyskanych danych w ramach inwentaryzacji, a także analizy przestrzenne, na podstawie których zostały opracowane mapy gęstości obiektów, umożliwiające wskazanie stref przystosowanych i nieprzystosowanych do potrzeb osób niepełnosprawnych ruchowo.
EN
People with physical disabilities will encounter many architectural barriers when moving around the city, which make it difficult for them to function and influence their lack of activity, including professional activity. The aim of the diploma thesis, on the basis of which this article is based, was to assess the adaptation of the selected area of Lublin (important from the point of view of residents) to the needs of people with physical disabilities. The article consists of two parts. The first of them discussed exemplary studies on the geography of disability and the influence of architectural barriers on the functioning of disabled people in the city space. The second part of the article contains information on the data obtained during the inventory, as well as spatial analysis, on the basis of which density maps of objects have been prepared, allowing to identify zones adapted and not adapted to the needs of people with physical disabilities.
The article presents examples of the use of historical spatial data collected for the Internet Atlas of Independent Poland. The Atlas was published in 2021 as a result of the project of the Institute of History of the Polish Academy of Sciences and the Faculty of Geodesy and Cartography of the Warsaw University of Technology. The article’s main aim is to show the possibility of investigating the structure of the settlement network using spatial analyses and to propose ways of reconstructing spatial structures employing cartographic methods: groups of settlement objects or administrative units.
PL
Artykuł przedstawia przykłady wykorzystania zasobu historycznych danych przestrzennych, zgromadzonego w ramach Internetowego Atlasu Polski Niepodległej, opublikowanego w 2021 r. jako efekt projektu Instytutu Historii PAN i Wydziału Geodezji i Kartografii Politechniki Warszawskiej. Zasadniczym celem artykułu jest ukazanie możliwości badania struktury sieci osadniczej z wykorzystaniem analiz przestrzennych oraz propozycja sposobów odtwarzania metodami kartograficznymi struktur przestrzennych: grup obiektów osadniczych czy jednostek administracyjnych.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.