In the article I discuss the relationship between the broadly understood “pro-life” movements and therapeutic culture. In the first part of the text, I look at the communication practices of “pro-life” and “pro-choice” organisations that women in unplanned pregnancy come into contact with. Then I discuss the concepts of “trauma” and “stigma”, which provide the theoretical background to the consolatory and empowering interventions undertaken by activists of both worldview options. In the next part of the text I present three initiatives of the “pro-life” trend, addressing their offer to people with abortion experience: retreats, the “Return and renewal” program, and NEST therapy. Particular attention is paid to the potential of these initiatives to redefine concepts and social situations. In conclusion, I examine the social functions of the narrative of loss and testimony, as well as how the concept of gratitude helps to broaden the scope of the term “pro-life”.
PL
W artykule podejmuję temat relacji ruchów szeroko rozumianego nurtu „pro-life” i kultury terapeutycznej. W pierwszej części tekstu przyglądam się praktykom komunikacyjnym organizacji „pro-life” i „pro-choice”, z jakimi kontaktują się kobiety w nieplanowanej ciąży. Następnie omawiam koncepcje „traumy” i „stygmy”, które stanowią zaplecze teoretyczne podejmowanych przez działaczy i działaczki obu opcji światopoglądowych interwencji o charakterze konsolacyjnym i wzmacniającym. W kolejnej części tekstu prezentuję trzy inicjatywy nurtu „pro-life”, kierujące swą ofertę do osób z doświadczeniem aborcji: rekolekcje, program „Powrót i odnowa” oraz terapię NEST. Szczególną uwagę zwracam na potencjał redefinicji pojęć i sytuacji społecznych, jaki mogą mieć te inicjatywy. W podsumowaniu analizuję społeczne funkcje narracji o stracie oraz świadectwa, a także sposób, w jaki pojęcie wdzięczności pomaga rozszerzyć zakres terminu „pro-life”.
The article refers to "Envy and Gratitude", the classical text by Melanie Klein, and a contemporary discussion within the range of psychoanalysis dealing with those psychological concepts. Psychological work on restoring gratitude is demonstrated by referring to the experiences of an Auschwitz Survivor. The author also discusses the current social discourse in which constructions of envy and gratitude play a significant part.
PL
W tekście odnoszę się do klasycznego tekstu Melanii Klein "Zawiść i wdzięczność" i współczesnej dyskusji w ramach psychoanalizy na temat tych pojęć psychologicznych. Psychologiczną pracę nad przywracaniem wdzięczności pokazuję poprzez doświadczenia Ocalałego z Auschwitz. Odnoszę się także do aktualnego dyskursu społecznego, w którym konstrukty zawiści i wdzięczności pełnią ważną funkcję.
Wprawdzie wdzięczność jest jedną z najbardziej „łączących” rzeczywistości, które regulują relacje międzyludzkie, i jako taka od dawna jest wysoce wartościowana w literaturze filozoficznej i teologicznej, to w dziedzinie psychologii przez długi czas nie cieszyła się zainteresowaniem. Status wdzięczności, jako „zapomnianej” i słabej emocji, powoli zaczął być przełamywany dzięki kilku wybitnym teoretykom, którzy zaoferowali wyjaśnienie zjawiska wdzięczności i zwrócili uwagę na istotne mechanizmy jej wzbudzania. Niniejszy artykuł jest przede wszystkim próbą historyczno-przeglądowej prezentacji wdzięczności w świetle wybranych koncepcji psychologiczno-społecznych, które zostały wypracowane przez takich autorów, jak Heider, Weiner, Maslow, Ortony, Emmons, McCullough, Fredrickson, Buck, Wojciszke i Kemper. Część historyczno-przeglądowa poprzedzona jest wstępem przedstawiającym zarys leksykalnych i filozoficznych ujęć wdzięczności.
EN
Although gratitude has privilege to be one of the most bonding realities regulating people’s relations and as such has been highly valued in philosophical and theological literature, in the field of psychological science for a long time it was not considered as a topic worthy of consideration. The status of gratitude as a neglected and weak emotion was gradually overcome thanks to various theorists who explained the phenomenon of gratitude and clarified the essential mechanisms of its development. The present article is primarily an attempt of concise historical presentation of gratitude in the light of chosen social–psychological theories, which were elaborated by such authors as: Heider, Weiner, Maslow, Ortony, Lazarus, Emmons, McCullough, Fredrickson, Buck, Wojciszke and Kemper. Theoretical accomplishments of the above-mentioned authors and other topics related to conceptualization of gratitude explicate complexity and multidimensional character of this construct. Historical presentation is preceded by linguistic and philosophical outline concerning gratitude.
Przemiany zachodzące we współczesnym społeczeństwie i rodzinie powodują, że zmienia się znaczenie tradycyjnych środowisk wychowawczych. Kształtowanie się postaw młodych ludzi dokonuje się w coraz większym stopniu przy udziale mass mediów i grup rówieśniczych, ale rodzina wciąż stanowi potencjał dla rozwoju osobowościowego jej członków. Jest to widoczne w kształtowaniu się postaw młodzieży wobec wdzięczności, posiadającej ważne znaczenie dla funkcjonowania jednostki i społeczeństwa. Badania wypowiedzi 200 przedstawicieli Pokolenia Z pokazały, że wychowanie w rodzinie wyraźnie sprzyja okazywaniu oraz rozwojowi wdzięczności, a najskuteczniejszy w tym względzie jest osobisty przykład rodziców. Współpraca środowisk wychowawczych w celu wzmacniania poczucia i okazywania wdzięczności przez młodzież jest istotnym postulatem wynikającym z przeprowadzonych badań empirycznych.
EN
Changes in the modern society and family influence the meaning of traditional educational environments. The process of shaping young people’s attitudes is increasingly affected by mass media and peer groups, but it is the family where one can still find potential for personal development. It is noticeable in the process of shaping young people’s attitudes towards gratitude which is very significant for the functioning of individuals and the society. The research on 200 representatives of Generation Z revealed that family upbringing fosters the expression and development of gratitude. It also showed that parents setting a good example for their children are most efficient in this respect. Cooperation between educational environments in order to strengthen the sense of gratitude among young people is an important postulate resulting from the empirical research.
The author chose as the point of departure for his reflections on the meaning of the sacrifice of thanksgiving in the Old Testament ritual thanksgiving psalms, recognised usually by the presence of words originating from the Hebrew jada – give thanks. Such phrases as hodu – give thanks or toda can be also found in the Psalms. In addition, the word hoda’ah means, first of all, to recognise. Gratitude thus will assume the character of thanksgiving only when it contains the activity of recognition and appreciation. Thanksgiving psalms are also built on a death-life thematic contraposition resulting in a diametrical turn in existence. The expression of such a state involves sacrifices which, according to the Rabbi Kahane Midrash, affect the cosmic sphere. Offering them is then identical with the creation of Heaven and Earth. What, therefore, consists the foundation of the sacrificial in the Tanach? What steered it and endowed it with significance? What is the role of thanksgiving in this process, and to whom is it addressed today?
PL
Za punkt wyjścia, w swoich rozważaniach nad znaczeniem składania ofiary (z) wdzięczności w starotestamentowym rytuale, przyjmę psalmy dziękczynne, które rozpoznaje się zwykle przez obecność w nich słów pochodzących od hebrajskiego rdzenia jada, czyli dziękować. W Psalmach tych także można znaleźć takie zwroty jak hodu – dziękujcie czy toda – dziękczynienie. Dodatkowo w pierwszym rzędzie słowo hoda znaczy rozpoznać i uznać. Wdzięczność będzie zatem nabierała charakteru dziękczynnego tylko wtedy, kiedy będzie ona w sobie zawierała czynność rozpoznania i uznania. Psalmy dziękczynne zbudowane są również na przeciwstawieniu tematycznym śmierć-życie prowadzącym do diametralnego zwrotu w egzystencji. Wyrazem takiego stanu są ofiary, które według midraszu Rabiego Kahany oddziałują na sferę kosmiczną. Ich składanie jest tożsame wtedy ze stwarzaniem nieba i ziemi. Co więc leży u podstaw kultu ofiarnego w Tanachu? Co go ukierunkowało i nadało mu znaczenie? Jaka jest rola wdzięczności w tym procesie i do kogo jest ona dzisiaj kierowana?
The aim of the study was to show the relationship between the emotion of gratitude and the sense of debt and other emotions, as well as the relationship between the emotion of gratitude and debt and dispositional gratitude. The purpose of the study was also to show whether gratitude correlates with a sense of debt and whether it is related to other emotions to a different extent. The aim of the study was also to determine to whom the respondents are grateful and to whom they most often feel indebted. In the study, there were included 148 students of nursing, emergency medical services and pedagogy (100 women, 48 men). The GQ-6 tool of Michael E. McCullough and Robert Emmons’ dispositional gratitude was used, in the Polish adaptation of Marlena Kossakowska and Piotr Kwiatek, the own scale of the intensity of emotions and experimental manipulation aimed at arousing the emotions of gratitude or indebtedness. Gratitude was positively related to joy more strongly in women. Only in women was indebtedness associated with joy and guilt. In the condition of gratitude, gratitude was not associated with a sense of debt, while in the condition of indebtedness, indebtedness was positively related to gratitude. In both conditions, the respondents more often felt the emotion of gratitude than indebtedness. In condition of gratitude, the respondents felt significantly more gratitude than negative emotions. In the condition of indebtedness, the respondents felt more debt than other negative emotions. The respondents more often felt gratitude towards their loved ones, and more often they felt gratitude than debt.
PL
Celem badania było wskazanie zależności między emocją wdzięczności oraz poczuciem długu a innymi emocjami, związków między emocją wdzięczności i długu a wdzięcznością dyspozycyjną, a także wykazanie, czy wdzięczność koreluje z poczuciem długu i czy w różnym zakresie wiąże się z innymi emocjami oraz określenie, komu badani są wdzięczni i wobec jakich osób najczęściej odczuwają dług. Badaniem objęto 148 studentów pielęgniarstwa, ratownictwa medycznego i pedagogiki (100 kobiet, 48 mężczyzn). Zastosowano narzędzie do pomiaru wdzięczności dyspozycyjnej GQ-6 Michaela E. McCullougha i Roberta Emmonsa w polskiej adaptacji Marleny Kossakowskiej i Piotra Kwiatka, skalę własną nasilenia emocji oraz manipulację eksperymentalną służącą wzbudzeniu emocji wdzięczności i długu. Wdzięczność była dodatnio powiązana z radością silniej u kobiet. Tylko u kobiet poczucie długu wiązało się z radością i z poczuciem winy. W warunku wzbudzenia wdzięczności nie wiązała się ona z poczuciem długu, natomiast w warunku wzbudzenia poczucia długu wiązał się on dodatnio z wdzięcznością. W obu warunkach badani częściej odczuwali emocję wdzięczności niż długu. W warunku wzbudzenia wdzięczności badani odczuwali istotnie więcej wdzięczności niż emocji negatywnych. W warunku wzbudzenia długu badani odczuwali więcej poczucia długu niż pozostałych emocji negatywnych. Badani częściej odczuwali wdzięczność wobec osób najbliższych, częściej też odczuwano wdzięczność niż dług.
W artykule zmierzono i omówiono związek między dyspozycyjną wdzięcznością a holistyczną koncepcją jakości życia w ujęciu personalistyczno-egzystencjalnym, z psychofizycznym, psychospołecznym, subiektywnym, metafizycznym i globalnym wymiarem jakości życia. Celem pracy była identyfikacja związku między wdzięcznością mierzoną Kwestionariuszem Wdzięczności GQ-6 autorstwa McCullougha, Emmonsa i Tsang w polskiej adaptacji Kossakowskiej i Kwiatka a jakością życia mierzoną Kwestionariuszem Jakości Życia. Pytanie badawcze brzmiało: Czy wdzięczność jest związana z psychofizycznym, psychospołecznym, subiektywnym, metafizycznym i globalnym wymiarem jakości życia w ujęciu personalistycznym i egzystencjalnym? W badaniu udział wzięło 148 studentów w wieku 17–59 lat (M = 30,21; SD = 10,09). Wyniki wskazują na występowanie słabych i umiarkowanych, pozytywnych związków między wdzięcznością a jakością życia we wszystkich wymiarach. Ponadto badania wykazały pewne różnice między płciami w korelacjach między wdzięcznością a niektórymi wymiarami jakości życia. Wdzięczność koreluje z lepszą jakością życia we wszystkich sferach funkcjonowania człowieka: biologicznej, społecznej, subiektywnej i metafizycznej.
EN
In the article there is measured and discussed the relationship between dispositional gratitude and the holistic concept of quality of life in the personalist-existential approach, with a psychophysical, psychosocial, subjective, metaphysical and global dimension of the quality of life. The aim of this study is to identify the relationship between gratitude, measured with the GQ-6 Gratitude Questionnaire by McCullough, Emmon and Tsang in Polish adaptation of Kossakowska and Kwiatek, and quality of life, measured with the Sense of Quality of Life Questionnaire. The research questions was “Is gratitude related to the psychophysical, psychosocial, subjective, metaphysical and global dimensions of the quality of life in the personalist and existential concept?”. The study involved 148 students, aged 17–59 (M = 30.21; SD = 10.09). The results show the presence of low and moderate positive relationships between gratitude and quality of life in all dimensions. Moreover, the research discovered some gender differences in the correlations between gratitude and some dimensions of quality of life. Gratitude correlates with better quality of life in all spheres of human functioning – biological, social, subjective and metaphysical.
The theme of gratitude is topical and important owing to the fact that it goes against the tide of the widespread consumer, capitalist, legal, and subjective stand – it appears at the antipodes of the conviction that: “you make your own destiny”, “everyone is free and independent”, “everyone has an equal chance”, “nothing is for free”, and “quid pro quo”, and goes beyond “I must”, “I should”, “I want”, beyond will and conquest, but also beyond sacrifice and potlach. Generally speaking, this is a question asking whether there exists the possibility of selflessness, some sort of surplus in Nature and daily marketability, mercy in the world of politics and law – can gratitude be expressed and practised, what are its relations with memory, love, and “ordinary” recognition, what sort of placement in the face of ordinary dependences of being.
PL
Celem artykułu jest zarysowanie możliwości myślenia jako wdzięczności – a zadanie to sytuuje w kontekście aktualnej rewolucji związanej z upowszechnieniem sztucznej inteligencji (chatGPT). Esej wyprowadza tę kwestię z pism Martina Heideggera, który może pierwszy skojarzył myśl z podzięką – a następnie rozwija ją w kontekście prac filozofa Jeana-Luca Nancy’ego, pedagoga Jana Masscheleina oraz antropologa Tima Ingolda. Tezą jest przekonanie, że myślenie wdzięczne jest w opozycji do myśli metafizycznej, tradycyjnie rozumianej wiedzy i nauki – wynika z uważnego, nie-intencjonalnego otwarcia na dany świat. Nie zatroskane poznanie i pewność są odtąd celami myślenia, ale jego źródłem jest przyjmowanie nieobliczalnych zdarzeń w ich chwale oraz dziękczynienie im poprzez adorację. Myślenie jako wdzięczność jest afirmacją niezbywalnej istoty człowieczeństwa, a jego kształtowanie nadzieją na zdolność życia w obliczu niepewności czasów.
"The only possible bond with America, the proper form of American love, is gratitude," said Godofredo Iommi in the lecture Aeneida-Amereida (1981), in which the word "la gratitud" appears several times, seems to be a key category. In the poem Amereida (1967) gratitude is the condition of freedom. Making gratitude the philosophical foundation of America's decolonization is astonishing, provocative, and difficult to understand. The text, however, is not solely devoted to the interpretation of the canonical texts of the School of Valparaíso. The author was interested in how gratitude manifests itself in the practices of poetic inhabiting America, i.e. in expeditions into the depths of the continent, the so-called "travesía". The article is based on observations made at the turn of November and December during a travesía in Curarrehue (Araucania, Chile) and experiences from a travesía in Cochrane (Patagonia, Chile, 2013) by American doctoral student Doris M. Reina Bravo. The author notes that in both cases, obtaining the status of travesía observer was associated with a special sense of gratitude and fear, which is related to the phenomenon of a gift, but also a transaction. Barbaruk attempted to describe the affect associated with the observation of travesía (field research): the one with which she went to Curarrehue and with which she returned. The overriding framework of her relationship with travesía became the question about gratitude as a research tool, about its impact on the research situation and scientific language. The author suggests that gratitude can be treated as an epistemic virtue.
PL
„Jedyną możliwą więzią z Ameryką, właściwą formą amerykańskiej miłości, jest wdzięczność” mówił Godofredo Iommi w wykładzie Eneida-Amereida (1981) w którym słowo la gratitud pojawia się kilkanaście razy, wydaje się kategorią kluczową. W poemacie Amereida (1967) wdzięczność jest warunkiem wolności. Uczynienie z wdzięczności filozoficznego fundamentu dekolonizacji Ameryki zdumiewa, prowokuje, jest trudne do zrozumienia. Tekst nie jest jednak poświęcony wyłącznie interpretacji kanonicznych tekstów Szkoły z Valparaíso. Autorkę interesowało bowiem to, jak wdzięczność objawia się w praktykach poetyckiego zamieszkiwania Ameryki tj. w realizowanych od 1984 roku wyprawach w głąb kontynentu tzw. travesía. Artykuł powstał na podstawie obserwacji sporządzonych na przełomie listopada i grudnia podczas travesía w Curarrehue (Araukania, Chile) oraz doświadczeń z travesía w Cochrane (Patagonia, Chile, 2013) amerykańskiej doktorantki Doris M. Reiny Bravo. Autorka zauważa, że w obu przypadkach uzyskanie statusu obserwatora travesía łączyło się ze szczególnym poczuciem wdzięczności i lęku, co związane jest z fenomenem daru ale też transakcji. Barbaruk podjęła się próby opisu związanego z obserwacją travesía (badań terenowych) afektu: tego z którym jechała do Curarrehue i z którym wróciła. Nadrzędną ramą jej relacji z travesía stało się pytanie o wdzięczność jako narzędzie badawcze, o jej wpływ na sytuację badawczą i język naukowy. Autorka sugeruje, że wdzięczność może być traktowana jako cnota epistemiczna.
Starting from some inspirations together with Zbigniew Benedyktowicz, will be addressed the problem of gratitude, as either morally or religiously conditioned, or rather "ungrateful" - in the sense freed from all axiology. The analysis of cases known in culture reveals gratitude as a miracle, a revolt in the field of religion and in the sphere of anthropos, at the same time as its "element" from the group embracing both salvation and joy.
PL
Wychodząc od pewnych inspiracji źródłowych wespół z Zbigniewem Benedyktowiczem, podjęty będzie problem wdzięczności, jako bądź uwarunkowanej moralnie lub religijnie, bądź raczej „niewdzięcznej” - w znaczeniu uwolnionej od wszelkiej aksjologii. Z analizy znanych w kulturze „przypadków” objawia się wdzięczność, jako cud, rewolta na polu religii i sfery antroposa, zarazem jako jej „pierwiastek” z grupy obejmującej i zbawienie i radość.
The spirituality of the pedagogue–senior. Various philosophers and educators, with contribution to the progress of education, commented the aspect of spirituality of the pedagogue–senior. We can mention Ignatius of Loyola (Saint of Catholic Churh), Otto Friedrich Bollnow (philosopher and pedagogue), Die-trich von Hildebrand (ethical philosopher) or Janusz Korczak(medical doctor and educator). What groups their ideas is the deep respect for knowledge and intellectual skills, supported by underlined importance of the optimism of the Spirit, achieved through the humor and kindness during life’s difficulties. In our days the spiritual reflection also requires a sensitivity about relevant significances for the other.
The article presents reflections on the virtue of gratitude raised by moral aretology and positive psychology. It can be said that the theme of gratitude has been neglected in the contemporary humanities and theology and psychologists try to find a remedy to it. It can be a source of inspiration for moral theology. According to moral theology gratitude is classified as belonging to virtues connected with justice, ingratitude is regarded as a sin. Positive psychology undertakes large research, e.g. by broadly describing the growth strategy of this trait which can be used in the Catholic conception of upbringing of this virtue.
PL
Artykuł prezentuje refleksje nad cnotą wdzięczności podejmowane przez aretologię moralną i psychologię pozytywną. Można mówić o zaniedbaniu tematu wdzięczności we współczesnych naukach humanistycznych i teologii, co próbuje się naprawić na gruncie psychologii. Może to stać się inspiracją także dla teologii moralnej. Teologowie moraliści, za św. Tomaszem z Akwinu, zaliczają wdzięczność do cnót pokrewnych sprawiedliwości, niewdzięczność uznają za grzech. Na polu psychologii pozytywnej podejmuje się szerokie badania wdzięczności, m.in. opisując strategie jej rozwoju, co może być wykorzystane w katolickiej koncepcji wychowania tej cnoty.
The purpose of this article is to present the results of pilot adaptive research on the shortened (16-item) version of the GRAT scale. 124 respondents aged 20–50 took part in the pilot study (M = 33.55, SD = 5.84). The tool is used to assess the level of gratitude treated as an individual’s disposition to experience this emotion. The research used the Polish version of the SGRAT-PL questionnaire, Davis’ IRI empathy scale, and a survey with the metrics on sociodemographic variables, i.e. age, gender, the status of the subject’s relationship or the fact of having children. The results of statistical analysis aimed at checking the psychometric values of the Polish version of the SGRAT-PL scale indicated the validity of using the shortened version of the tool in scientific research in the field of positive psychology. Intercorrelation analysis between results obtained on the SGRAT-PL scale confirmed the accuracy of measuring gratitude. The results of the conducted reliability analysis also showed a high internal consistency of the short version of the GRAT scale and the possibility of its use in empirical studies. The 16-item version of the tool in Polish adaptation, like the full version, is a reliable indicator of the level of three dimensions of gratitude: a sense of abundance, appreciating others and appreciating simple pleasures.
PL
Celem niniejszego artykułu jest prezentacja wyników pilotażowych badań adaptacyjnych nad skróconą (16-itemową) wersją skali GRAT. W badaniach pilotażowych udział wzięło 124 respondentów w wieku 20–50 lat (M = 33,55, SD = 5,84). Narzędzie służy do oceny poziomu wdzięczności traktowanej jako dyspozycja jednostki do doświadczania tej emocji. W badaniach użyto polskiej wersji kwestionariusza wdzięczności SGRAT-PL, skali empatii Davisa – IRI oraz ankiety z metryczką na temat zmiennych socjodemograficznych, tj. wieku, płci, statusu związku osoby badanej czy posiadania dzieci. Wyniki analizy statystycznej mające na celu sprawdzenie walorów psychometrycznych polskiej wersji skali SGRAT-PL wskazały na zasadność wykorzystywania skróconej wersji narzędzia w badaniach naukowych z zakresu psychologii pozytywnej. Analiza interkorelacji między wynikami uzyskanymi w skali SGRAT-PL potwierdziła trafność pomiaru wdzięczności. Wyniki przeprowadzonej analizy rzetelności również wskazały na wysoką spójność wewnętrzną skróconej wersji skali GRAT i możliwość jej stosowania w empirycznych opracowaniach. 16-itemowa wersja narzędzia w polskiej adaptacji, podobnie jak wersja pełna, stanowi wiarygodny wskaźnik poziomu trzech wymiarów wdzięczności: poczucia obfitości, doceniania innych oraz doceniania prostych przyjemności.
Memory belongs to the order of the world of culture and controls the rules of social life, both group and individual. Memory is the tissue of collective life, the center of concentration and the guarantor of cultural and social identity, and its loss, misappropriation or neglect lead to the breakdown of social bonds, and ultimately to the disintegration and disappearance of the community. By its very nature, memory includes the events of the past, which is ontologically closed, but remains epistemologically open. Gratitude is the realm of memory. The transfusion of memory and gratitude is necessary to preserve and nurture cultural identity both in the perspective of the dynamics of the individual’s biography and in relation to various micro- and macro-social figures of collective life.
PL
Pamięć należy do porządku świata kultury i steruje regułami życia społecznego zarówno grupowego, jak i jednostkowego. Pamięć jest tkanką życia zbiorowego, ośrodkiem skupienia i gwarantem kulturowej i społecznej tożsamości, a jej utrata, sprzeniewierzenia lub lekceważenia prowadzą do rozpadu więzi społecznych, a w ostateczności do rozkładu i zaniku społeczności. Pamięć z istoty swej obejmuje wydarzenia przeszłości, która jest ontologicznie zamknięta, ale pozostaje epistemologicznie otwarta. Wdzięczność jest dziedziną pamięci. Transfuzja pamięci i wdzięczności jest konieczna dla zachowania i pielęgnowania tożsamości kulturowej zarówno w perspektywie dynamiki biografii jednostki, jak i w odniesieniu do różnych mikro- i makrospołecznych postaci życia zbiorowego.
The article presents the objectives, concepts, methods and characteristics of the artistic and social action known as “#givethanksfor”, pursued through social media, based on the assumptions of participatory art. The article describes the components of the action, how it was created and importance of the artistic work done, which is the finale of the action. The artist asks questions: “Can participatory art exist online?” and “Will the artist’s actions based on participatory art allow to awaken and show a feeling of gratitude in a group of people?” Answers were attempted based on considerations of participatory art, gratitude and online artistic activity.
PL
Artykuł przedstawia cele, koncepcje i metody działania oraz charakterystykę przebiegu akcji artystyczno-społecznej „#dziękujza” w mediach społecznościowych w oparciu o założenia sztuki partycypacyjnej. Opisuje jej elementy składowe, sposób powstania i znaczenie wykonanej pracy artystycznej będącej finałem akcji. Artysta stawia pytania: „Czy sztuka partycypacyjna może zaistnieć w internecie?” i „Czy działania artysty oparte na sztuce partycypacyjnej pozwolą rozbudzić i unaocznić uczucie wdzięczności w grupie ludzi?”. Odpowiedzi próbowano uzyskać na podstawie rozważań o sztuce partycypacyjnej, wdzięczności oraz przeprowadzonego działania artystycznego w internecie.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.