The purpose of the article is to identify the approach of mayors of cities of the Great Poland voivodeship to the civic participation in public management processes. An attempt is made to determine the relationship between the identified type of leadership (transformational, transactional) and the declared attitude of mayors of cities towards the civic participation. To solve the research problems and achieve research goals, questionnaire surveys were carried out using the standardized MLQ questionnaire (Multifactor Leadership Questionaire). The survey was conducted with mayors of cities of Great Poland voivodeship. 61 people were examined (55%). The results of the research indicate the dominant role of transactional leadership with simultaneous openness and a positive attitude towards the participation of residents in management processes. The results of the conducted research provide input to the discussion on the possibilities of optimizing public management in Poland, including, in particular, the use of available institutional and legal instruments to improve the quality of public services provided.
PL
Celem artykułu jest identyfikacja podejścia włodarzy miast województwa wielkopolskiego do partycypacji obywatelskiej w procesach zarządzania publicznego. Podjęta zostaje próba określenia zależności pomiędzy identyfikowanym rodzajem przywództwa (transformacyjne, transakcyjne) a deklarowanym podejściem prezydentów i burmistrzów miast do kwestii partycypacji. Dla rozwiązania postawionych problemów badawczych i realizacji określonych celów przeprowadzone zostały badania ankietowe z wykorzystaniem standaryzowanego kwestionariusza MLQ (Multifactor Leadership Questionaire). Badanie skierowane było bezpośrednio do włodarzy wielkopolskich miast. Objęto nim 61 osób (55%). Wyniki badań wskazują na dominującą rolę przywództwa transakcyjnego z jednoczesną otwartością i pozytywnym stosunkiem wobec udziału mieszkańców w procesach zarządczych. Wyniki przeprowadzonych badań stanowią głos w dyskusji nad możliwościami optymalizacji zarządzania publicznego w Polsce, w tym w szczególności nad wykorzystaniem dostępnych instrumentów instytucjonalno-prawnych do podnoszenia jakości dostarczanych usług publicznych.
The aim of the article is to describe the participation of the inhabitants of the Sprewa-Nysa-Bobr Euroregion (SNBE) in shaping its activities. The research questions concerned communication strategies in the Euroregion, the position occupied by the inhabitants in its organisational structure, and the assessment of its functioning. The presented analysis is based on the research conducted between 2013 and 2014, which included: a survey involving the quota sample of 400 Polish and 200 German inhabitants of the SNBE, in-depth interviews with 70 leaders in cross-border cooperation, and the analysis of documentation (documents of the SNBE, analysis of the website). In conclusions, the author notes that the possibilities of shaping the Euroregion activities are not fully used. This results from the fact that neither inhabitants nor activists in the SNBE are interested in co-deciding.
PL
Celem artykułu jest opis sposobów uczestniczenia mieszkańców Euroregionu Sprewa-Nysa-Bobr (ESNB) w kształtowaniu jego działalności. Kluczowe dla artykułu pytania dotyczą strategii komunikacyjnych ESNB, miejsca zajmowanego przez mieszkańców w strukturze organizacyjnej Euroregionu oraz oceny jego funkcjonowania. Podstawą analiz są badania zrealizowane w latach 2013-2014, ktore obejmowały: sondaż przeprowadzony na próbie kwotowej 400 Polaków i 200 Niemców zamieszkujących ESNB, wywiady pogłębione z 70 liderami współpracy transgranicznej oraz analizę dokumentarną (dokumenty ESNB, analiza strony internetowej). We wnioskach autorka zwraca uwagę, że możliwości kształtowania działalności Euroregionu tworzone przez przepisy prawa unijnego, nie są w pełni wykorzystywane. Wynika to z niskiego zainteresowania współdecydowaniem zarówno wśród mieszkańców, jak i działaczy ESNB.
The development of the participation proposal for French citizens leads us to examine whether state organized participatory democracy hinders socialchange. The taking over of deliberation and participation functions by state and corporate bodies through regulations and initiatives such as participatory devices seems to both stimulate and channel citizen participation in decision making processes. More and more scholars study these institutional devices, criticizing the “procedural tropism” [Mazeaud, 2011] observed in the literature. Indeed, the proceduralization of citizen participation over the last years, embodied in established and standardized devices which are controlled by a public or administrative institution, is of great social significance. Those standardized forms of debate, conceived in a top down approach by state and public bodies are also becoming compulsory in different fields of public action. Environmental law recent developments in France for instance are increasingly calling for citizens’ inclusion, as well as urban planning. This institutionalization process produces at least two main types of consequences. According to Fourniau and Blondiaux [2011] it “coincides first of all with a renunciation of a large-scale social change”. These participative settings multiply and are often localized and time limited. They are aimed at what Fung [2003] calls the “mini public”. They do not allow sufficiently broad and concrete deliberative structures which enable real citizen expression. At the same time proceduralization usually gives control over participation to the authorities who organize it. The way in which they frame power, stage public meetings and animation choices reduces the margin of uncertainty which maintains openness and freedom of speech at debates. We have already highlighted this institutional issue and its political consequences for public debate [Revel, 2007]. Can we suggest that the shape of the participatory devices contributes to defining the form of justifiable public participation? The opposing argument about public debate proposed by Mermet [2007] lies in between “wild democracy” and “bred democracy”.
PL
Rozwój projektu obywatelskiej partycypacji we Francji prowadzi do zbadania znanego z literatury „tropizmu proceduralnego” [Mazaud, 2011]. Proceduralizacja obywatelskiego uczestnictwa urzeczywist niana za pośrednictwem ustalonych i st andardowych pomysłów, kontro lowana pr zez publiczne lub administr acyjne instytucje, jest w ost atnich latach najważniejszym faktem społecznym. Celem tego artykułu jest ocena widocznych efektów instytucjonalizacji i proceduralizacji partycypacji obywatelskiej w publicznej akcji we Francji. Proces instytucjonalizacji powoduje co najmniej dwa rodzaje skutków. Wg Fourniau i Blondiaux [2011] przede wszystkim ona „współgra z pojawieniem się zmiany społecznej o szerokiej skali”. Przejawy partycypacji są często lokalizowane w ograniczonym czasie. Fung [2003] nazywa je „mini public”. Nie prowadzą do szerokiej deliberacji i do konkretnej formy, pozwalającej na rzetelną ekspresję obywateli. Do innych skutków należy to, że proceduralizacja zazwyczaj umożliwia kontrolowanie partycypacji przez władze. Ich siła, spotkania publiczne i sposoby działania redukują marg ines niepewności, co prowadzi do utrzymania otwartej debaty i wolności słowa. W ten sposób podkreślono wagę instytucjonalizacji i jej polityczne skutki dla debaty publicznej [Revel, 2007]. Czy możemy sądzić, że kształt projektu partycypacji przyczynia się do zdefiniowania publiczności i form partycypacji? Mermet [2007] zaproponował określenie debaty publicznej jako opozycji między „dziką” (spontaniczną) demokracją i „bred” (konstruowaną) demokracją.
The aim of the article is to analyze assess the social perception of projects implemented in Krakow for the transformation towards a smart city. The justification for the undertaken research is the fact that most empirical analyses of the mechanisms of implementing the smart city concept focus on technical aspects, less often the diagnosis of attitudes, opinions, and expectations of residents is undertaken, despite the fact that in the light of theoretical research, citizens’ participation significantly affects these processes. The study presents the results of surveys conducted on a representative sample of students of Krakow universities, i.e. representatives of one of the most numerous and potentially the most innovation-oriented groups of urban public service recipients. The survey concerned, m.inamong others: knowledge of the smart city concept, opinions on the progress in its implementation in the city, and expectations regarding further innovations in public space. Research shows that knowledge of the smart city concept is surprisingly poor. People familiar with this subject moderately positively assess the effects of changes in individual dimensions of a smart city. An optimistic observation is the high expectations of respondents regarding the innovative activity of municipal authorities.
PL
Celem artykułu jest ocena percepcji wdrażanych w Krakowie projektów na rzecz rozwoju miasta inteligentnego. Uzasadnieniem dla podjętych badań jest to, że większość empirycznych analiz mechanizmów wdrażania koncepcji smart city koncentruje się na aspektach technicznych, rzadziej podejmowana jest diagnoza postaw, opinii i oczekiwań mieszkańców, pomimo że w świetle badań teoretycznych partycypacja obywateli wpływa na te procesy. W opracowaniu zaprezentowano wyniki ankiety przeprowadzonej na reprezentatywnej próbie studentów krakowskich uczelni. Ankieta dotyczyła m.in.: znajomości koncepcji smart city, opinii na temat postępów w jej wdrażaniu oraz oczekiwań co do kolejnych innowacji. Z przeprowadzonych badań wynika, że znajomość koncepcji smart city jest słaba. Osoby zorientowane w tej tematyce pozytywnie oceniają efekty zmian w poszczególnych wymiarach inteligentnego miasta. Optymistycznym spostrzeżeniem są wysokie oczekiwania respondentów co do aktywności innowacyjnej władz miejskich.
Niniejszy artykuł podejmuje kwestie społecznego kontekstu edukacji człowieka dorosłego, ze szczególnym uwzględnieniem doświadczeń nabywanych w procesie partycypacji obywatelskiej. Za jedno z narządzi wspierających aktywność obywatelską uznać można budżet partycypacyjny, który w artykule łączę z partycypacyjnym wymiarem kształtowania lokalnych polityk publicznych. Charakteryzując ideę budżetu partycypacyjnego oraz jego realizację na przykładzie Krakowa, staram się ukazać edukacyjny wymiar tego narzędzia.
EN
This article is connecting with the social context of adult education, with special accent of the education experience acquired in the process of civic participation. As one of the instrument that supports civic activity, can be regarded the participatory budgeting. I want to describe the idea of participatory budgeting, and its implementation on the example of Krakow. I try to answer the questions, of the educational meaning of this instrument.
Partycypacja obywatelska jest istotnym elementem współczesnej demokracji. Traktowana jest jako ratunek wobec stałego obniżania udziału obywateli w życiu politycznym i publicznym. Partycypację można podejmować z bardzo rożnych powodów. Istotne jest to, iż sprzyja ona rozwojowi demokracji lokalnej, chociażby poprzez wzmocnienie oddolnych inicjatyw obywatelskich; pobudza integracje środowisk lokalnych dzięki podejmowaniu wspólnych działań. Jest również skutecznym sposobem na rozwiązanie problemów: daje możliwość wysłuchania opinii wszystkich zainteresowanych osób, rozwiązania lokalnych konfliktów i wypracowania kompromisu. W niniejszym tekście podjęto próbę przeanalizowania zagadnienia partycypacji obywatelskiej na przykładzie konkretnej grupy społecznej, jaką jest wiejska społeczność lokalna. Skoncentrowano się na różnych teoretycznych ujęciach tych dwóch zagadnień. Celem tekstu jest przede wszystkim odpowiedź na pytanie o formy zaangażowania wiejskich społeczności lokalnych w działania partycypacyjne; ukazanie przykładowych instrumentów, które umożliwiają członkom tej wspólnoty uzewnętrznienie ich aktywności i postaw obywatelskich.
EN
Citizen participation is an important element of contemporary democracy. It is considered a panacea to the declining participation of citizens in political and public life. People may decide to participate for various reasons. It is important that participation promotes the development of local democracy, for instance, by strengthening bottom-up civic initiatives; participation stimulates integrationof local communities through joint activities. It is also an efficient tool to solve certain problems, since opinions of all parties concerned can be heard, local conflicts mitigated and compromise reached. This article attempts to analyze citizen participation based on the example of a specific social group, namely the rural local community. The article concentrates on various theoretical views on the issue. The main goal of the article is to answer a question about the form of local rural communities participation, and it presents examples of instruments which help community members to implement their activity and express civic attitudes.
W artykule podjęto problematykę partycypacji obywatelskiej w procesie uchwalania dokumentów planistycznych, w szczególności studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Celem opracowania jest identyfikacja form i technik partycypacji obywatelskiej w zarządzaniu rozwojem przestrzennym miasta. Metodami badawczymi, którymi posłużono się w opracowaniu, są analiza poznawczo-krytyczna źródeł wtórnych i badania ankietowe.
EN
In her article, the author undertook the problems of citizen participation in the process of adopting the planning documents, particularly the study of land use conditions and directions, as well as the local urban zoning. The aim of the article is to identify the forms and methods of citizen participation in the urban land use planning and management. The research methods used in the article are the cognitive and critical analysis of secondary sources and questionnaire-based surveys.
RU
В статье обсудили проблематику участия граждан в процессе одобрения плановых документов, в особенности анализа обусловленностей и направлений пространственного развития, а также местного плана градостроительно- го зонирования. Цель статьи – выявить формы и техники участия граждан в управлении пространственным развитием города. Исследовательские методы, которые использовали в разработке – познавательно-критический анализ вторичных источников и опросы.
Głównym celem artykułu jest próba przyjrzenia się poziomowi partycypacji obywatelskiej w odniesieniu do możliwości partycypacyjnych oferowanych przez Urząd Miasta Łodzi. Partycypacja obywatelska rozpatrywana jest w odniesieniu do dwóch wybranych kategorii z klasycznej propozycji Lang- tona, a mianowicie angażowania obywateli oraz partycypacji wyborczej. Jednocześnie w artykule przyjęto założenie, że partycypację obywatelską można rozpatrywać w ramach relacji możliwości–chęci. Przy tym za możliwości należy uznać ofertę partycypacyjną władz miasta, a za chęci poziom uczestnictwa mieszkańców w proponowanych przez miejskich decydentów inicjatywach. Powyżej opisane aspekty rozpatrywane będą w odniesieniu do Łodzi oraz doświadczeń wynikających z wprowadzenia w tym mieście mechanizmu partycypacyjnego w postaci budżetu obywatelskiego.
EN
The main goal of the article is an attempt to look closer at the level of civic participation particularly with reference to participatory opportunities offered by the Municipal Council in Lodz. The civic participation will be considered in relation to two selected categories of Langton’s proposals: public involvement and electoral participation (divided into four categories: public action, public involvement, electoral participation and obligatory participation). Moreover, the author of the articles assumes that civic participation can be considered in the context of relationship: participatory opportunities–willingness to participate. The participatory opportunities is to be understood as the participatory offers of Municipal Council (for instance: public consultation organized by the city authorities). The willingness is to be understood as the level of attendance in the city authorities’ initiatives. The above-described aspects will be considered in relation to Lodz and to the city’s experience of implementing participatory budgeting.
Polityka inwestycyjna jest kołem zamachowym transformacji miast. Jej waga jest istotna, zarówno w ujęciu codziennych warunków życia mieszkańców, jak i w znaczeniu długofalowych rezultatów podejmowanych decyzji. Głos mieszkańców na temat inwestycji w miastach powinien mieć szczególną wartość. Celem artykułu jest analiza i ocena stopnia uspołecznienia polityki inwestycyjnej wszystkich 71 miast województwa śląskiego. W opisie zastosowano modelowe ujęcia partycypacji mieszkańców: asymetryczne, opiniodawczo-konsultacyjne i symetryczne. Miasta przypisano do modeli na podstawie wyników badań ankietowych poprzedzonych studiami literaturowymi. Przeprowadzona analiza ukazuje, że mechanizm uspołecznienia nabiera znaczenia w śląskich samorządach terytorialnych, choć jednocześnie obserwuje się ciągłe niedostatki aktywizacji mieszkańców w polityce inwestycyjnej miast.
EN
Investment policy is a driving force in the transformation of cities. It plays a significant role both in terms of daily living conditions and in the long-term consequences of decisions that are taken. The residents’ opinions about the investment policy should be accorded a special value. The aim of this paper is to analyse and estimate the scale of empowerment of the investment policy of all 71 cities of the Śląskie Voivodeship. Three models of residents’ participation are used in the paper: symmetric, consultative and asymmetric. The questionnaire survey and desk research form the basis for assigning cities to the proposed models. The analysis reveals that the mechanism of empowerment is becoming more and more important for Silesian local governments, although residents’ involvement in urban investment policies is still far from satisfactory.
Artykuł podejmuje już nienową, ale wciąż interesującą tematykę wpływu różnic regionalnych na postawy i zachowania obywatelskie, wychodząc z założenia, że bardzo istotnym czynnikiem różnicującym tradycje obywatelskie na obszarze Polski jest uprzednia przynależność obszaru do danego mocarstwa zaborczego. Osobny obszar stanowią ziemie przyłączone do Polski w 1945 r., które w okresie zaborów bez wyjątku należały do Prus. W opracowaniu wskaźnikiem omawianego zróżnicowania są głównie postawy i zachowania wobec konsultacji społecznych. Do przygotowania opracowania wykorzystano wyniki badania partycypacji obywatelskiej w Polsce zrealizowanego w ramach programu „Decydujmy razem”, finansowanego przez Unię Europejską, udostępnionego dzięki uprzejmości Fundacji Instytutu Spraw Publicznych w Warszawie.
EN
This article presents the not new, but still fascinating, subject of the impact of regional differences in Poland on civic attitudes and behaviour. It is based on the assumption that the territories subject to the Prussian Partition, the Russian Partition or the Austrian Partition, respectively, of Poland in the 19th century still have very important differences in their civic traditions in today’s Poland. The so called Northern and Western Territories incorporated into Poland after WWII (and formerly belonging to Prussia) are a separate issue and are discussed separately. In the article, the main indicator of this differentation consists of the attitudes and behaviours with respect to social consultations. This article utilises outputs of the research into civic participation which was carried out within the framework of the programme “Let’s decide together”, financed by European Union and accessed thanks to the Foundation of the Public Affairs Institute in Warsaw.
Artykuł jest poświęcony praktyce stosowania narzędzi partycypacyjnych w procesie stanowienia prawa w Polsce. Przedmiotem badania uczyniono wysłuchanie publiczne, wprowadzone do polskiego porządku prawnego w 2005 r. Wykorzystano w nim przede wszystkim metodę instytucjonalno-prawną oraz porównawczą. Analizy zostały osadzone w ramach teoretycznych koncepcji demokracji partycypacyjnej, deliberatywnej i pluralistycznej, koncentrując się na wymiarze legitymizacyjnym procedury wysłuchania publicznego. Analiza normatywna oraz praktyka stosowania tej instytucji pozwala na sformułowanie uogólniających wniosków, które wskazują na jej potencjał legitymizacyjny, w tym na możliwości wpływania na układy instytucjonalne. Zarazem ujawniły one swoistą „wrażliwość” procedury wysłuchania publicznego na kontekst polityczny i społeczny, niosącą ryzyko przekształcenia jej w rodzaj instytucjonalnej fasady dla przedstawicielskiej reguły (o iluzorycznie partycypacyjnym charakterze).
EN
The article is devoted to the practice of using participatory tools in the law-making process in Poland. The subject of the study was the public hearing introduced into the Polish legal order in 2005. It mainly used the institutional-legal and comparative methods. Embedded in the framework of the theoretical concepts of participatory, deliberative, and pluralist democracy, the presented analyses focus on the legitimizing dimension of the public hearing procedure. The analysis of the normative construction and practice of using this institution allows for formulating general conclusions that indicate its legitimizing potential, including its potential to influence institutional arrangements. At the same time, however, this practice revealed a specific “sensitivity” of public hearing procedure to the political and social context, carrying the risk of transforming it into a kind of facade institution for the representative rule (with a somewhat illusory participatory character.
While many people all over the world become conscious about serious defects and inefficiencies of the prevailing political systems based on representative democracy, alternative solutions for more just and inclusive systems of governance continue developing. Alternative forms of democracy based on the idea of civic participation and deliberation have more and more followers, who are willing to implement innovative participatory and collective decision making practices in various areas and at various organizational levels. However, the strife for greater self-governance, reinforcement of citizens role in political decision-making processes and establishment of bottom-up control over public expenditures is often considered as a merely utopian project, especially by those who benefit most from the current status quo. In this article, I examine the fundamental ideological challenges for the new egalitarian approaches and argue that instead of making dichotomous distinction between utopianism and realism, realistically utopian approach is the most desirable.
Kapitał społeczny postrzegany jest – w ujęciu mikro- jako fundament współdziałania między ludźmi, w ujęciu makro – jako czynnik rozwoju lokalnego i regionalnego. Literatura opisuje jego wpływ na różne sfery życia społecznego, tj. ekonomiczną, społeczną, kulturową. Różnice występujące w definicjach pojęcia (Putnam, Bourdieu, Coleman) pociągają za sobą komplikacje zarówno natury teoretycznej (czy istnieje jedna, czy wiele form kapitału społecznego?; jakie są jego źródła?; jakie funkcje pełni?; czy jest wielkością, którą można kształtować?), jak i metodologicznej (problemy z operacjonalizacją pojęcia). Niezależnie jednak od różnych ujęć teoretycznych, czy wymiarów kapitału społecznego, wśród charakterystycznych dla niego elementów składowych, wyróżnia się: więzi społeczne (sieci powiązań), normy społeczne oraz zaufanie. Elementem uzu-pełniającym w opisach empirycznych jest zaangażowanie i partycypacja obywatelska. Wyniki badań wskazują, że społeczeństwo polskie charakteryzuje się niskim poziomem kapi-tału społecznego, przy czym jego poziom jest silnie uwarunkowany lokalnie. Celem niniejszego artykułu jest prezentacja propozycji działań, jakie mogą podjąć władze samorządowe, aby budować kapitał społeczny wśród członków społeczności lokalnych. W stosunku do władz centralnych postuluje się prowadzenie stosownej polityki społecznej. Szczególną rolę w kształtowaniu kapitału społecznego na poziomie lokalnym przypisuje się działaniom władz samorządowych, które mogą wspierać instytucje społeczne, które są nośnikami kapitału społecznego w szczególności organizacje trzeciego sektora), przez odpowiednie profilowanie wydatków budżeto-wych, czy wytworzenie sfery publicznej komunikacji i kształtowanie partycypacji obywatelskiej. Mogą również, jak wskazują ekonomiści, w umiejętny sposób sprawować władzę. Działania te powinny być nakierowane na wzmocnienie kapitału typu bridging i jednoczesne eliminowanie słabych stron kapitału typu bonding.
EN
Social capital can be perceived as the foundation of interaction between people (at a microlevel perspective) and as a factor of local and regional development (at a macro-level perspective). Literature describes its impact on different spheres of social life, ie. economic, social, cultural. The differences in definitions of this concept (Putnam, Bourdieu, Coleman) entail complications of theoretical nature (is there one or many forms of social capital?; what are its sources?; what is its function?; can its amount be influenced?) and methodological difficulties (problems with opera-tionalization of the concept). Regardless of the different theoretical approaches and the dimensions of social capital, its characteristic components can be distinguished, such as: social relations (networks), social norms and trust. Additionally, two other elements are used in empirical descriptions: engagement and civic participation. Research results indicate that Polish society is characterized by a low level of social capital, which is strongly conditioned locally. The main objective of this paper is to present proposals for actions which could be taken by local authorities in order to build social capital among the members of the local community. With respect to the central government, the paper recommends implementing appropriate social policy. A special role in the formation of social capital at the local level is attributed to local authorities, which can support social institutions fostering social capital (particularly third sector organizations) through the appropriate profiling of expenditure, creating public sphere of communication and the development of civic participation. They can also, as shown by economists, skillfully exercise power. Aforementioned measures should be aimed at strengthening bridging social capital while simultaneously eliminating the weaknesses of bonding social capital.
In recent decades, the role of representative bodies has transformed in many countries. It was influenced by reforms inspired by the concept of governance, but one of its currents - participatory governance - which promotes strengthening the involvement of citizens and deepening their participation in the decision-making process, has become particular importance. This tendency is also visible in Poland, especially in the self-governments of large cities. The aim of the article is to define the roles of representative bodies in the changing governance process and the relationship between the idea of representation and the concept of participatory governance. The article is based on research carried out in cities with county status located in the Lubelskie Voivodeship. Research results show that the role of the council in the process of governance is weakening, while the importance of the executive body is increasing. At the same time, participatory governance influenced on creation new role that representative bodies has been played.
PL
W ostatnich dziesięcioleciach w wielu państwach rola organów przedstawicielskich uległa transformacji. Wpływ na to miały reformy inspirowane m.in. koncepcją współrządzenia (governance), jednak szczególnego znaczenia nabrał jeden z jego nurtów - participatory governance - promujący wzmocnienie zaangażowania obywateli oraz pogłębienie ich udziału w procesie decyzyjnym. Niniejsza tendencja jest widoczna także w Polsce, szczególnie w samorządach dużych miast. Celem artykułu jest zdefiniowanie ról jakie pełnią organy przedstawicielskie w zmieniającym się procesie rządzenia oraz ustalenie relacji pomiędzy ideą reprezentacji a koncepcją współrządzenia partycypacyjnego. Artykuł opiera się na badaniach przeprowadzonych w miastach na prawach powiatu położonych w województwie lubelskim. Wyniki badań dowodzą, że w procesie rządzenia słabnie rola rady, natomiast wzrasta znaczenie organu wykonawczego. Jednocześnie współrządzenie partycypacyjne wpłynęło na wykształcenie się nowych ról, jakie pełnią organy przedstawicielskie.
Elektroniczna partycypacja obywatelska stanowi przedmiot zainteresowania zarówno badaczy, jak i organizacji międzynarodowych oraz instytucji władzy państwowej i lokalnej. Ma to związek z wpływem nowoczesnych technologii na społeczeństwo obywatelskie i zmianami w relacji obywatel-państwo. Mimo iż jest to stosunkowo nowy obszar badań naukowych, stanowi przedmiot licznych refleksji teoretycznych, jak i empirycznych weryfikacji. Artykuł ma na celu usystematyzowanie wiedzy na temat elektronicznej partycypacji obywatelskiej jako przedmiotu badań naukowych. Przedstawia jej ujęcie definicyjne, zawiera przegląd teorii naukowych oraz badań empirycznych prowadzonych w tym obszarze.
Polskie samorządy gminne coraz chętniej dokonują wdrożeń nowych narzędzi partycypacji obywatelskiej, które, czy to pozornie, czy to rzeczywiście, przekształcają ich mieszkańców z aktywnych raz na cztery lata „wyborców” w aktywnych na co dzień „obywateli”. Jednym z takich przypadków jest Opole, którego władze w okresie dwóch kadencji (w latach 2006-2014) utworzyły pierwsze jednostki pomocnicze (rady dzielnic), zapisały w statucie obywatelską inicjatywę uchwałodawczą, wdrożyły budżet obywatelski oraz inicjatywę lokalną. Mnogość wdrożeń tych narzędzi czyni Opole interesującym studium przypadku.
EN
For some years now polish municipal governments are actively looking for ways to incorporate new tools for increasing public participation in governance. These tools shape or at least aim to shape citizens that are actively looking at local politics rather than simply voting every four years. Opole is an example of a city that successfully implemented this idea. In 2006 local government created first auxiliary units of the municipal government (district council) and by year 2014 managed to officially introduce public legislative initiatives, local initiatives as well as participatory budgeting. Those examples make Opole perfect case study.
Universal access to new technologies influences citizen participation, and its growth is recognised as one of the most important goals of electronic democracy. Apart from presenting the most important approaches to citizen participation in the context of e-democracy, the main aim of this article is to present the analytical framework for researching e-participation. Even though it is a relatively new area of scientific research, it is the subject of numerous theoretical reflections and empirical verification. Recognising e-participation as one of the dimensions of e-democracy, the author aims to answer the following research question: how to analyse e-participation from the democratic perspective? Apart from presenting the most important approaches to citizen participation in the context of e-democracy, the author indicates the analytical framework based on the own research and the literature review.
PL
Powszechny dostęp do nowych technologii wpływa na partycypację obywatelską, a jej wzrost jest traktowany jako jeden z najważniejszych celów demokracji elektronicznej. Oprócz prezentacji najważniejszych koncepcji partycypacji obywatelskiej w kontekście e-demokracji, głównym celem artykułu jest przedstawienie wskaźników analizy e-partycypacji. Mimo iż jest to stosunkowo nowy obszar badań naukowych, stanowi przedmiot licznych refleksji teoretycznych oraz empirycznych weryfikacji. Uznając e-partycypację za jeden z wymiarów e-demokracji, autorka dąży do odpowiedzi na pytanie badawcze: jak analizować e-partycypację z perspektywy demokratycznej? Oprócz przedstawienia najważniejszych podejść do partycypacji obywatelskiej w kontekście e-demokracji, wskazuje na ramy analityczne wynikające z badań własnych i przeglądu literatury.
The aim of this article is to identify factors, that directly affect the level of inhabitants participation in the decision-making processes at the local level, and to develop proposals, that will ensure the regular using of these mechanisms. Ukraine is currently in the decentralization process, which aims to increase the level of government, as a consequence of which towns and village councils have been consolited. The international projects have a big influense at such processes, helping newly consolited communities (administrative units) to implement best management practices, especially through the involvement of inhabitants in the decision-making processes. The problem is that, inhabitants don’t know, what kind of mechanisms exist for their participation in the decision-making processes at local level, and a local authorities don’t sufficiently inform inhabitants about them. At this work, two main research methods are used: interviews and questionnaires. The analysis was based on the example of consolited communities, that participated in the Decentralization zation Global Communities and funded by the United States Agency for International Development (USAID). It was found, that inhabitants are don’t know, what kind of mechanisms exist at their communities, that allow them to participate in the decision-making processes at the local level, anf how to use them. In addition, it was found, that there is a correlation: the higher is a level of inhabitants knowledge how to access information about services for which local authorities are responsible, a higher is a level of inhabitants satisfaction by their participation in the decision-making processes at local level. A potential threat after the completion of international projects may be a step back from the changes, that have been implemented in communities. This situation can be prevented by creating a special department in local town or village council responsible for implementing changes in community or reviewing the functions of existing departments, reforming them to monitor, analyze, collect data and create conditions for coordination of development directions and implementation a good governance practices in community.
PL
Celem artykułu jest wyodrębnienie czynników, które mają bezpośredni wpływ na poziom uczestnictwa mieszkańców w procesach administracyjnych, oraz opracowanie propozycji, które zapewnią systematyczne stosowanie mechanizmów włączenia społeczności lokalnej do podejmowania decyzji. Obecnie na Ukrainie trwają procesy decentralizacji, które mają na celu podwyższenie poziomu zarządzania, w związku z czym odbyło się łączenie rad miejskich i wiejskich. Znaczący wpływ na te procesy mają projekty międzynarodowe, pomagające nowoutworzonym hromadom (jednostka podziału administracyjnego) wprowadzać lepsze praktyki zarządzania, zwłaszcza poprzez włączenie społeczeństwa obywatelskiego do podejmowania decyzji na poziomie lokalnym. Problem polega na tym, że mieszkańcy z jednej strony nie wiedzą, jakie istnieją mechanizmy uczestnictwa w procesach administracyjnych, a z drugiej strony – władze lokalne niewystarczająco informują o możliwościach włączenia społeczeństwa do podejmowania decyzji. W niniejszej pracy zastosowano dwie główne techniki badawcze: wywiad i ankietowanie. Analiza została przeprowadzona na przykładzie nowoutworzonych hromad, które uczestniczyły w Programie „Decentralizacja przynosi lepsze wyniki i efektywność” (DOBRE), realizowanym przez międzynarodową organizację Global Communities i finansowanym ze środków Agencji Stanów Zjednoczonych ds. Rozwoju Międzynarodowego (USAID). Ustalono, że mieszkańcy nie są wystarczająco zorientowani w mechanizmach umożliwiających im uczestnictwo w procesach podejmowania decyzji na szczeblu lokalnym oraz możliwości ich wykorzystania. Ponadto stwierdzono, że istnieje związek wzajemny: im wyższy poziom wiedzy społeczeństwa obywatelskiego (jak otrzymać dostęp do informacji o usługach, za które odpowiadają władze lokalne), tym wyższy poziom jego zadowolenia z uczestnictwa w podejmowaniu decyzji. Potencjalnym zagrożeniem po zakończeniu projektów międzynarodowych może być cofnięcie w przemianach, które zostały wprowadzone w hromadach. W celu uniknięcia takiej sytuacji może być zaproponowane stworzenie w strukturze jednostek samorządowych osobnego wydziału odpowiadającego za wdrożenie przemian w hromadach albo przegląd funkcji już istniejących wydziałów, ich reformowanie i wprowadzenie „dobrych praktyk” dla monitoringu, analizy, zbioru danych oraz stworzenie warunków dla wewnętrznej koordynacji kierunków rozwoju.
Partycypacja obywatelska oznacza aktywne uczestnictwo obywateli w rządzeniu. Potrzeba jej rozwoju wynika przede wszystkim z konieczności wzbogacenia i uzupełnienia tradycyjnych mechanizmów demokracji przedstawicielskiej. Partycypacja obywatelska obejmuje cztery kategorie zaangażowania w życiu publicznym: aktywność publiczną, angażowanie obywateli, partycypację wyborczą i partycypację obowiązkową. Artykuł poświęcony został problematyce angażowania obywateli, czyli tym działaniom, które są inicjowane i kontrolowane przez władze publiczne. Założono, że partycypacja obywatelska ma najsilniejsze umocowanie w środowisku lokalnym i powinna być jednym ze stałych elementów polityki samorządu. Wśród czynników warunkujących aktywność publiczną szczególną uwagę zwrócono na zinstytucjonalizowane reguły praktykowania partycypacji. Mają one niejednokrotnie fakultatywny charakter, a więc ich użycie i funkcjonowanie jest uzależnione od władz samorządowych i wprowadzenia zasad zarzadzania lokalnego. Teoretyczne założenia dotyczące narzędzi i modeli partycypacji publicznej stały się podstawą badań przeprowadzonych w jednostkach samorządu terytorialnego. Na podstawie uzyskanych wyników stwierdzono, że niespełna 2% samorządów pozostaje na poziomie informowania, kolejne 5% plasuje się na szczeblu pozyskiwania opinii, a blisko 3/4 gmin osiąga poziom konsultowania. Tylko w 8,5% gmin wystąpiły natomiast formy współdecydowania. W artykule przedstawiono dwa założenia badawcze: 1) poziom partycypacji jest uzależniony od typu gmin; 2) wyższym poziomom partycypacji obywatelskiej towarzyszy rozwój partycypacji społecznej oraz rozwój przedsiębiorczości. Wyniki analiz potwierdziły te założenia.
EN
Civic participation means citizens’ active participation in governance. The need of its development results from the necessity of enrichment and complement traditional mechanisms of representative democracy. Civic participation comprises four categories of engagement in public life: public action, public involvement, electoral participation and obligatory participation. The paper concentrates on public’ involvement, meaning these actions which are initiated and controlled by public authorities. It is assumed that civic participation has the strongest rooting in local environment and should be one of the local government’s constant elements. Institutionalized rules of participation practice are among factors conditioning public activity. They are often optional, therefore their usage and functioning depend on local authorities and by introduction of the principles of local governance. Theoretical assumptions on tools and models of public participation became the basis of the research conducted among local government units. The results show that less than 2% of government units remain on the level of information, further 5% rank on the level of information acquisition and almost 3/4 of the communities reaches the level of consultations. Co-decision appeared in only 8.5% of the communities. The article presents two research assumptions 1) the level of participation depends on the type of the community, and 2) the higher civic participation level the greater development of social participation and entrepreneurship. The results of analysis confirmed these assumptions.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.