Autodystansowanie jest przyjmowaniem szczególnej perspektywy wobec własnych doświadczeń, umożliwiającej człowiekowi obserwowanie ich „z odległości”, czy też z pozycji „muchy na ścianie”. Coraz liczniejsze badania wykazują, że zdystansowane spostrzeganie własnych myśli i emocji, przeciwstawiane „zanurzaniu się” w nich, ma pozytywne skutki poznawcze, emocjonalne i behawioralne –pozwala na rekonstruowanie niefunkcjonalnych schematów poznawczych oraz obniżanie reaktywności emocjonalnej, umożliwiające podejmowanie bardziej adaptacyjnych zachowań. Artykuł prezentuje całościowe metody oraz konkretne techniki psychoterapeutyczne aktywizujące autodystansowanie: terapię ustalonej roli, dramaterapię, technikę dwóch krzeseł, terapię narracyjną, terapie oparte na uważności oraz terapię metapoznawczą. Potwierdzona skuteczność niektórych metod itechnik opartych na uzyskiwaniu i utrwalaniu dystansu wobec własnych doświadczeń może stanowić inspirację do empirycznegotestowania tych, które nie zostały jeszcze przebadane, oraz do tworzenia i testowania nowych.
EN
Self-distancing occurs when aperson adopts the perspective of observing her or his experiences “from adistance” or from the position of “afly on the wall”. Agrowing body of empirical evidence suggests that adopting aself-distanced perspective, opposed to the self-immersed perspective, results in positive cognitive, emotional, and interpersonal outcomes, allowing the reconstruction ofdysfunctional cognitive schemas, the lowering of emotional reactivity, and leads to more adaptive behaviours. The article presents comprehensive methods and specific psychotherapeutic techniques activating self-distancing: fixed-roletherapy, drama therapy, two-chairs technique, narrative therapy, mindfulness-based therapies, and metacognitive therapy. The asserted effectiveness of some of these methods and techniques based on selfdistancing may inspire others to test the methods, whose efficacy have not yet been proven, and to develop and verify new ones.
Ludzie stosują różne strategie poznawczo-emocjonalne, kiedy konfrontują się z trudnymi doświadczeniami wcelu poradzenia sobie znimi. Liczne badania prowadzone wnurcie społeczno-poznawczym dostarczają przekonujących danych na temat istotnego znaczenia autodystansowania wregulacji emocjonalnej, radzeniu sobie zbolesnymi przeżyciami oraz wutrzymywaniusatysfakcjonujących relacji zinnymi. Stosowanie perspektywy obserwatora opartej na dystansie do siebie (self-distanced perspective) jako formy autorefleksji, wodróżnieniu od perspektywy „zanurzenia wsobie” (self-immersed perspective), przynosi pozytywne skutki poznawcze, emocjonalne i behawioralne dla funkcjonowania osoby wjej wymiarze intrapersonalnym (pozwala na rekonstruowanie dysfunkcjonalnych schematów poznawczych, obniża reaktywność emocjonalną, sprzyjając regulacji emocji ipodejmowaniu adaptacyjnych zachowań) oraz interpersonalnym (jest predyktorem zachowań nakierowanych na rozwiązanie problemu, pomaga radzić sobie z odczuwaną złością i hamować agresję podczas konfliktów z innymi).
EN
People use different cognitive-emotional strategies as coping mechanisms when faced with difficult experiences. Numerous studies conducted in the socio-cognitive field, provide convincing data on the importance of self-distancing in emotional regulation, coping with painful experiences, and maintaining good relations with others. The use of the self-distanced perspective, as a form of self-reflection (opposite to the self-immersed perspective), has apositive cognitive, emotional, and behavioural effect on aperson’s functioning in their intra-personal dimension (it allows them to reduce the level of emotional reactivity, promotes emotional regulation, and adaptive behaviour), as well as their interpersonal dimension (it is apredicator for problem-solving behaviour, atool helping to cope with anger and reducing aggression during conflicts with others).
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.