Celem głównym badań było zidentyfikowanie czynników, które w opinii pracowników tymczasowych mogą wpłynąć na wzrost efektów ich pracy. Podjęto się też ustalenia, czy istnieje zależność między tymi czynnikami a wiekiem i wykształceniem. Opierając się na kwestionariuszu ankiety, przeprowadzono badania ilościowo-jakościowe wśród 286 pracowników tymczasowych. Czynnikami mającymi największy wpływ na wzrost ich efektów pracy, zgodnie z ich opinią, są dobra atmosfera oparta na zaufaniu i szacunku, budowanie przynależności pracowników do organizacji, umożliwienie im warunków do rozwoju i awansów. Okazało się, że im pracownik tymczasowy jest starszy, tym dla wzrostu jego efektów pracy spada znaczenie: rozwoju i awansu, dokładnego wdrożenia do pracy, przydzielania pracy według mocnych stron, wynagrodzenia uzależnionego od efektów oraz atmosfery opartej na zaufaniu i szacunku.
W artykule przedstawiono opinię pracodawców z województwa opolskiego na temat przygotowania zawodowego absolwentów szkół wyższych. Głównym źródłem informacji były wypowiedzi pracodawców i ich przedstawicieli biorących udział w badaniach jakościowych. Badania te przeprowadzono w ramach indywidualnych wywiadów pogłębionych (IDI) zrealizowanych w okresie od listopada 2015 r. do lutego 2016 r. Opinie pracodawców uzupełniono o samoocenę własnych kompetencji dokonaną przez studentów z Opolszczyzny, którzy wzięli udział w projekcie znanym pod nazwą Bilans Kapitału Ludzkiego. Na podstawie informacji uzyskanych podczas badań można stwierdzić, że w opinii pracodawców posiadanie wyższego wykształcenia ma znaczenie. Formalne wykształcenie wyższe nie gwarantuje jednak sukcesu zawodowego na regionalnym rynku pracy.
Pracodawcy zauważając, że obecnie coraz trudniej jest pozyskać utalentowanego i lojalnego pracownika z Pokolenia Y, podejmują działania ukierunkowane na zbudowanie atrakcyjnej marki, która stanie się ich wizytówką. Chociaż termin „marka pracodawcy” nie został precyzyjnie zdefiniowany w polskiej literaturze naukowej, to w ciągu ostatnich lat znacząco zyskał na znaczeniu, co stanowi uzasadnienie podjęcia tego tematu. Praca ma charakter teoretyczno-empiryczny, a jej struktura zawiera wstęp, trzy rozdziały teoretyczne, prezentację wyników badań oraz zakończenie. Jej głównym celem było zbadanie stosunku przedstawicieli Pokolenia Y wobec praktyk w zakresie budowania marki pracodawcy. Do celów szczegółowych należało określenie wpływu posiadanego przez nich wykształcenia i doświadczenia zawodowego na chęć włączania się w inicjatywy z zakresu employer brandingu, a także wskazanie jakie zdaniem Milenialsów są najskuteczniejsze sposoby budowania marki pracodawcy, w które sami chcieliby się włączyć. Dla realizacji celu pracy posłużono się metodą studiów literatury przedmiotu i innych źródeł wtórnych oraz badaniami ilościowymi z zastosowaniem kwestionariusza ankiety. Wyniki badań potwierdziły wykonanie celów pracy. Respondenci posiadający rozległe doświadczenie zawodowe wyrażają chęć włączenia się w proces budowania marki pracodawcy w ograniczonym zakresie (m.in. poprzez organizację dni otwartych), z kolei posiadane przez nich wykształcenie nie stanowi zmiennej wpływającą na ich udział w inicjatywach employer brandingowych. W zakończeniu pracy sformułowano wnioski i ograniczenia zastosowanej metody badawczej.
W opracowaniu podjęto problem zmian popytu na kapitał ludzki, wynikających z przekształceń strukturalnych w gospodarce Polski w kontekście jej zbieżności ze strukturami UE. Założono, że charakterystyki strukturalne obserwowane obecnie w UE jako całości stanowią wzorzec rozwojowy dla państw, które odrabiają dystans rozwojowy. Tym samym kierunek transformacji układów branżowych prowadzi do konwergencji Polski do innych państw członkowskich ugrupowania. Zmiany relacji branżowych determinują zaś zapotrzebowanie na kapitał ludzki. Badania oparto na identyfikacji dotychczas zrealizowanego popytu na kapitał ludzki w wymiarze jego poziomu oraz charakteru. Odnosząc się do pierwszego ze wskazanych aspektów przyjęto, że wyznacznikiem poziomu kapitału ludzkiego zaangażowanego w procesy gospodarcze jest wykształcenie pracujących. Dokonano porównań udziału pracujących z wyższym wykształceniem w gospodarkach Polski i UE, struktury wykształcenia w układzie branżowym, jak i udziału w zatrudnieniu branży wiedzochłonnych. Zidentyfikowane tendencje rozwojowe w tym zakresie wskazują na stopniowo zmniejszającą się lukę rozwojową polskiej gospodarki, związaną jednocześnie z dążeniem do modelu gospodarki opartej na wiedzy. Zasadniczą barierą absorpcji kapitału ludzkiego w Polsce okazuje się niekorzystna struktura sektorowo-branżowa. W drugim z aspektów analiz odniesiono się do charakteru zaangażowanego kapitału ludzkiego, jako bazującego na wiedzy ogólnej lub specyficznej branżowo. W celu identyfikacji charakteru wiedzy posłużono się oceną koncentracji rozkładu zawodów pomiędzy branżami oraz udziałem grup zawodowych w poszczególnych branżach. Dysproporcje polskiej gospodarki względem państw UE związane są z niższym udziałem zawodów oraz branży bazujących na wiedzy ogólnej. Tymczasem trendy rozwojowe wskazują na zwiększanie się znaczenia tego typu wiedzy. Barierą w osiągnięciu zbieżności w ramach UE w tym wymiarze okazują się również niekorzystne relacje branżowe w Polsce.
EN
The study deals with a problem of changes in demand for human capital, that are caused by structural changes in Polish economy in the context of its convergence with the EU structures. There was assumed that structural features that are observed nowadays in the EU as a whole constitute a model for development of these countries that limit their development gap. Thus, a direction of transformation in branch relationships leads to convergence of Poland with other EU members and changes in branch relationships determine demand for human capital. The research was aimed at identification of the realised demand for human capital, concerning a level and a character of the resources. Considering the first aspect there was assumed that an indicator of a level of human capital engaged in economic processes is education of the employees. There were made comparisons of a share of highly educated employees in Poland and the EU, a structure of education in branches, as well as a share of employment in knowledge-intensive activities. The identified development tendencies showed decreasing development gap of Polish economy, connected with creation of a knowledge-based economy. The essential barrier of human capital absorption in Poland appears to be unfavorable structure of branches. The second aspect of the analysis was connected with a character of the engaged human capital, that was specified as basing on general or specific knowledge. To identify the character of knowledge there was assessed a concentration of occupations between branches and a share of professional groups in the specified branches. Disparities between Polish economy and the EU countries are described by a lower share of occupations and branches basing on a general knowledge in Poland. Meanwhile development trends show an increase of such kind of knowledge. A barrier to achieve cohesion within EU in this dimension also appeared to be the unfavorable branch relationships in Poland.
Edukacja, która należy do istotnych dziedzin życia społecznego, dokonuje się w społeczeństwie w kontekście instytucjonalnym i zaspakaja aktualne potrzeby związane z przygotowaniem ludzi, m.in. do działalności zawodowej i kształtowania losów osobistych. Społeczeństwo w Polsce chętnie inwestuje w wykształcenie. Jedną z cech wyróżniających człowieka i całe społeczeństwa od biosfery jest stan świadomości z wartościami, odczuwalnymi i uznawanymi. To one stają się podstawą ładu społecznego i kultury danego społeczeństwa. Edukacja ma służyć ich promowaniu i nakłanianiu jednostek do internalizowania wartości, ze względu na ludzką czynność.
EN
Education that is one of the most essential fields of social life is performed in the society in institutional context and satisfies current needs connected with preparation of people, among others, to career and personal life. The society in Poland eagerly invests in education. One of the features that characterises a human being and the societies from the biosphere is the state of consciousness with the values, perceptible and acclaimed. Those values become the basis of social order and culture of one society. The purpose of education is to promote and convince individuals to internalize values when it comes to people’s action.
Potrzeba zmian związanych z modernizacją w polskim rolnictwem i poszukiwanie środków mających na celu poprawę warunków życia mieszkańców obszarów wiejskich związana jest także z poprawą edukacji. Tylko dobrze wykształceni ludzie mogą skutecznie podejmować działania pozwalające na poprawę jakości ich życia. Poziom edukacji ludności wiejskiej systematycznie wzrasta, jednak wciąż możemy zauważyć występujące dysproporcje między ludnością wiejską a miejską, na korzyść tych drugich. Dlatego niezwykle istotne staję się, aby wyrównać szanse między nimi. Wykształceni rolnicy są bardziej przedsiębiorczy i otwarci na zmieniające się otoczenie gospodarcze. Zauważyć to można przede wszystkim w działalność inwestycyjnej, która przyczynić się może do dalszego rozwoju działalności rolniczej.
W ostatnich latach zaczęto w krajach europejskich w większym stopniu zwracać uwagę na edukację, która poprzez kumulowanie kapitału ludzkiego przyczynia się do wzrostu gospodarczego. Proces kształcenia, rozwijania swoich umiejętności, niewątpliwie służy pomnażaniu siły każdego przedsiębiorstwa, regionu czy gospodarki. Prowadzone w konsekwencji badania naukowe i prace rozwojowe obejmują prace twórcze podejmowane systematycznie w celu zwiększenia zasobu wiedzy, w tym wiedzy o człowieku, kulturze i społeczeństwie oraz w celu wykorzystania tego zasobu wiedzy do opracowania nowych zastosowań. Zarówno edukacja, jak i prowadzone w jej następstwie badania naukowe z całą pewnością służą pomnażaniu kapitału ludzkiego.
EN
In recent years European countries increasingly pay attention to education, which through the accumulation of human capital contributes to economic growth. The process of education, develop their skills, no doubt's for multiplication of force of any enterprise, region or economy. Carried out as a consequence of research and development include creative work undertaken systematically in order to increase the resource of knowledge, including knowledge of man, culture and society, and in order to use this resource of knowledge to develop new applications. Both education and carried out in its wake research certainly can use multiplication of human capital.
The entering into the job market by students and graduates is the goal of this study. The aim of the elaboration was to present the students and graduates attitude, motivation and expectation while seeking their fi rst job experience during study time, or after graduating. The base for the work were open pub lished market studies, reports, surveys and students’ interviews. Results of the analysis presented in the short form in summary section, indicates that in the research area, there are many barriers and market defi ciencies, that block the smooth entering of students or graduates into the labor market in their profession.
Coraz częściej poziom uzyskanego wykształcenia wiąże się w europejskim społeczeństwie z poziomem posiadanej wiedzy o kulturze, ale też z użytkowaniem samej kultury. Jednocześnie stawia się zarzut, iż obecnie wykształcenie wyższe jest „towarem” zbyt łatwo dostępnym na rynku usług publicznych. Wpływa to w ocenie niektórych na obniżenie znaczenia posiadania wykształcenia wyższego, ale jednocześnie na sam stan nauki. Celem artykułu jest próba ukazania, iż takie pojęcia jak „kultura”, „humanistyka” i „wykształcenie” są ze sobą ściśle związane, a zatem próba obniżenia znaczenia jednego z tych pojęć, może wpływać na dewaloryzacje innego pojęcia.
Article covers issues related to the education level of the population in the countries of the European Union in the context of opportunity for social and economic development. The aim of this analysis was to show changes in the level of education of the population and socio-economic development of countries in the years 2006–2015 and the relationships between indicators describing the investigated issues. To evaluate the issues taken into account indicators such as the percentage of the population by level of education attained at the age of 15–64 years, the proportion of people with higher education aged 30–34, the percentage of the population of early school leavers aged 18–24 and unemployed and non-learning aged 15–24, participation in education of persons aged 25–64 years, gross domestic product per 1 capita income of the population, the risk of poverty or social exclusion. The source of empirical information was derived from the European Statistical Office. We analyzed 28 European Union countries. In most countries, the European Union is an increase education of the population and reduces the rate of early school leavers. The increase in education of European society is reflected in the social and economic development of countries.
PL
Artykuł obejmuje zagadnienia dotyczące poziomu wykształcenia ludności w krajach Unii Europejskiej w kontekście szansy dla rozwoju społecznego i ekonomicznego. Celem prowadzonych analiz było ukazanie zmian zachodzących w poziomie wykształcenia ludności oraz w rozwoju społeczno-ekonomicznym krajów w latach 2006–2015 oraz zależności pomiędzy wskaźnikami opisującymi badane kwestie. Do oceny podjętej problematyki uwzględniono takie wskaźniki jak: odsetek ludności według osiągniętego poziomu wykształcenia w wieku 15–64 lata, odsetek osób z wyższym wykształceniem w wieku 30-34 lata, odsetek ludności przedwcześnie kończących edukację w wieku 18–24 lata oraz niepracujących i nieuczących się w wieku 15–24 lata, uczestnictwo w kształceniu osób w wieku 25–64 lata, produkt krajowy brutto na 1 mieszkańca, dochody ludności, zagrożenie ubóstwem lub wykluczeniem społecznym. Źródłem danych empirycznych były informacje pochodzące z Europejskiego Urzędu Statystycznego. Analizie poddano 28 krajów Unii Europejskiej. W większości krajów Unii Europejskiej następuje wzrost poziomu wykształcenia ludności oraz obniża się odsetek osób przedwcześnie kończących naukę. Poziom i wzrost wykształcenia społeczeństwa europejskiego znajduje swoje odzwierciedlenie w poziomie i rozwoju społeczno-ekonomicznym krajów.
For the purposes of this study it was assumed that human capital is: knowledge, skills, competences and other features embodied in man, which are associated with his economic activity. The main purpose of this study was to identify the state and changes in human capital resources in northern Poland and to present their spatial diversity using hierarchical agglomeration techniques. The research concerned northern Poland, understood for the purposes of this study as two voivodships, i.e. the Pomorskie and the Zachodniopomorskie voivodeships, each divided into poviats. The source material came from the published and unpublished statistical materials of the Central Statistical Office. In turn, the resources of the Central Examination Board and the Regional Examination Boards in Gdańsk and Poznań were used to develop school educational results. The time range of the study was the years 1999–2018. The research clearly shows that the role of human capital resources in northern Poland is increasing. On the one hand this is the result of the growing number of people with the highest levels of education, and on the other the growing social awareness that increases in quality and living conditions largely depends on self-investment. The change in life attitudes of young people, who are increasingly gambling on achieving higher education, has been confirmed by the growing number of students and changes in education. In addition, the introduction to the higher education sector of non-public universities and the education of academic functions in sub-regional centers has increased the spatial accessibility to education, primarily for the residents of peripheral regions. However, the distribution of human capital resources in the studied area is characterized by relatively strong polarization with a distinct distance between the Tri-City and Szczecin agglomerations, which was confirmed by the classification of poviats using agglomeration techniques. The disparities in the level of education in northern Poland are to a large extent the heritage of the socialized sector in agriculture. Post-farming areas form depopulation areas with unfavorable socio-economic conditions, where parents attach less importance to the education of their children. However, the positive effect of the ongoing changes is the involvement of human capital with a high level of education in research and development activities. Research shows that regions with a higher level of education and socio-economic development are characterized by greater wealth expressed in terms of GDP per capita.
PL
Na użytek niniejszego opracowania przyjęto, iż kapitał ludzki to: wiedza, umiejętności, kompetencje oraz inne cechy ucieleśnione w człowieku, które powiązane są z jego ekonomiczną aktywnością. Podstawowym zaś celem niniejszego opracowania była identyfikacja stanu i zmian w zasobach kapitału ludzkiego w Polsce północnej oraz przedstawienie ich zróżnicowania przestrzennego wykorzystując hierarchiczne procedury aglomeracyjne. Badania dotyczyły Polski północnej rozumianej na użytek tego opracowania jako dwa województwa, tj. woj. pomorskie i woj. zachodniopomorskie w podziale na powiaty. Materiał źródłowy pochodził zaś z publikowanych i niepublikowanych materiałów statystycznych Głównego Urzędu Statystycznego. Z kolei do opracowania szkolnych wyników edukacyjnych wykorzystano zasoby internetowe Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, Okręgowych Komisji Egzaminacyjnych w Gdańsku i Poznaniu. Natomiast zakres czasowy opracowania dotyczył lat 1999–2018, tylko dane dotyczące wykształcenia zaprezentowano dla 2002 r. i 2011 r., co było podyktowane dostępnością materiału statystycznego. Z przeprowadzonych badań jednoznacznie wynika, że wzrasta rola zasobów kapitału ludzkiego w Polsce północnej. Z jednej strony jest to wynik rosnącej liczby osób z najwyższym poziomem wykształcenia, z drugiej zaś rosnącej świadomości społecznej, że wzrost jakości i warunków życia w dużym stopniu zależy od inwestowania w siebie. Zmiana postaw życiowych ludzi młodych, którzy stawiają coraz częściej na uzyskanie wykształcenia wyższego znalazła potwierdzenie w rosnącej liczbie studentów czy zmianach kierunków kształcenia. Dodatkowo wprowadzenie do szkolnictwa wyższego sektora uczelni niepublicznych czy wykształcenie funkcji akademickich w ośrodkach subregionalnych zwiększyło dostępność przestrzenną do szkolnictwa, przede wszystkim dla mieszkańców regionów peryferyjnych. Rozmieszczenie jednak zasobów kapitału ludzkiego na badanym obszarze charakteryzuje dość silna polaryzacja z wyraźnie zarysowującym się dystansem pomiędzy obszarami aglomeracyjnymi Trójmiasta i Szczecina, co potwierdziła przygotowana klasyfikacja powiatów z wykorzystaniem procedur aglomeracyjnych. Dysproporcje w poziomie wykształcenia w Polsce północnej to w dużym stopniu dziedzictwo sektora uspołecznionego w rolnictwie. Obszary postpegeerowskie to tereny depopulacyjne, o niekorzystnych warunkach społeczno-gospodarczych, gdzie rodzice przywiązują mniejszą wagę do edukacji swoich dzieci. Pozytywnym efektem dokonujących się zmian jest natomiast zaangażowanie kapitału ludzkiego o wysokim poziomie wykształcenia w działalność badawczo-rozwojową. Jak wynika z badań, regiony o wyższym poziomie wykształcenia i rozwoju społeczno-gospodarczego charakteryzują się większą zamożnością wyrażoną wielkością PKB per capita.
Tekst stanowi próbę odpowiedzenia na pytanie o relację między edukacją a mobilnością jednostki w warunkach zmieniającego się społeczeństwa. W tym celu wykorzystano badania sondażowe zrealizowane wśród poakcesyjnych emigrantów z Polski zamieszkujących obecnie Szkocję. Badanie przeprowadzono w dwóch etapach i uczestniczyło w nim 627 respondentów zamieszkujących zróżnicowany obszar Szkocji. Pierwszy etap polegał na wywiadach bezpośrednich (wzięło w nim udział 258 respondentów), a w drugim wykorzystano metodę CAWI (Computer Assisted Web Interviews) (369 respondentów). Zebrany materiał analizy pozwolił na ustalenie związku między poziomem wykształcenia badanych a motywami emigracyjnego wyjazdu. Za element wyjaśniający ów związek można przyjąć kapitał kulturowy jednostki gromadzony w trakcie procesu edukacji w formie zinstytucjonalizowanej, jak i ucieleśnionej. Gotowość do mobilności stanowi zatem zasób przekazywany w procesie socjalizacji. Im dłużej jednostka poddawana jest zinstytucjonalizowanym formom edukacji, tym częściej przejawia ona motywację migracyjną zorientowaną na wartości niematerialne – chęć sprostania nowemu wyzwaniu życiowemu czy zgromadzenie nowych doświadczeń, związanych z rozwojem osobistym.
EN
The paper is an attempt to answer the question about relation between education and mobility in condition of changing society. For this purpose was used survey research conducted amid post-accession migrants form Poland actually living in Scotland. The research was conducted in two stages, and participated in this 627 respondents living in varied part of Scotland. The first step was to conduct face-to-face interviews (258 respondents), while in the second stage was used CAWI method (Computer Assisted Web Interviews) (369 respondents). Collected empirical data has permitted to establish relation between degree level of education and migration motive of respondents. We can assume that factor explaining of that relation is cultural capital of man, which is collected during education process, in an institutionalized and embodied form. A ready-to-mobility attitude is a resource transmitted in socialization process. The longer individual attends to institutionalized form of education, the more often they manifested migration motivation focused on post-material values – willingness to meet a new challenge in live or assembling a new live experience connected to personal development.
W artykule opisano badanie umieralności i trwania życia w zależności od płci i poziomu wykształcenia. Do oceny zjawiska zastosowano wskaźnik częściowego trwania życia osób w wieku od 30 do 69 lat (e30—69). Badanie przeprowadzono dla lat 2002 i 2011. W pierwszym jego etapie oszacowano, metodą Chianga, tablice trwania życia dla osób w wieku 30 lat i więcej według płci oraz czterech grup wykształcenia. Następnie obliczono parametr e30—69. Otrzymane wyniki potwierdziły, że trwanie życia jest zróżnicowane zależnie od płci i wykształcenia. W przypadku osób z wyższym wykształceniem odnotowano dłuższe trwanie życia niż w przypadku osób z wykształceniem niższym. W badanych latach obserwowano wydłużenie trwania życia osób w wieku 30—69 lat z wyjątkiem kobiet z wykształceniem co najwyżej gimnazjalnym. W przypadku kobiet odnotowano mniejsze zróżnicowanie wartości oszacowanego parametru trwania życia pomiędzy najwyższym i najniższym wykształceniem niż u mężczyzn.
EN
The research on mortality and life expectancy by sex and education level was described in the article. To assess this phenomenon partial life expectancy rate of persons aged from 30 to 69 was used (e30—69). The research was conducted for the years 2002 and 2011. At the first stage life expectancy tables for people at the age of 30 and more, by sex and four groups of education, were estimated by Chiang’s method. Then on this basis the parameter e30—69 was computed. The obtained results confirmed that life expectancy is differentiated by sex and education. Longer life expectancy was noticed for people with higher 52 Wiadomości Statystyczne nr 8 (675), 2017 education than for those with lower education. In the analysed period life expectancy of persons aged 30—69 was extended, except for women with at most lower secondary education. For women, the value of the assessed partial life expectancy parameter was less differentiated between the highest and the lowest level of education than for men.
Celem utworzenia klasyfikacji ISCED była potrzeba porównania zasobów edukacyjnych w różnych krajach. Nie odzwierciedla ona jednak specyfiki systemów edukacyjnych i daje uproszczony obraz roli wykształcenia we współczesnych społeczeństwach. W Polsce do określenia rzeczywistej roli wykształcenia, zamiast ISCED, lepiej posłużyć się klasyfikacją krajową – co w artykule zostało zilustrowane za pomocą wyników Europejskiego Sondażu Społecznego. Przewaga polskiej klasyfikacji nad ISCED bierze się stąd, że pozwala uwzględnić zmiany, jakie zaszły w systemie edukacji w Polsce: począwszy od reform przeprowadzonych przez władze komunistyczne w latach 50. i 60., poprzez ekspansję szkolnictwa wyższego po 1989 r., a skończywszy na zmianach wprowadzonych przez reformę gimnazjalną. Wyniki cytowanych badań skłaniają do uzupełnienia dotychczasowego paradygmatu badania wykształcenia o klasyfikacje krajowe, które pozwoliłyby uwzględnić specyfikę systemów edukacyjnych. W dyskusji staram się określić powody, dla których badaczom wygodniej jest korzystać z ISCED, niż rozwijać własne narzędzia badania wykształcenia, właściwe dla ich krajów.
EN
The aim of the ISCED classification was to compare educational resources in different countries. One of the reasons why the classification fails is that it does not reflect the specific characteristics of educational systems in individual countries and as a result creates an oversimplified image of the role of education in contemporary societies. In Poland, the national classification provides a better tool than the ISCED for specifying the role of education, which is demonstrated by the results of the 2010 European Social Survey. The advantage of national classification over the ISCED follows from the fact that it takes changes and reforms in the Polish educational system into consideration. These empirical results speak for supplementing standards with national classifications for education which allow specific characteristics of education systems to be taken into account in inter-country comparison. This would be a step towards functional harmonisation, a concept abandoned after the year 2000 which was replaced with methodological rigor. In the discussion possible reasons are outlined for why researchers find using the ISCED more appropriate for their countries than constructing their own instruments.
W artykule „Edukacyjna, wychowawcza i kulturotwórcza działalność Proletkultu (1917 –1932): analiza pojęciowo-kategorialna” na podstawie analizy terminologicznej określeń pojęcia „proletkultu” w literaturze naukowej i wydaniach słownikowo- -informacyjnych proponujemy własne określenie: Proletkult (1917–1932) – edukacyjno- -wychowawcza, kulturotwórcza, niezależna, dobrowolna organizacja, celem działalności której było znalezienie podstaw teoretycznych pojęcia „kultura proletariacka” i stworzenie na tej podstawie odpowiednich warunków organizacyjno-pedagogicznych dla wyjawienia i rozwoju twórczego potencjału pracowników (proletariatu) w różnych dziedzinach sztuki (literatura, muzyka, teatr, sztuki plastyczne) i nauki, teoretyczna i praktyczna organizacja pracy oświatowej w organizacjach Proletkultu (uniwersytety proletariackie, kluby pracownicze, dziecięcy proletkult, teatry, sekcje itp.).
EN
In this paper, the author performs an analysis of the definitions of the term “proletcult” as given in research results and reference books. Based on them, the author defines the Proletkult (1917–1932) as an educational and culture-building independent, voluntary organization, the purpose of which was theoretical substantiation of the concept of “proletarian culture” and thus creation of corresponding organizational-pedagogical conditions for the identification and development of creative potential of working population (the proletariat) in various fields of art (literature, music, theatre, visual arts) and science, methodical and practical support of educational outreach in proletkultists institutions (proletarian universities, job clubs, children’s Proletkult theaters, studios, etc.).
The paper is of theoretical and empirical character. The aim of the paper is to answer following question: Does the increase of the level of education supports longer and healthier life? The paper contains investigation of interrelations between the level of education and selected measures of health situation of people. A crucial relation between the level of education and length of life of respondents was identified. Selected empirical data collected at the level of groups of people with various level of education: Eurostat researches, Social Diagnosis and within the frames of LEECH project carried out by the Institute of the Occupational Medicine were analyzed while verifying causes of revealed differentiations.
PL
Artykuł ma charakter teoretyczno-empiryczny. Jego celem jest próba odpowiedzi na pytanie, czy wzrost poziomu wykształcenia sprzyja dłuższemu i zdrowszemu życiu. W artykule przeanalizowano związki poziomu wykształcenia z wybranymi miarami sytuacji zdrowotnej ludności. Zidentyfikowano istotny związek między poziomem wykształcenia a dalszą oczekiwaną długością życia badanych. Weryfikując przyczyny ujawniającego się zróżnicowania, analizom poddano następnie wybrane dane empiryczne gromadzone na szczeblu grup osób ze zróżnicowanym poziomem wykształcenia: badania realizowane przez Eurostat, badania realizowane w ramach Diagnozy Społecznej oraz projektu LEECH realizowanego przez Instytut Medycyny Pracy.
A comprehensive series of traditions about the succession of the throne (2 Sam 13-20; 1Kgs 1-2) belongs to the more representative parts of the biblical history of king David and is simultaneously one of the most beautiful parts of the Hebrew prose. This part of the Bible provides an extremely varied and complex tale with full intrigue and contrived fight for power at the royal court. Important is also the theme of the personal relationship of David with his sons. The history of the son of Jesse and his descendants, described in 2 Sam 13-20; 1 Kgs 1-2, may indeed used as a biblical illustration of extraordinarily important problem of the good upbringing and education of the younger generation. The evolution of the respectful relationship between parents and their offspring, the selection of appropriate methods and patterns of parental love, and the various types of difficulties accompanying the process of education are a common theme of many biblical texts. These traditions not only analyze the theological and existential ground of human relationships, but also formulate specific indications for the upbringing valid in any time and circumstances.
A social capital is comprehending sociology and economics from the borderland. For the first time P. Bourdieu entered this date into sociological literature in the 1970s. In the today concept of social capital is more and more popular. Recently within 20 years, it is possible to notice the dynamic it still hasn’t received one, particular definition. However the social capital is most often understood as the potential of the cooperation settled in the interpersonal connections and social norms which can bring benefits for persons, groups and societies. Due to the variety of definitions it is hard to make the measurement of the social capital and to determine the factors responsible for its height. Analyzing the social capital of Poland we should consider such factors as: confidence, level of civil society (degree of forming an union of citizens), education and quality and life satisfaction of Poles. Sociologists and economists think that the social capital is a crucial source for achieving the prosperity and the auspiciousness of the country’s economy. At present all research is showing that in Poland there is a deficit of the social capital caused by capital dramatically low confidence level.
PL
Kapitał społeczny to pojęcie z pogranicza socjologii i ekonomii. Termin ten po raz pierwszy wprowadził do literatury socjologicznej P. Bourdieu w latach 70. XX w. W obecnych czasach koncepcja kapitału społecznego jest coraz bardziej popularna. W ciągu ostatnich 20 lat można zauważyć dynamiczny wzrost publikacji dotyczących tej tematyki. Ze względu na to, że koncepcja jest stosunkowo młoda, termin ten nie doczekał się jeszcze jednolitej definicji. Najczęściej kapitał społeczny jest rozumiany jako potencjał współdziałania osadzony w powiązaniach międzyludzkich i normach społecznych, który może przynieść korzyści osobom, grupom i społeczeństwom. Z racji wielości definicji trudno jest dokonać pomiaru kapitału społecznego oraz określić czynniki odpowiedzialne za jego wzrost. Analizując kapitał społeczny Polski, należy wziąć pod uwagę takie czynniki, jak: zaufanie, poziom społeczeństwa obywatelskiego (stopień zrzeszania się obywateli), wykształcenie oraz jakość i zadowolenie z życia Polaków. Socjologowie i ekonomiści uważają, że kapitał społeczny jest kluczowym źródłem dla osiągnięcia dobrobytu oraz pomyślności gospodarki państwa. Obecnie wszystkie badania pokazują, że w Polsce występuje deficyt kapitału społecznego spowodowany dramatycznie niskim poziomem zaufania.
The aim of this study was to determine the relationship between human capital understood as the knowledge of society and the degree of economic cohesion of rural areas in Poland. Synthetic index based on the 9 measures showing the financial, economic and infrastructure situations in rural areas was constructed to examine the economic cohesion. As a measure of human capital, a proportion of the population with at least secondary education was adopted. The analysis was performed at the level of counties. The study showed that there is a weak or moderate relationship between the studied traits. The coefficient correlation calculated for all counties was only 0.173, and the coefficient of determination was 0.03. In contrast, the correlation coefficient calculated for the number of spatial units reduced by the districts drastically differ from the observed trend was 0.404, and the coefficient of determination was 0.163. This means that the level of economic coherence determine other factors.
PL
Celem pracy jest próba określenia relacji między kapitałem ludzkim rozumianym jako zasób wiedzy społeczeństwa a stopniem spójności ekonomicznej obszarów wiejskich w Polsce. Dla określenia spójności ekonomicznej skonstruowano syntetyczny miernik w oparciu o 9 mierników cząstkowych obrazujących sytuację finansową, gospodarczą i infrastrukturalną obszarów wiejskich. Jako miernik kapitału ludzkiego przyjęto odsetek ludności z wykształceniem co najmniej średnim. Analizę przeprowadzono na poziomie powiatów. Wykazała ona, że istnieje co najwyżej umiarkowana zależność między badanymi cechami. Współczynnik korelacji liczony dla całej zbiorowości jednostek przestrzennych wyniósł zaledwie 0,173, a determinacji 0,03. Natomiast współczynnik korelacji liczony dla zbiorowości jednostek przestrzennych pomniejszonej o powiaty drastycznie odbiegające od zauważonych tendencji wynosił 0,404, a determinacji 0,163. Oznacza to, że o poziomie spójności ekonomicznej w głównym stopniu decydowały inne czynniki.
Celem artykułu jest zbadanie, czy i w jaki sposób różnice między kohortami wyjaśniają zróżnicowanie wpływu wykształcenia na bezpieczeństwo ekonomiczne gospodarstw domowych w Polsce. Kohorty są wyodrębnione na podstawie wspólnych doświadczeń edukacyjnych i zawodowych, jakie doświadczały jednostki w swoim życiu. Jako kryteria przyjęto historyczne okresy zdobywania etapów wykształcenia (istotne daty: 1990, 2004), warunki wejścia na rynek pracy, okresy poszerzania kwalifikacji zawodowych, etap kariery w okresie kryzysu 2008–2010. W badaniu uwzględniono trzy kohorty: kohorta 1 – respondenci w wieku 25–34 lat w roku 2013 – nazwana „Dzieci transformacji”; kohorta 2 – respondenci w wieku 35–44 lat w 2013 r., nazwana „Młodzież transformacji”; kohorta 3 – respondenci w wieku 45–64 lat w 2013 r. – nazwana „Dorośli transformacji”. Bezpieczeństwo ekonomiczne gospodarstwa domowego jest definiowane jako możliwość zaspokojenia potrzeb gospodarstwa i tworzenia rezerw finansowych będących do dyspozycji w sytuacji niekorzystnych zdarzeń. Miara bezpieczeństwa ekonomicznego jest obliczona na podstawie estymacji modelu równań strukturalnych (SEM). Źródłem danych jest badanie ankietowe przeprowadzone w 2013 roku na próbie losowej 800 respondentów w wieku 25–64 lat. Wyniki wskazują, że pozytywny wpływ wykształcenia na decyzje ekonomiczne jest najsilniejszy w kohorcie najmłodszej, w której odsetek osób z wyższym wykształceniem jest najwyższy. Wyższa jakość kapitału ludzkiego pozwala kohorcie młodszej na osiągnięcie takiego samego poziomu bezpieczeństwa, jak kohorcie o kilkanaście lat starszej. Wyższy poziom wykształcenia wyraźnie zmniejsza liczbę gospodarstw wykazujących brak bezpieczeństwa ekonomicznego. Średnie wykształcenie w kohorcie najmłodszej nie generuje możliwości zapewnienia bezpieczeństwa ekonomicznego rodzinie.
EN
The paper is aimed to investigate whether and how cohort differences explain differentiation in the educational effects on household’s economic security. Cohorts are distinguished by common educational and professional experiences, controlling for economy conditions. The economic context covers: the beginning of transition in Poland (1990), Poland’s accession to the EU (2004) and the beginning of financial crisis (2008). The criteria for determining the cohorts refer to the periods of educational level attained, conditions of entering a labor market, improving qualification and a carrier stage in time of the last financial crises. The research covers three cohorts: cohort 1– respondents in age of 25–34 in 2013 – called „Children of transition; cohort 2 – respondents in age of 35–44 in 2013 – called „Youth of transition”; cohort 3 – respondents in age of 45–64 in 2013 – called „Adults of transition”. Economic security of households is defined as the ability to achieve income necessary for covering household needs at its suitable level and to create financial reserves to be at disposal in case of unfavorable accidence. A measure of economic security is calculated on a base of a structural equation model (SEM). The questionnaire survey is a source of data for observed variables. The survey was carried out by the professional polling agency in Poland in June 2013. The whole sample covers 800 respondents in age between 25 to 64. The findings reveal that a positive impact of education on economic security is the strongest for the youngest cohort, in which a fraction of well-educated individuals is the highest. Higher quality of human capital allows the younger cohort to achieve the same level of economic security like the cohort older by several years. Higher educational level attained, less households insecure economically. The secondary level of education among the youngest cohort does not create the ability to ensure economic security for a family.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.