Głównym elementem przeciwdziałania handlowi ludźmi i przemytowi migrantów oraz zwalczania tego typu przestępstw powinny być czynności wykonywane na rzecz zmniejszenia zysków związanych z tymi procederami. W artykule przedstawiono znaczenie prowadzenia śledztw finansowych zmierzających do wykrycia nielegalnych dochodów pochodzących z handlu ludźmi i przemytu migrantów, a także prowadzonych w celu ograniczenia tych procederów przez wyspecjalizowane jednostki przeciwdziałające procederowi prania pieniędzy. Zgodnie z zaleceniami zawartymi w strategii UE na rzecz wyeliminowania handlu ludźmi na lata 2012–2016 najważniejszym elementem skutecznego przeciwdziałania handlowi ludźmi oraz przemytowi migrantów oraz zwalczania tych zjawisk powinna być współpraca organów ścigania z jednostkami analityki finansowej – zarówno na poziomie krajowym, jak i międzynarodowym. Współpraca ta powinna być oparta na powoływaniu wspólnych wielodyscyplinarnych zespołów dochodzeniowo-śledczych, w których skład wchodziliby specjaliści prowadzący śledztwa finansowe. Przyczyniłoby się to do efektywniejszego ścigania handlarzy ludźmi i organizatorów nielegalnej migracji oraz zwalczania towarzyszących im korupcji i prania pieniędzy.
EN
Measures to increase the costs and risks, and to reduce the profits of human trafficking and smuggling of migrants should be the main element to prevent and combat this crime. The article presents the importance of financial investigations carried out by specialised units to combat money laundering and the detection of illegal profits of trafficking in human beings and smuggling of migrants in order to reduce them. According to the recommendations contained in the EU Strategy for the elimination of trafficking in human beings for the years 2012 – 2016 the key component of effective prevention and combating trafficking in human beings and smuggling of migrants should be law enforcement agencies’ cooperation with financial intelligence units – both at national and international level. This cooperation should be based on the creation of joint multi-disciplinary investigation teams with the participation of skilled financial investigators. This will contribute to the more effective prosecution of human trafficking and illegal migration and the accompanying practices such as corruption and money laundering.
The article describes the ways of defining the money laundering phenomenon, the mechanisms for money laundering, and the legal regulations on related crimes. It also presents the characterization of the AML system (prevention of money laundering and terrorism financing) that is in force in Poland. Money laundering denotes introducing to the legal turnover of funds coming from criminal activities. It is a serious threat due to its negative impact in the economic system, but also because of its close connections with basic crimes in which organised criminal groups are frequently involved. Technological changes and the growing creativity of criminals call for the AML system to adjust to new challenges, and to react to them effectively. In order to reduce the scale and scope of the phenomenon, numerous regulations are being introduced aimed at its neutralizing. The regulations in the AML area can be commonly binding as legal acts, or they can constitute the so called soft laws, such as recommendations or guidance. Poland, similarly to other states, makes them implemented since the effectiveness of the institutions that fight against money laundering is much higher when they collaborate within international organisations than when respective legal provisions are introduced in national legislatures.
PL
Pranie pieniędzy jest uważane za jedno z poważniejszych zagrożeń dla systemu finansowego państwa, godzących w prawidłowość obrotu gospodarczego. Przeciwdziałanie mu stanowi wyzwanie dla instytucji publicznych oraz komercyjnych, które są bezpośrednio i pośrednio zaangażowane w tzw. system przeciwdziałania praniu pieniędzy. Obecnie obserwowane zmiany technologiczne, sytuacja geopolityczna, pomysłowość przestępców oraz luki w systemie sprawiają, że pomimo rosnącej wiedzy na temat sposobów i mechanizmów prania pieniędzy konieczne jest podejmowanie coraz to nowych inicjatyw mających uszczelnić system finansowy i w założeniu oczyścić go z „brudnych” środków. W artykule zostaną podjęte kwestie związane z definiowaniem i mechanizmami prania pieniędzy, opisane wybrane regulacje dotyczące tych przestępstw, a także zarysowany polski system instytucjonalny powołany do walki z owym procederem.
Badania pokazują, że najpopularniejszymi instrumentami płatniczymi są: karta płatnicza, rachunek bankowy z dostępem internetowym oraz konto w serwisie PayPal. Szybki rozwój techniki i digitalizacji płatności elektronicznych powodują, że już w momencie wydania aktów prawnych regulujących funkcjonowanie rynku finansowego w tym sektorze są one nieadekwatne do zmieniającej się rzeczywistości. Powoduje to podatność tego saktora na ryzyko wynikające z działalności przestępczej, w tym terrorystycznej. Wyzwania dla rynku płatności elektronicznych oraz organów nadzorczych w najbliższych latach będą się koncentrowały wokół przystosowania działalności do nowych trendów cyfrowych, implikacji związanych z rozwojem FinTech oraz RegTech, śledzeniu trendów i wyzwań w obszarze walut wirtualnych, wspieraniu wymiany informacji oraz współpracy pomiędzy instytucjami finansowymi a organami nadzorczymi, a także przeciwdziałaniu praktykom de-riskingu.
EN
Research shows that the most popular payment instrument is a payment card, then a bank account with Internet access and then a PayPal account. The progress and increase in the digitization of electronic payments means that when legislation is issued in these areas, they are no longer adequate to the changing reality. This makes them vulnerable to the risks associated with criminal activities, including terrorist activities. Challenges for the entire electronic payments market and supervisory authorities in the coming years will focus on adaptation to new digital challenges, implications related to the development of FinTech and RegTech, tracking trends and challenges in the area of virtual currencies, supporting information exchange and cooperation between financial institutions and supervisory authorities and counteracting de-risking practices.
In recent years, nothing has contributed so much to the development and digital expansion of technology, including the field of cashless transactions, as the situation caused by the global COVID-19 pandemic. Increased traffic of electronic payments and virtual currencies may generate more interest in these areas from criminal groups. The number of fraudulent card transactions in the first half of 2020 increased by 11.4% compared to the second half of 2019. Among the new regulatory trends in AML/CTF in the field of virtual currencies, the Digital Finance Package should be distinguished. It consists of the Proposal for a Regulation of the European Parliament on markets in crypto-assets and amendments to the AML/CTF Act. The specificity and formalism of these rules, but also the related operating costs, may lead to a significant collapse in the virtual currencies market and the escape of investors and money to Asian markets. The current regulations are a manifestation of a total legal solution, which will not favour technological development.
PL
W ostatnich latach nic tak bardzo nie przyczyniło się do rozwoju i cyfrowej ekspansji technologicznej, w tym w zakresie obrotu bezgotówkowego, jak sytuacja wywołana ogólnoświatową pandemią COVID-19. Bardziej natężony ruch w sferze płatności elektronicznych i walut wirtualnych może powodować większe zainteresowanie tymi obszarami ze strony grup przestępczych. Liczba transakcji oszukańczych dokonanych kartami w pierwszym półroczu 2020 r. w porównaniu z drugim półroczem 2019 r. wzrosła o 11,4 proc. Wśród nowych kierunków zmian w przepisach regulujących obrót walutami wirtualnymi pod kątem ryzyka związanego z praniem pieniędzy i finansowaniem terroryzmu należy wyróżnić pakiet finansów cyfrowych, na który składają się m.in. projekt rozporządzenia Parlamentu Europejskiego w sprawie rynku kryptoaktywów i znowelizowana ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Te regulacje przez swoją szczegółowość i formalizm oraz wiążące się z tym koszty operacyjne działalności mogą doprowadzić do istotnej zapaści na rynku walut wirtualnych i ucieczki inwestorów oraz wyprowadzenia pieniędzy na rynki azjatyckie. Obecne regulacje stanowią przejaw regulacji totalnej, która nie będzie sprzyjać rozwojowi technologicznemu.
Research shows that the most popular payment instrument is a payment card, then a bank account with Internet access and then a PayPal account. The progress and increase in the digitization of electronic payments means that when legislation is issued in these areas, they are no longer adequate to the changing reality. This makes them vulnerable to the risks associated with criminal activities, including terrorist activities. Challenges for the entire electronic payments market and supervisory authorities in the coming years will focus on adaptation to new digital challenges, implications related to the development of FinTech and RegTech, tracking trends and challenges in the area of virtual currencies, supporting information exchange and cooperation between financial institutions and supervisory authorities and counteracting de-risking practices.
PL
Badania pokazują, że najpopularniejszymi instrumentami płatniczymi są: karta płatnicza, rachunek bankowy z dostępem internetowym oraz konto w serwisie PayPal. Szybki rozwój techniki i digitalizacji płatności elektronicznych powodują, że już w momencie wydania aktów prawnych regulujących funkcjonowanie rynku finansowego w tym sektorze są one nieadekwatne do zmieniającej się rzeczywistości. Powoduje to podatność tego saktora na ryzyko wynikające z działalności przestępczej, w tym terrorystycznej. Wyzwania dla rynku płatności elektronicznych oraz organów nadzorczych w najbliższych latach będą się koncentrowały wokół przystosowania działalności do nowych trendów cyfrowych, implikacji związanych z rozwojem FinTech oraz RegTech, śledzeniu trendów i wyzwań w obszarze walut wirtualnych, wspieraniu wymiany informacji oraz współpracy pomiędzy instytucjami finansowymi a organami nadzorczymi, a także przeciwdziałaniu praktykom de-riskingu.
There is no doubt that notaries should be one of the obligated institutions within the meaning of Act on Counteracting Money Laundering and Financing Terrorism. The tasks imposed on the obligated institutions are not limited only to reporting certain information, but they also include taking preventive actions that make it impossible to commit an offense under article 165a or 299 of the Criminal Code. Such a task also rests with notaries in regard to their status based not only on IV DAML and the 1 March 2018 Act on Counteracting Money Laundering and Financing Terrorism but also on the final of the FATF guidelines. The 1 March 2018 Act on Counteracting Money Laundering and Financing Terrorism has adopted a more rational model of cooperation between notaries and the General Inspector (subject/subject) in relation to the previous solutions. Granting a power of attorney by a current notary to a person employed in a law firm without the rights of a notary public, e.g. an employee (without the right to perform notarial activities) does not exempt from the duties and liability of the notary himself on the basis of the 1 March 2018 Act on Counteracting Money Laundering and Financing Terrorism finance regulations. To the contrary, the problems of responsibility and duties remain based on the action of the appointed notary’s deputy in the absence of a notary public. Thus, one should consider whether the scope of being an obligated institution should not extend to the deputy notary as well, since this occupation owns and exercises a number of powers identical to the activities of the notary himself and in a unique situation (article 21-1 the Law on Notarial), it operates „like a notary public”. This issue, due to the lack of national option, should be in compliance with EU regulations.
PL
Jedną z instytucji obowiązanych zobligowanych do przekazywania informacji na rzecz Generalnego Inspektora Informacji Finansowej o podejrzeniu prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu jest notariusz. Nowa ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (nUoP) nie przewidziała jako instytucji obowiązanej zastępcy notariusza. Instytucja ta została wprowadzona do ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. – Prawo o notariacie w art. 76. W niektórych sytuacjach zastępca notarialny wykonuje zadania „jak notariusz”, tym samym powinien być również zobligowany do wykonywania obowiązków określonych w nUoP. Nie oznacza to jednak, że w tej sytuacji pozostaje on także „instytucją obowiązaną w rozumieniu nUoP”. Ta swoista dysfunkcja pomiędzy wskazanymi przepisami, powodująca niepewność sytuacji prawnej oraz lukę w systemie AML/CFT, wymusza potrzebę ujednolicenia rozwiązań i ustanowienia również zastępcy notarialnego – instytucją obowiązaną.
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu utrzymała wcześniejszy model współpracy pomiędzy Generalnym Inspektorem Informacji Finansowej a Agencją Bezpieczeństwa Wewnętrznego, ale trochę go zmodyfikowała. Nie ulega wątpliwości, że GIIF i szef ABW muszą ze sobą współpracować przy przeciwdziałaniu zarówno legalizowaniu przestępczych dochodów, jak i wykorzystywaniu środków na cele związane z działalnością terrorystyczną. Celem twórców modelu zawartego we wspomnianej ustawie było udoskonalenie dotychczasowych rozwiązań obowiązujących w relacji GIIF–ABW, jak również zwiększenie jego skuteczności. Jednym z mankamentów tego modelu jest brak uprawnień GIIF do realizowania czynności operacyjno-rozpoznawczych, co jednak nie ogranicza sprawnego funkcjonowania polskich jednostek analityki finansowej przy współpracy z ABW. Relacje pomiędzy GIIF a ABW powinny uwzględniać ochronę informacji niejawnych i informacji finansowych przed podmiotami trzecimi. Utrzymanie głównych założeń wcześniejszego modelu współpracy wskazuje, że jest on zgodny z celami realizowanymi przez obydwa podmioty i nie został oceniony jako nieskuteczny pod kątem ścigania przestępstw określonych w art. 299 i 165a kk. Niemniej jednak należałoby dokonać zmian w ustawie o działaniach antyterrorystycznych i przepisach wykonawczych przez umieszczenie GIIF wśród podmiotów współpracujących z ABW w przypadku incydentów o charakterze terrorystycznym.
EN
The Act of March 1, 2018 on Counteracting Money Laundering and Terrorism Financing left a prior model of cooperation between the General Inspector and the Internal Security Agency, slightly modifying it. There is no doubt that both organs, ie the GIIF (the General Inspector for Financial Information) and the Head of the Internal Security Agency must cooperate with each other both in the area of counteracting the legalization of criminal income and the use of funds for purposes related to terrorist activities. The presented model, in the assumptions of the authors of the Act, was to improve the existing solutions in the GIIF–ABW relationship and increase its effectiveness. One of the shortcomings is the lack of the GIIF’s powers to perform operational and reconnaissance activities, but this issue does not limit the smooth functioning of PJAF (Polish Financial Intelligence Uniting) cooperation with the Internal Security Agency. Nevertheless, mutual relations should take into third parties. Leaving the current model of cooperation in its structural assumptions indicates that it remains in compliance with the objectives pursued by both entities and has not been assessed as ineffective from the point of view of prosecution of offenses set forth in art. 299 and 165a k.k. (the Penal Code). Nevertheless, it would be necessary to amend the Act on Counter-Terrorism and Implementing Provisions by including in the catalog of entities cooperating with the Internal Security Agency regarding terrorist incidents – GIIF.
The purpose of this paper is to expound the reasons for systematic growth of the money laundering crime, as well as its variations and chosen aspects of the attempt stadial form. Regardless of legal culture perspective, the complex of features required as an element of analyzed offence is, as a rule, comparable or at least similar. Hitherto a numerous of normative regulations at national and supranational level has been presented and implemented. Thoughtful, consistent and intransigent legal strategy of anti-money laundering in different countries (e.g. in the Republic of India or in the People’s Republic of Bangladesh) resulted in a noticeable reduction of the scope of the described practice. Of all the twelve analyzed countries, in the author’s assessment, the best anti-money laundering legal solutions characterized the Kingdom of Norway. Partially, beyond the outstanding substantive law, this favorable position was achieved thanks to mixed character of Norway’s legal culture. In addition, the complex of features of analyzed offence is not too narrow or too wide. In the Norwegian penal code there is no question of superfluous casuistry. On the other side, author contrasted anti-money laundering legislation of the Russian Federation and of the Ukraine. The Russian and Ukrainian legislation in subject of criminal law is erratic, the complex of features required as an element of analyzed offence is too wide and what more, a numerous groups of entities are excluded from the action of specified provisions of positive law. Thus, the Russian Federation is gradually becoming a central entity of European money laundering issue.
PL
W niniejszym artykule została poruszona przekrojowo, w ujęciu prawnoporównawczym, problematyka tzw. prania brudnych pieniędzy (money laundering) jako jednego z szeregu przestępstw przeciwko obrotowi gospodarczemu. Rozważania zaprezentowano na tle różnych, odmiennych względem siebie, systemów ochrony obrotu gospodarczego. Spektrum analizy obejmuje swym zakresem takie państwa, jak: Stany Zjednoczone Ameryki Północnej, Republika Islandii, Konfederacja Szwajcarska, Republika Austrii, Wielkie Księstwo Luksemburga, Republika Federalna Niemiec, Królestwo Szwecji, Królestwo Norwegii, Federacja Rosyjska, Ukraina, Republika Indii, Ludowa Republika Bangladeszu. Punkt odniesienia stanowią unormowania prawne przeciwdziałające zjawisku prania brudnych pieniędzy, mające charakter prawa pozytywnego w Rzeczypospolitej Polskiej.
RU
Цель данной статьи - изложить причины систематического роста преступности отмывания денег, а также ее вариации и выбранные аспекты стадийной формы. Независимо от юридической культуры, комплекс признаков, требуемый в качестве элементов анализируемого преступления, как правило, сопоставим или по крайней мере схож. До настоящего времени было представлено и реализовано множество нормативных положений: на национальном и наднациональном уровнях. В результате, последовательная и непримиримая правовая стратегия борьбы с отмыванием денег в разных странах (например, в Республике Индия или в Народной Республике Бангладеш) привела к заметному сокращению масштабов описанной практики. Из всех двенадцати проанализированных стран, по оценке автора, лучшие правовые решения по борьбе с отмыванием денег характеризуют Королевство Норвегии. Частично, помимо выдающегося материального права, эта благоприятная позиция была достигнута благодаря смешанному характеру правовой культуры Норвегии. Кроме того, комплекс нормативных признаков анализируемого преступления не является слишком узким или слишком широким. В норвежском уголовном кодексе не возникает вопроса о чрезмерной казуистике. С другой стороны, автор противопоставил законодательства по противодействию отмыванию денег, являющиеся действующими правами в Российской Федерации и на Украине. Российское и украинское законодательство по уголовному праву является неустойчивым, комплекс нормативных признаков, требуемый в качестве элементов анализируемого преступления, кажется быть слишком широк и, что более того, многочисленные группы юридических лиц есть исключены из действия указанных положений позитивного права. Таким образом, Российская Федерация постепенно становится центральным субъектом европейского отмывания денег.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.