Głównym celem artykułu jest przedstawienie czynników społecznych warunkujących aktywność oraz destynacje turystyczne chicagowskiej Polonii. Wśród tych czynników wyróżniono takie aspekty, jak: sytuacja rodzinna, wzorce rodzinne, brak tradycji rodzinnej, przynależność do organizacji, indywidualna chęć wyjazdu/poznawanie nowych miejsc oraz brak wolnego czasu. Celem badania było również sprawdzenie, czy przynależność do organizacji wpływa na większą częstotliwość wyjazdów turystycznych Polonii chicagowskiej w ciągu roku oraz czy ma ona wpływ na wybór kierunku wyjazdu turystycznego.
Over the last decade, the tourism industry is considered to be an engine of economic development in many countries of the world. On the other hand, tourism as an important socio-economic phenomenon of modern times is closely related to the development of society and is subject to its laws, so the purpose of the research is defined as: the systematization of the existing approaches, identification and justification of the main socio-demographic factors for the development of the tourism industry in Ukraine against the backdrop of the world tourism industry. The scientific novelty: analysis of previous studies has identified the key demographic and social factors that have a direct impact and determine the main trends in tourism in Ukraine. The indirect social indicator for the level and quality of population life is determined as the disposable income per person; its comparative and retrospective analysis in the context of Ukrainian regions makes it possible to identify potentially promising areas for the development of tourism business with the existing demand from the local population.
PL
W ostatnim dziesięcioleciu branża turystyczna stała się motorem rozwoju gospodarczego w wielu krajach świata. Z drugiej strony turystyka, jako ważne społeczno-ekonomiczne zjawisko, jest ściśle związana z rozwojem społeczeństwa i podlega jego prawom, dlatego też cel badań definiuje się jako: usystematyzowanie istniejących podejść, identyfikacja i uzasadnienie głównych czynników społeczno-demograficznych rozwoju branży turystycznej na Ukrainie na tle światowej branży turystycznej. Analiza wcześniejszych badań pozwoliła zidentyfikować kluczowe czynniki demograficzne i społeczne, które mają bezpośredni wpływ na turystykę na Ukrainie i determinują główne jej trendy. Pośredni wskaźnik społeczny dotyczący poziomu i jakości życia ludności określa się jako dochód na osobę; jego analiza porównawcza i retrospektywna w kontekście regionów ukraińskich pozwala zidentyfikować potencjalnie obiecujące obszary dla rozwoju branży turystycznej z uwzględnieniem potrzeb miejscowej ludności.
The aim of the thesis was to explore the different ways of constructing the narrative identity by young adults with physical disability and to look for social and cultural factors which could have impact on the variety of constructions of respondents’ narrations about the one’s own life. The author used the Life Story Interview written by Dan Mc Adams. The examined persons were 40 young adults with different kind and moment of gaining disability. There were persons with motor and the visual disability in the researched group. The disability of answerers was natural or was a cosequence of the impairment of the body during one’s own life. The studies’ outcomes indicate that according to responders’ point of view the main impact on the process of forming their narrative identity have three groups of factors:1) the experiences connected with the social relationships, 2) the cultural factors, especially mass- media, 3) the experiences connected with one’s own body and its impairment. There were also exceptional factors in each individual story which significantly influenced the form of the person’s narrative identity. The analysis of the thematic literature [among others Edwards 2007, Leszczyńska 2010, Dunn, Burcaw 2016] shows that the results of this research may broaden the knowledge about factors which can be helpful in forming the narrative identity of young adults with physical disability.
PL
Celem badań była eksploracja sposobów konstruowania tożsamości narracyjnej przez młode osoby dorosłe z niepełnosprawnością fizyczną oraz poszukiwanie czynników społecznych i kulturowych, które mogły wywrzeć wpływ na zróżnicowanie tego rodzaju narracji. W badaniu wykorzystano wywiad na temat historii życia Dana P. McAdamsa. Przebadanych zostało 40 młodych osób dorosłych z różnym rodzajem oraz momentem nabycia niepełnosprawności fizycznej. Wśród respondentów znalazły się zarówno osoby z niepełnosprawnością wzroku, jak i ruchu. Niepełnosprawność osób badanych miała charakter wrodzony lub stanowiła konsekwencję uszkodzenia ciała w biegu życia. Wyniki badań świadczą o tym, iż według respondentów istotny wpływ na kształtowanie się ich tożsamości narracyjnej wywarły trzy grupy czynników: 1) doświadczenia związane z relacjami społecznymi, 2) czynniki kulturowe, szczególnie przekazy medialne, 3) doświadczenia związane z własnym ciałem i jego niepełnosprawnością. W wywiadach na temat historii życia, których udzielili respondenci, można także wyodrębnić czynniki niepowtarzalne, właściwe dla kontekstu historii życia konkretnych osób badanych, które wywarły według nich wpływ na kształtowanie ich narracyjnej tożsamości. Na podstawie analizy literatury przedmiotu [m.in. Edwards 2007, Leszczyńska 2010, Dunn, Burcaw, 2016] można stwierdzić, że wyniki badań stanowią wkład w poszerzenie wiedzy dotyczącej czynników sprzyjających rozwojowi tożsamości narracyjnej osób dotkniętych niepełnosprawnością.
Background. Since parents are one of the most influential social- agents on children’ behavior, it is crucial to develop strategies for them to put major emphasis on their children’s physical activity. The purpose of this study was to analyze the effects of a judo-based intervention developed according to the self-determination theory on parents’ motivation. Methods. Ninety-six parents (54 men and 42 women) aged between 25 and 48 (M = 37.2, SD =2.58) with no previous experience in judo participated in this study. The intervention consisted of a session in which parents practiced judo with their children under the direction of coaches who used strategies to promote the satisfaction of basic psychological needs. Results. The post-intervention results showed high values in the satisfaction of the three basic psychological needs and significant increases of more self-determined forms of motivation and future intention to practice judo both for their children and for themselves. These increases were significantly higher for those parents with lower pre-intervention scores on the index of self-determination. Conclusion. Providing the parents of young athletes with a practical experience together with their children, following specific strategies and guided by specialist professionals, could be an effective intervention to produce adaptive changes in their motivation. In addition, parents with low degrees of self- determined motivation would seem to be the main target of this kind of intervention.
PL
Tło. Ponieważ rodzice są osobami, które w dużym stopniu wpływają na zachowania społeczne dzieci, ważne jest opracowanie strategii, które pozwolą im położyć duży nacisk na aktywność fizyczną swoich dzieci. Celem pracy była analiza wpływu działania interwencyjnego opartego na judo, opracowanego zgodnie z teorią samostanowienia motywacji rodziców. Metody. W badaniu wzięło udział 96 rodziców (54 mężczyzn i 42 kobiety) w wieku od 25 do 48 lat (M = 37,2, SD = 2,58) bez wcześniejszego doświadczenia w judo. Działanie interwencyjne składało się z sesji, w której rodzice ćwiczyli judo ze swoimi dziećmi pod kierunkiem trenerów, którzy wykorzystywali strategie promujące zaspokojenie podstawowych potrzeb psychologicznych. Wyniki. Wyniki po interwencji wykazały wysokie wartości w zaspokajaniu trzech podstawowych potrzeb psychologicznych oraz znaczący wzrost bardziej samostanowiących form motywacji i deklaracji przyszłego zamiaru uprawiania judo przez dzieci, jak i rodziców. Wskaźniki wzrostu były istotnie wyższe w przypadku rodziców z niższą punktacją przedinterwencyjną w odniesieniu do wskaźniku samostanowienia. Wniosek. Zapewnienie rodzicom młodych sportowców praktycznego doświadczenia wraz z ich dziećmi, przy zastosowaniu określonych strategii i pod kierunkiem specjalistów, może być skutecznym sposobem wywołania adaptacyjnych zmian w ich motywacji. Ponadto głównym obiektem tego rodzaju działania interwencyjnego wydają się być rodzice o niskim stopniu samookreślonej motywacji.
The article discusses the issue of blind and visually impaired people’s preferences in choosing assistive technology. Assistive technology is an important tool for them as it helps in the process of education, communication and mobility by compensating the lack of visual information. The article, which is based on a research, shows possibilities and barriers of using AT by people with vision problems and places a special emphasis on the social factors determining preferences in choosing hardware and software. Review and analysis of empirical data allowes to formulate important conclusions for the practice of education and rehabilitation of the blind and visually impaired people.
PL
W artykule podjęto zagadnienie preferencji osób z dysfunkcją wzroku w zakresie korzystania z informacyjno-komunikacyjnych technologii wspomagających. Osoby niewidome i słabowidzące dzięki wykorzystaniu technologii wspomagających kompensują brak lub ograniczenie informacji dostarczanych kanałem wzrokowym, koniecznych do zdobywania wiedzy, komunikowania się i mobilności. W artykule omówiono możliwości i bariery wykorzystania technologii wspomagających przez osoby z dysfunkcją wzroku ze szczególnym uwzględnieniem czynników społecznych warunkujących preferencje wyboru sprzętu i oprogramowania – na podstawie badań (głównie zagranicznych) podejmujących te kwestie. Przegląd i analiza danych empirycznych posłużyły do sformułowania wniosków istotnych dla praktyki tyflopedagogicznej.
Background Up to now, there have been very few studies concerning delay issues in the treatment of breast cancer in Poland. The aim of the study was to determine the time and causes of delay in the treatment of women diagnosed with breast cancer and the importance of demographic and social factors on the occurrence of delays in the implementation of therapy. Material and Methods The study was conducted in 2015–2016 in the Podkarpackie Oncology Centre in Brzozów for a group of 231 women. The time criterion of the delays in the treatment of women suffering from breast cancer was more than 1 month from the first oncological consultation to therapy initiation. The diagnostic poll method and medical documentation analysis were used. Research tools included a survey questionnaire and research protocol. The collected material was subjected to the statistical analysis using the χ2 test. The values of p < 0.05 were considered statistically significant. Results Delays were noted in 62.8% of the study participants and the mean delay time took 12.6 weeks. The main causes of the delays were: fear that the diagnosis would be confirmed, long waiting time for specialist investigations and their results, age, marital status and professional activity. No statistically significant correlation was found between profession, education level and the place of residence with therapy delays. Conclusions Delays in the treatment of breast cancer patients were noted in the majority of study participants. A correlation was observed between the delays and chosen sociodemographic factors. Med Pr. 2019;70(1):89–98
PL
Wstęp W Polsce przeprowadzono dotychczas niewiele badań dotyczących opóźnień w terapii raka piersi. Celem niniejszej pracy było określenie przyczyn i skali problemów tego rodzaju oraz wskazanie roli czynników demograficznych i społecznych w występowaniu opóźnień w leczeniu. Materiał i metody Badania zostały przeprowadzone w latach 2015−2016 w Podkarpackim Ośrodku Onkologicznym w Brzozowie na grupie 231 kobiet. Jako kryterium czasowe opóźnienia w leczeniu kobiet chorych na raka piersi przyjęto okres co najmniej 1 miesiąca od pierwszej konsultacji onkologicznej do podjęcia leczenia. W badaniach zastosowano metodę sondażu diagnostycznego i analizę dokumentacji medycznej. Narzędziami badawczymi były kwestionariusz ankiety i protokół naukowo-badawczy. Zebrany materiał poddano analizie statystycznej z użyciem testu χ2. Za istotne statystycznie przyjęto p < 0,05. Wyniki Opóźnienia w leczeniu dotyczyły 62,8% kobiet z badanej grupy, a średni czas zwłoki wyniósł 12,6 tygodni. Przyczynami opóźnień były najczęściej: lęk przed potwierdzeniem rozpoznania nowotworu, długi czas oczekiwania na badania specjalistyczne i ich wyniki, ponadto wiek, stan cywilny i aktywność zawodowa pacjentek. Nie stwierdzono istotnej statystycznie zależności między wykonywanym zawodem, poziomem wykształcenia i miejscem zamieszkania badanych a występowaniem opóźnień w leczeniu. Wnioski Opóźnienia w leczeniu kobiet chorych na raka piersi dotyczyły większości badanych. Stwierdzono związek opóźnień z wybranymi czynnikami demograficznymi i społecznymi. Med. Pr. 2019;70(1):89–98
Taking the reference of language to social life as a starting point, the influence of social factors within the new lexis of the Polish language from the second half of the 20th to the beginning of the 21st century is examined. The study of socially conditioned lexis (new words and word compounds) allows us both to perceive the basis of social nominative demand and the regularities of the social function of names, as well as to throw light on selected social fields. The analysis shows, in particular, the social stratification, attitudes and social activity of people, reflects the realities and circumstances of civic-social life, and illustrates, in a multifaceted way, the coexistence of people within the community.
PL
Obierając za punkt wyjścia odniesienie języka do płaszczyzny życia społecznego, rozpatruje się wpływ czynników społecznych w nowej leksyce języka polskiego 2. poł. XX – pocz. XXI wieku. Przeprowadzone dociekania społecznie uwarunkowanej leksyki (nowych słów i związków wyrazowych) pozwalają zarówno dostrzec podstawy społecznego zapotrzebowania nominacyjnego oraz prawidłowości społecznej funkcji nazw, jak i naświetlić wybrane dziedziny społecznego. Analiza ukazuje zwłaszcza rozwarstwienie społeczne, postawy oraz aktywność społeczną ludzi, odzwierciedla realia i okoliczności życia obywatelsko-społecznego, wieloaspektowość współbycia ludzi w społeczności.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.