Humanity has been afflicted by all kinds of disputes, conflicts, wars for centuries. The modern world is also not free from various pressures that often swell to the point where they turn into open armed conflict. Human life, its development and the fate of civilization depends on strengthening and safeguarding world peace. In this context, particular importance is peace education, or education for peace, mutual understanding and respect for the dignity of every human being. The biggest victims of the war are always children and it is they who need special assistance and support in development. Targeted to them aid programs should include the idea of education for peace, so that they shape the young generation in the attitude of: respect for others, the value of life, altruism, empathy.
PL
Ludzkością od wieków targają różnego rodzaju spory, konflikty, wojny. Współczesny świat również nie jest wolny od różnych napięć, które często nabrzmiewają do tego stopnia, aby następnie przerodzić się w otwarty konflikt zbrojny. Życie człowieka, jego rozwój i los cywilizacji zależą od umocnienia i zagwarantowania pokoju na świecie. W tym kontekście szczególne znaczenie ma edukacja na rzecz pokoju czy też wychowanie do pokoju, wzajemnego porozumienia i poszanowania godności każdego człowieka. Największymi ofiarami wojny są zawsze dzieci i to właśnie one potrzebują szczególnej pomocy w rozwoju. W kierowanych do nich programach pomocowych powinna zawierać się idea wychowania do pokoju, tak aby kształtować w młodym pokoleniu postawy: szacunku dla drugiego człowieka, wartości życia, altruizmu, empatii.
Przedmiot refleksji teoretycznej oraz badań empirycznych w prezentowanym artykule koncentruje się wokół wychowania do pokoju. W pierwszej części podjęto próbę przedstawienia poglądów wybranych niemieckich myślicieli od Oświecenia do czasów współczesnych na temat pokoju. W drugiej części dokonano analizy programów szkolnych historii, geografii i wiedzy o społeczeństwie, obowiązujących w landzie Hamburg w latach 2004-2014, pod kątem występujących w nich celów i treści wychowania do pokoju. Wynika z niej, iż wychowanie do pokoju oparte jest przede wszystkim na wartościach takich jak tolerancja, poszanowanie godności, równość, solidarność i odpowiedzialność za siebie i innych. Ponadto obecne w programach cele i treści nauczania promują wiedzę i umiejętności na rzecz zapobiegania konfliktom i przemocy, rozwiązywania sporów i tworzenia warunków dla zapanowania pokojowych relacji z innymi.
EN
The paper focuses on theoretical reflection and empirical research in the field of peace education. The first part attempts to present the views of selected German philosophers from Enlightenment to modern times. The second part analyzes the school curricula of history, geography and social knowledge, valid in Hamburg in the years 2004-2014, in terms of their goals and content of peace education. The current paper claims that peace education is based primarily on values such as tolerance, respect for dignity, equality, solidarity and responsibility for oneself and others. In addition, curricular objectives and content in the curricula promote knowledge and skills to prevent conflict and violence, resolve conflicts and create conditions for the establishment of peaceful relationships with others.
Kościół został powołany do wychowania swoich członków do pokoju. Szczególną rolę w realizacji tego posłannictwa odgrywa parafia, ponieważ jest miejscem spotkania człowieka z Bogiem w słowie Bożym, sakramentach, modlitwie i miłości braterskiej. Wychowanie do pokoju w parafii dokonuje się poprzez budowanie jedności między wierzącymi, której zasadą jest miłość braterska. Dokonuje się ono także przez kształtowanie świadomości i odpowiedzialności za pokój, a także postaw sprzyjających budowaniu jedności i pokoju. W proces wychowania do pokoju odbywający się w parafii zaangażowani są zarówno duchowni, jak świeccy parafianie, przede wszystkim rodziny i członkowie zrzeszeń religijnych.
EN
The Church was given the task of guiding Her members in the ways of peace. The parish plays a special role in realizing this mission, since it is the place where the individual meets God in His word, in the Sacraments, in prayer, and in brotherly love. In the parish, education in the value of peace is implemented first by building unity between the believers on the basis of brotherly love. It is also achieved through the deepening of one's awareness of and personal responsibility for peace, as well as by fostering the attitudes that support the building of unity and peace. The process of instructing and guiding believers toward peace is carried out by both the clergy and the laity, especially through families and members of religious associations.
Niniejszy tekst wynika z intencji zwrócenia uwagi na znaczenie wychowania do pokoju w procesie demokratyzacji życia społecznego w kontekście niemieckiej edukacji obywatelskiej dorosłych. System edukacji obywatelskiej na terenie Niemiec jest bardzo rozbudowany i skutecznie umacnia fundamenty demokratycznego państwa. Począwszy od zakończenia II wojny światowej, aż do czasów obecnych dostrzec można zmieniające się w czasie funkcje społeczne oraz sensy i znaczenia edukacji obywatelskiej. Niezmienne powtarzają się jednak treści, które akcentują rozumienie wartości życia w pokoju, celowe działania na rzecz utrzymania pokoju i stworzenia gwarancji czyniących go trwałym, kształtowanie przekonań, iż nierówności społeczne są przyczyną konfliktów, a realizacja pokojowego ładu znajduje się w zasięgu każdego człowieka. Wszystkie te działania przenika humanistyczny sposób myślenia stanowiący podstawę wychowania do pokoju, które wciąż jest istotnym i aktualnym zobowiązaniem edukacyjnym, ale i społecznym. Życie w ponowoczesnym świecie pokazuje, że daleki jest on od pokojowego współistnienia. Wychowanie do pokoju wydaje się więc szczególnie pożądane we współczesnym świecie, nie ma bowiem alternatywy dla pokoju.
EN
This thesis is aiming to draw attention to the importance of education for peace in the process of democratisation of social life in the context of civic education of adults in Germany. The civic education in Germany is very developed and effectively strengthens the foundations of this democratic nation. Starting from the end of the Second World War up to the present day, we can see social functions and meanings of civic education changing. Invariably, there exists the repeating content that emphasises understanding of the value of life in peace, intentional actions to maintain peace and provide a guarantee of making it permanent, shaping beliefs that social inequalities are the cause of conflict and that achieving peaceful order is within reach of every human being. All these activities are permeated by the humanistic way of thinking, being the basis of education for peace, which is still an important and current commitment in educational and social space. Life in the postmodern world shows that it is far from peaceful coexistence. Education for peace seems particularly desirable in this modern world, as there is no other current alternative to peace
Peace education is emerging as a crucial component of educational systems, with the goal of providing individuals with the essential knowledge, skills, and attitudes needed to actively participate in peaceful coexistence and conflict transformation. This article examines various approaches and strategies employed in peace education. Additionally, it discusses the challenges and opportunities related to the implementation of peace education in diverse contexts, taking into account cultural, socio-political, and economic factors.
PL
Edukacja na rzecz pokoju wyłania się jako kluczowy element systemów edukacyjnych, mający na celu wyposażenie osób w niezbędną wiedzę, umiejętności i postawy, aby aktywnie angażowały się w pokojowe współistnienie i transformację konfliktów. W artykule przeanalizowano różne podejścia i strategie stosowane w edukacji na rzecz pokoju. Omówiono również wyzwania i możliwości związane z wdrażaniem edukacji na rzecz pokoju w różnych kontekstach, z uwzględnieniem czynników kulturowych, społeczno-politycznych i ekonomicznych.
The subject of the analysis of Maria Montessori’s thought is the idea of education for peace as an antidote to the affirmation of violence in politics and socialization and educational environments. The war in Ukraine was the inspiration to take up this issue, which triggered another dispute in pedagogical circles about the role and effectiveness of education for peace. Military violence against one of sovereign states is returning more and more often in the world, including Europe. After the war of the 1990s in the Balkans, we have been experiencing Russia’s imperial war against Ukraine for eight years, the intensification of which in the spring of 2022 revealed the necrophilic effect of educating the aggressor’s young generations. In the article, the author asks the question of to what extent Montessori’s pedagogy of peace and her ideas of respecting human rights and raising children in love still have a chance of being confronted with black pedagogy, negative pedagogy. The research of contemporary psychological and pedagogical thought shows that the origins of violence lie in childhood and the primary socialization environment of children and adolescents.
PL
Przedmiotem analizy myśli Marii Montessori jest idea wychowania do pokoju jako antidotum na afirmację przemocy w polityce i środowiskach socjalizacyjno-wychowawczych. Inspiracją do podjęcia tego zagadnienia stała się wojna w Ukrainie, która wywołała w środowiskach pedagogicznych ponowny spór o rolę i efektywność wychowania do pokoju. Coraz częściej powraca na świecie, w tym także w Europie, przemoc militarna wobec jednego z suwerennych państw. Po wojnie lat 90. XX w. na Bałkanach doświadczamy od ośmiu lat wojny imperialnej Rosji wobec Ukrainy, której nasilenie wiosną 2022 r. odsłoniło nekrofilny efekt edukacji młodych pokoleń kraju agresora. W artykule autor stawia pytanie o to, w jakim stopniu pedagogika pokoju Montessori oraz jej idee poszanowania praw człowieka i wychowania dzieci w miłości mają jeszcze szanse na konfrontację z czarną pedagogiką, pedagogiką negatywną. Z badań współczesnej myśli psychologicznej i pedagogicznej wynika, że początki przemocy tkwią w dzieciństwie i pierwotnym środowisku socjalizacji dzieci i młodzieży.
The main purpose of the presented article is to present the proposal of education for peace, which, regardless of the presented worldview option, is the ideal of modern education. At the basis of the presented concept is the famous sentence by the great scientist Paweł Włodkowic, which was later adopted by many European Universities as the motto of their academic activity – the motto: "Plus ratio quam vis". Which literally translates to: More brains than strength. Therefore, the author refers to classical anthropology and from it draws a clear conclusion for contemporary education for peace: if today we want to educate in the spirit of democracy and peace, we must first start with the basic value, which is the human being.
PL
Głównym celem prezentowanego artykułu jest przedstawienie propozycji wychowania do pokoju, które niezależnie od prezentowanej opcji światopoglądowej, stanowi ideał współczesnego wychowanie. U podstaw prezentowanej koncepcji leży słynna sentencja autorstwa wielkiego uczonego Pawła Włodkowica, którą później przejęło wiele Uniwersytetów Europejskich jako dewizę swojej działalności akademickiej – dewiza, która brzmi: „Plus ratio quam vis”. Co w dosłownym tłumaczeniu oznacza: Więcej rozumu niż siły”. Autor więc odwołuje się do klasycznej antropologii – z niej wyprowadza jasny wniosek dla współczesnej edukacji do pokoju: chcąc dzisiaj wychowywać w duchu demokracji i do pokoju, należy w pierwszej kolejności wyjść od podstawowej wartości, jaką jest człowiek.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.