Contemporary “war prose” contains works on both the Second World War and the subsequent conflicts in Afghanistan and Chechnya. The aim of the article is to analyse the changes of the war hero myth in autobiographical texts of the wars’ participants. Among the authors are Oleg Yermakov, Zachar Prilepin, Arkady Babchenko. As we find out, the contemporary “war narrative” is interwoven with the lack of ideology and patriotic pathos. A soldier fails to accept his war; moreover, he questions the authorities in their decision to break out the military conflict. In these conditions, it is difficult to make heroic acts and sacrifice for the good of the homeland.
Fear of death in contemporary Russian literatureabout wars Modern Russian ‘war narratives’ contains works on both the Second World War and the subsequent conflicts in Afghanistan and Chechnya. In this article, we trace some autobiographical texts of the wars’ participants. Among the writers there are Oleg Ermakov, Zakhar Prilepin, Arkady Babchenko. As we find out, the contemporary ‘war narrative’ is interwoven with the lack of ideology and patriotic pathos. A soldier fails to accept his war, moreover, he questions the authorities in their decision to break out the military conflict. Due to the new motifs war — as it is depicted — turns into a set of primitive instincts, in which fear of death and a hunger for life take a significant narrative role.
PL
Strach przed śmiercią we współczesnej literaturze rosyjskiej o wojnie Współczesna proza batalistyczna obejmuje utwory dotyczące zarówno wielkiej wojny ojczyźnianej, jak i późniejszych wojen w Afganistanie i Czeczenii. Celem artykułu jest analiza autobiograficznych tekstów uczestników działań militarnych na tym obszarze. Wśród autorów znaleźli się Oleg Jermakow, Zachar Prilepin, Arkadij Babczenko. Autorka dochodzi w artykule do wniosku, że prozę wojenną ostatnich lat cechuje brak ideologii, patriotycznego patosu oraz kwestionowanie celowości walki zbrojnej. Ze względu na deficyt zrozumienia i akceptacji dla podjętych działań postrzeganie wojny zostało zredukowane do pierwotnych instynktów, wśród których strach przed śmiercią oraz pragnienie pozostania przy życiu odgrywają znaczącą rolę.
Artykuł jest poświęcony ideologicznym i moralnym kolizjom w powieściach rosyjskiego pisarza emigranta Borysa Szyriajewa (1889-1959), a konkretnie w tekstach Овечья лужа (Owcza sadzawka) i Кудеяров дуб (Kudejarowy dąb), które są poświęcone życiu ludzi na terenach okupowanych przez hitlerowców. Celem tej pracy jest wyjaśnienie konfliktu między moralnością chrześcijańską, patriotyzmem a państwem totalitarnym. Kluczowe wątki obu powieści nawiązują do bolesnych aspektów historii: kolaboracji, ruchu partyzanckiego, podziemnych organizacji sowieckiej i antybolszewickiej. Powieści Szyriajewa ilustrują, jak konfrontacja ludzi podzielonych przez rewolucję doprowadza do wojny domowej, która rozwinęła się w czasie wojny światowej. Badane są również różne aspekty artystycznego światopoglądu Szyriajewa. Artykuł ukazuje punkty zbieżne i odstępstwa między jego „rosyjskim chrześcijaństwem” a doktryną ewangeliczną. Rozważany jest również ważny dla autora motyw „świętej zemsty” i jej związek z ludową legendą o Kudejarze.
EN
This article is devoted to the collisions of morals in stories by the Russian emigrant writer Boris Shiryayev (1889-1959), specifically Sheep’s Puddle and Kudeyar’s Oak. They are dedicated to the life of the people in those territories which were occupied by the Nazis. The purpose of this work is to clarify the conflict between Christian morality, patriotism and the totalitarian state. The key plot lines of both works are related to painful aspects of history: collaborationism, the partisan movement, the underground Soviet and anti-Bolshevik organisations. Shiryayev’s works illustrate how the confrontation among people split by the Revolution resulted in a civil war that unfolded within the World War itself. Various aspects of Shiryayev’s artistic worldview are also investigated. The article shows the points of coincidence and deviation between his “Russian Christianity” and the Gospel doctrine. The motive of “holy revenge” and its connection with the folk legend of Kudeyar is also considered.
RU
Рассматриваются нравственные коллизии повестей писателя русского зарубежья Бориса Ширяева (1889-1959) Овечья лужа и Кудеяров дуб, посвященных жизни народа на оккупированной нацистами территории. Цель работы – исследовать конфликт между христианской моралью, патриотизмом и тоталитарным государством. Узловые сюжетные линии своих книг прозаик связывает с болевыми точками истории: коллаборционизм, партизанское движение, подпольные советские и антибольшевистские организации. Творчество Ширяева может служить исторической иллюстрацией того, как противостояние в расколотом революцией народе вылилось в беспощадную гражданскую войну, развернувшуюся внутри войны мировой. Исследуются также аспекты художественного мировоззрения Ширяева, показаны точки соприкосновения и отталкивания его «русского христианства» и евангельского вероучения. Проанализирован важный для автора мотив «святой мести» и его связь с фольклорной легендой о Кудеяре.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.