The article treats of the problems related to the existence of celebrity (fame). The case of celebrity in the pop-cultural reality is an interesting novelty in Polish sociology, yet poorly considered and shaped empirically or methodologically. The main purpose of this article is to present essential characteristics of being a celebrity in Polish media. In this study, the celebrity has been presented using the example of a music journalist and TV show host - Kuba Wojewodzki. His behaviour, broadcasts and comments regarding others in the show business, have been taken into consideration and analysis. Categorisation is an important element in analysing the content of mass media and has been used in this article. All considerations were placed in theoretical frames of pop culture. The main purpose of this article is to answer the question which reflects the leading problem of this work. Hence, what are the characteristics of a celebrity and what are the social consequences from performing the celebrity role of in society and models of masculinity.
The appearance of bitcoin is the beginning of a new era in which advanced technological capabili- ties have changed the perspective on the financial system's functioning rules and have expanded the understanding of the category of money. Bitcoin is used in commercial transactions, transfers and as an investment asset. The establishment of bitcoin is a part of the movement away from cash transactions and the general acceptance of non-material form of money observed around the world. The aim of the study is to analyse the bitcoin cryptocurrency in the scope of the fulfilment of the definition criteria and functions of money formulated in an economic theory, and to present the current legal situation in selected countries relating with its functioning.
The article deals with the reporting of companies listed on the stock exchange. As the result of changes in regulations, public interest entities are increasingly obliged to disclose information regarding environmental protection, employment and social issues. The purpose of the study is to demonstrate, that the issues playing significant role in the evaluation of the entity’s condition and prospects for its development are addressed not only within the scope of the financial statement, but also outside it. The data included in annual reports of biggest companies operating in Polish energy sector were analysed. The analysis of the mandatory regulations of accounting and case study method were used to prepare the article.
PL
Artykuł poświęcony jest sprawozdawczości spółek giełdowych. W wyniku zmian wprowadzanych w przepisach jednostki zainteresowania publicznego coraz częściej są zobowiązane ujawniać informacje dotyczące ochrony środowiska naturalnego, spraw społecznych i pracowniczych. Celem pracy jest wykazanie, że zagadnienia istotne dla oceny kondycji finansowej jednostki i perspektyw jej dalszego rozwoju są poruszane nie tylko w granicach sprawozdania finansowego, lecz również poza nim. Analizie poddano raporty roczne największych spółek działających w polskim sektorze energetycznym. W opracowaniu wykorzystano analizę obowiązujących przepisów rachunkowości i metodę analizy przypadków.
Rynek pieniądza elektronicznego w Polsce znajduje się wciąż we wczesnej fazie rozwoju. Mimo szerokiej obecności w ofercie banków, pieniądz elektroniczny nie wyparł z obiegu banknotów i monet. Dalszy rozwój rynku elektronicznego pieniądza i internetowych płatności może nastąpić po wprowadzeniu zapowiadanych kompleksowych uregulowań prawnych. Zmiany te, jak i praktyka rynkowa mogą przyczynić się również do spopularyzowania jednej z form pieniądza elektronicznego czyli pieniądza wirtualnego. Pieniądz ten generowany jest oraz autoryzowany w sieci Internet. Celem pracy jest zaprezentowanie ewolucji sposobu definiowania pieniądza elektronicznego oraz przedstawienie form w jakich występuje. Analiza obejmuje zarówno pieniądz elektroniczny funkcjonujący jako produkt sektora bankowego, jak i rozwiązania oferowane przez instytucje pozabankowe, w tym pieniądz wirtualny. Powyższy cel zostanie osiągnięty poprzez analizę zgromadzonej bazy literaturowej, jak również raportów międzynarodowych instytucji finansowych oraz aktów prawnych na poziomie europejskim oraz krajowym. Walorem pracy jest usystematyzowanie pojęć w zakresie pieniądza elektronicznego oraz określenie perspektyw rozwojowych dla walut wirtualnych, w szczególności bitcoin.
The paper presents an example of restructuring in the area of employment and incentive scheme, which was conducted in one of the Polish companies operating in the transport industry. It shows the changes in the remuneration system, the level and structure of employment, and their impact on labour productivity and financial results of the analyzed entity.The analysis was conducted as a case study using data included in annual reports of the audited company. The aim of the paper is to draw the reader’s attention to the significance of controlling labour costs in the process of a company’s management.
This paper concerns a problem of the usage of virtual currency Bitcoin in e-commerce and donations for non-profit organizations. The aim of the work is to determine the characteristics of the legal businesses accepting Bitcoin, applied methods of acceptance and the share of Bitcoin in the total value of sales. Empirical results are based on the survey study, which included 111 online vendors from 35 countries. The obtained results allowed to determine the range of acceptance of Bitcoin worldwide and to recognize vendors, including such factors as business profile, location, industry, geographical coverage and the scale of its operations. The results proved that payment integrators played a very important role in the processing of Bitcoin payments. At the same time, however, there was observed a little interest from customers for using Bitcoin for payments.
BackgroundChronic skin exposure to a wet work environment, as well as disinfectants are factors contributing to epidermal barrier damage. This disturbs its protective functions and promotes the development of dermatoses. All these factors occur in the work environment of a laboratory diagnostician. The aim of the paper was to analyze selected skin parameters and skin lesions in the hands of laboratory diagnosticians.Material and MethodsOverall, 50 laboratory diagnosticians employed in a laboratory in Kraków, Poland, took part in the study. After the interview, the skin pH and moisture content were examined. Measurements were performed on the dorsal side of the dominant hand using the Skin-ph-Meter® PH 905 and Corneometer® CM 825 devices.ResultsThe obtained moisture level values were qualified as dry or very dry skin, and the skin pH was within the reference range. No correlation between the skin pH value and the features examined (professional experience, the number of hours spent in protective gloves during the day, the number of hand washing episodes during the day) was not indicated. The level of skin moisture content seems to positively correlate with the time of wearing gloves. The use of hand moisturizers after each hand washing episode correlated with the level of skin moisture content.ConclusionsDuring the COVID-19 pandemic, this professional group has been facing huge challenges, and mental and physical stressors (including wet work environment) will be the source of future occupational diseases. Med Pr. 2020;71(6):725–34
PL
WstępDługotrwała ekspozycja skóry na mokre środowisko pracy i środki dezynfekcyjne powoduje uszkodzenie bariery naskórkowej, co zaburza jej funkcje ochronne oraz sprzyja rozwojowi dermatoz. Czynniki te występują w pracy diagnosty laboratoryjnego. Celem niniejszej pracy była analiza wybranych cech skóry i zmian skórnych rąk u diagnostów laboratoryjnych.Materiał i metodyW badaniu wzięło udział 50 diagnostów zatrudnionych w jednym z krakowskich laboratoriów. Z badanymi przeprowadzono wywiad oraz oceniono pH ich skóry i jej nawilżenie. Pomiary wykonano na stronie grzbietowej ręki dominującej za pomocą urządzeń SKIN-ph-Meter® PH 905 i Corneometer® CM 825.WynikiUzyskane wartości nawilżenia skóry odpowiadały skórze suchej lub bardzo suchej, a odczyny pH skóry mieściły się w granicach normy. Nie udało się wskazać korelacji między pH skóry a ocenianymi cechami (stażem pracy, liczbą godzin spędzanych w rękawiczkach ochronnych w ciągu doby, liczbą epizodów mycia rąk w ciągu dnia). Wydaje się, że stan nawilżenia skóry dodatnio koreluje z czasem noszenia rękawiczek. Stosowanie preparatów nawilżających dłonie po każdym umyciu wiązało się z nawilżeniem skóry.WnioskiW dobie pandemii COVID-19 ta grupa zawodowa została poddana ogromnym wyzwaniom, a stresory psychiczne i fizyczne (w tym mokre środowisko pracy) będą źródłem przyszłych chorób zawodowych w badanej grupie. Med. Pr. 2020;71(6):725–734
Currently, chromium is probably the most controversial transition metal. In recent publications it is clearly stated that it is not an essential micronutrient and should be considered to have a pharmacological effect. Conflicting scientific reports along with a huge amount of dietary supplements, as well as dietary and sports nutrients available on the market have prompted the authors to investigate the available information on the range of possible application, efficacy and safety of products containing salts or chelates of chromium III. The authors reviewed articles in electronic databases for the years 1959–2016, and selected works describing the biochemical, physiological and toxic properties of chromium salts and chelates and the range of possible applications in medicine, dietetics and sport. A critical analysis of reports dealing with the effect of chromium on the carbohydrate and lipid metabolism, body composition, lean body mass and sports performance was carried out. The authors indicated papers analyzing the mechanism of action of chromium in the cognitive and affective disorders. Much attention has been paid to the safety use of chromium III supplements. There are still some unsolved issues. In the field of toxicology, a limited number of reports about environmental exposure to trivalent chromium in the workplace draws our attention. In the field of biochemical research, there is still a need to clarify the mechanism of psychiatric and endocrinological activity, especially in conjunction with the immune system. Med Pr 2018;69(2):211–223
PL
Chrom jest metalem przejściowym, który obecnie budzi największe kontrowersje. W najnowszych publikacjach już wyraźnie wskazuje się, że nie jest on niezbędnym mikroelementem, a jego działanie należy rozpatrywać raczej jako efekt farmakologiczny. Sprzeczne doniesienia naukowe, a jednocześnie ogromna liczba suplementów diety, odżywek sportowych i dietetycznych dostępnych na rynku skłoniły autorów do prześledzenia dostępnych informacji dotyczących zakresu możliwego zastosowania, skuteczności i bezpieczeństwa produktów zawierających sole lub chelaty chromu III. Wykonano przegląd baz elektronicznych z lat 1959–2016 oraz wyselekcjonowano prace opisujące biochemiczne, fizjologiczne i toksyczne właściwości soli i chelatów chromu III, a także zakres możliwego zastosowania w medycynie, dietetyce i sporcie. Poddano krytycznej analizie doniesienia na temat wpływu chromu na gospodarkę węglowodanowo-lipidową organizmu, skład ciała i beztłuszczową masę ciała oraz zdolność wysiłkową sportowców. Wskazano prace analizujące mechanizm działania chromu w zaburzeniach kognitywnych i afektywnych. Dużą uwagę autorzy poświęcili bezpieczeństwu stosowania suplementacji preparatami zawierającymi chrom. Wciąż pozostaje kilka niewyjaśnionych zagadnień – w zakresie toksykologii uwagę zwraca niedostateczna liczba doniesień na temat środowiskowego narażenia na chrom III w miejscu pracy, natomiast w zakresie badań biochemicznych wciąż istnieje potrzeba wyjaśnienia mechanizmu aktywności psychiatrycznej i endokrynologicznej zwłaszcza w powiązaniu z układem immunologicznym. Med. Pr. 2018;69(2):211–223
W artykule przedstawiono zagadnienia dotyczące systemu cywilnego demokratycznego nadzoru i kontroli służb specjalnych w Polsce od czasów przemian ustrojowych. System ten oparty jest na: nadzorze władzy wykonawczej, która także wyznacza kierunki działań; kontroli parlamentarnej – głównie za pomocą Komisji do Spraw Służb Specjalnych; nadzorze władzy sądowniczej oceniającej ich działania pod kątem ewentualnego przekroczenia uprawnień czy niedopełnienia obowiązków. Oceniono funkcjonalność niektórych rozwiązań prawnych w zakresie nadzoru i kontroli służb. Zwrócono uwagę na dominującą rolę Prezesa Rady Ministrów w sprawowaniu nadzoru nad służbami specjalnymi.
EN
The article addresses issues related to the civil system of democratic supervision and control over special services in Poland since the political transformation. The system is based on the supervision of the executive authority, which also sets the directions of activities, Parliamentary control – mainly with the help of the Committee for Special Services, judiciary supervision assessing their actions in terms of possible abuse of powers or failure to fulfill their obligations. The functionality of some legal solutions in the field of supervision and control over the services was assessed. The dominant role of the Prime Minister in exercising supervision over the special services was pointed out.
W artykule przedstawiono transformację służb specjalnych w Polsce na tle przemian ustrojowych. Zaprezentowano działalność organów bezpieczeństwa – wywiadu i kontrwywiadu cywilnego oraz wojskowego w czasach PRL. Ich zadaniem było umacnianie komunistycznej władzy, likwidacja przeciwników ustroju, wzmacnianie sojuszu państw socjalistycznych pod przewodnictwem ZSRR, walka z demokratyczną opozycją. Ukazano również powstanie nowych służb specjalnych: UOP oraz WSI. Skupiono się na nowych zadaniach, jakie przed nimi zostały postawione w związku z przemianami demokratycznymi i nowymi sojuszami. Zaprezentowano spektakularne akcje UOP, które przyczyniły się do podniesienia prestiżu Polski na arenie międzynarodowej.
EN
The article presents the transformation of special services in Poland against the background of political changes. It presents the activities of security bodies – civil and military intelligence and counterintelligence during the communist era. Their task was to strengthen communist power, eliminate opponents of the system, strengthen the alliance of socialist countries led by the USSR, and fight against democratic opposition. The creation of new special services was also shown: the UOP and the WSI. The focus was on the new tasks that were set for them in connection with the democratic changes and new alliances. There were presented spectacular UOP actions, which contributed to raising the prestige of Poland on the international arena.
W artykule przedstawiono najważniejsze akty prawne regulujące działania służb specjalnych w Polsce w latach 1990-2018. W ramach transformacji ustrojowej zgodnie z ustawą z 6.04.1990 r. powstał Urząd Ochrony Państwa, który zastąpił dotychczasowy wywiad i kontrwywiad cywilny. W 2002 r. UOP uległ likwidacji, a w jego miejsce ustawą z dnia 24.05.2002 r.powołano Agencję Wywiadu oraz Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego. AW została utworzona w celu ochrony bezpieczeństwa zewnętrznego państwa, natomiast ABW w celu ochrony bezpieczeństwa wewnętrznego państwa i jego porządku konstytucyjnego. Wymieniona ustawa dokonała podziału zadań między tymi służbami. Pomimo tego, iż jednym z zadań ABW było zapobieganie i wykrywanie przestępstw korupcji funkcjonariuszy publicznych, ustawą z dnia 9.06.2006 r. powołano Centralne Biuro Antykorupcyjne, nadając mu status służby specjalnej, chociaż CBA wykonuje zadania typowo policyjne. Natomiast ustawa z dnia 9.06.2006 r. o Służbie Kontrwywiadu Wojskowego i Służbie Wywiadu Wojskowego stanowiła podstawę prawną do działania obu Służb w miejsce zlikwidowanych Wojskowych Służb Informacyjnych. W artykule skupiono się na służbach obecnie funkcjonujących. Poddano analizie przepisy prawne, na podstawie których funkcjonują. Są to przede wszystkim ustawy kompetencyjne, do których wprowadzano szereg zmian. Wynikały one m.in. z wdrażania dyrektyw i rozporządzeń instytucji europejskich, orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, wprowadzenia nowych ustaw, dotyczących np. powstania Służby Ochrony Państwa czy zmiany uprawnień Straży Marszałkowskiej. Zwrócono uwagę na liczne zarządzenia zmieniające statuty, szczególnie ABW, a tym samym reorganizujące strukturę urzędów.
EN
The article presents the most important legal acts regulating the activities of special services in Poland in the years 1990-2018. As part of the political transformation, the Office of State Protection (Polish abbrev. UOP) was set up according to the Act of April 6, 1990. It replaced the previous civil intelligence and counterintelligence. In 2002, the Office was liquidated and replaced the Intelligence Agency (Polish abbrev. AW), and the Internal Security Agency (Polish abbrev. ABW) were established under the Act of May 24, 2002. The AW was created to protect the external security of the state, while the ABW was intended to protect the internal security of the state and its constitutional order. The mentioned Act divided the tasks between those services. Even though preventing and detecting crimes of corruption of public officers was one of the ABW’s tasks, the Act of June 9, 2006, established the Central Anti-Corruption Bureau (Polish abbrev. CBA), giving it the status of a special service, although the CBA performs typical police tasks. On the other hand, the Act of June 9, 2006, on the Military Counterintelligence Service (Polish abbrev. SKW) and the Military Intelligence Service (Polish abbrev. SWW) constituted a legal basis for the operation of both services in place of the liquidated Military Information Services (Polish abbrev. WSI). The article focuses on the services currently operating. The legal regulations constituting the basis for their functioning were analyzed. These are mainly competence acts, to which many amendments were introduced. They resulted, among others, from the implementation of directives and regulations of European institutions, decisions of the Constitutional Tribunal, the introduction of new laws, concerning, e.g., the establishment of the State Protection Service (Polish abbrev. SOP) or changes in the Marshal’s Guard’s powers. Attention was drawn to numerous ordinances amending the statutes, particularly as regards the ABW, and thus reorganizing the structures of offices.
ObjectivesThe aim of the study was to evaluate the effects of repeated Finnish sauna baths on the concentrations of nitric oxide metabolites (NOx) and 3-nitrotyrosine in relation to pro-oxidative and antioxidative status in young males with different physical activity levels.Material and MethodsThe study was performed on healthy males (aged 20–25 years), representing the training (T, N = 10) and non-training groups (NT, N = 10). The protocol included a series of 10 sauna baths during 3 weeks. One bath consisted of three 15-min sessions, with 2 min recovery. Before the first and the 10th treatment, measurements of body composition, blood pressure, rectal temperature, and plasma concentrations of the total pro-oxidative and antioxidative status, 3-nitrotyrosine and NOx were performed.ResultsA significant increase in physiological parameters during sauna treatments, as well as a significant decrease in the total antioxidative status before the 10th bath, were observed in both groups. The series of sauna baths caused a significant increase in the total antioxidative status in the T group, and a decrease in the total oxidative status in the NT group. A significant decrease in 3-nitrotyrosine in both groups before the last treatment, and also in the T group after the last treatment, was noted. In both groups, a significant increase in NOx concentrations was observed after the first bath.ConclusionsA series of sauna baths contributes to the improvement in the prooxidative/antioxidative balance. The increased production of nitric oxide may lead to a better vascular relaxation and blood flow.
Background There are differences between dry and wet sauna baths because of the heat load and human body’s reactions. High humidity in a wet sauna makes evaporation of sweat from the skin surface more difficult. In addition, the dynamics of sweating is different in men and women. The aim of the study was to assess changes in physiological indicators and to compare the impact of dry and wet saunas on the thermal comfort feeling, which was assessed using the Bedford thermal scale, and the physiological strain index (PSI) and the cumulative heat stress index (CHSI) in young healthy women. Material and Methods Ten women aged 22−24 years took part in the study. A session in each sauna lasted 60 min and consisted of 3 thermal 15-min exposures, in 5-min intervals for rest and cooling with water. The temperature in the dry sauna was 91±1.2°C and in the wet sauna 59±1.3°C, while the humidity was 18±0.7% and 60.5±0.8%, respectively. Body weight, systolic blood pressure (SBP), diastolic blood pressure (DBP), heart rate (HR), rectal temperature ($ \text{T}_\text{re} $) and the thermal sensation (Bedford scale) were also measured. The PSI and CHSI values were both calculated. Results The average weight loss after a dry sauna bath was significantly higher than after a wet sauna bath. Significantly higher increases in $ \text{T}_\text{re} $, as well as in HR were observed after treatment in the wet sauna, compared to the dry sauna. Both treatments resulted in an increase in SBP and a decrease in DBP. The arduousness of thermal discomfort and the levels of PSI and CHSI were skurgreater in the wet sauna bathing than in the dry sauna. Conclusions Heat exposure in the wet sauna creates a greater burden for young women’s bodies than the same dry sauna treatment, and the changes observed in the examined traits were higher than in men subjected to similar thermal loads. Med Pr. 2019;70(6):701–10
PL
Wstęp Kąpiele w saunie suchej i w łaźni parowej ze względu na różny stopień obciążenia cieplnego wywołują też różne reakcje organizmu. Duża wilgotność powietrza w saunie mokrej utrudnia parowanie potu ze skóry. Ponadto dynamika pocenia się jest różna u kobiet i mężczyzn. Celem pracy była analiza zmian wskaźników fizjologicznych oraz porównanie wpływu sauny suchej i mokrej na odczucie komfortu cieplnego ocenianego w skali termicznej Bedforda, a także zbadanie wielkości obciążenia fizjologicznego (physiological strain index – PSI) i skumulowanego wskaźnika obciążeń cieplnych (cumulative heat stress index − CHSI) u młodych zdrowych kobiet. Materiał i metody W badaniach wzięło udział 10 kobiet w wieku 22−24 lat. Pomiary w obu typach sauny prowadzono w fazie folikularnej cyklu miesięcznego. Każda sesja trwała 60 min i składała się z trzech 15-minutowych ekspozycji cieplnych z 5-minutowymi przerwami na odpoczynek i schłodzenie wodą. Temperatura w saunie suchej wynosiła 91±1,2°C, w mokrej – 59±1,3°C; wilgotność powietrza, odpowiednio: 18±0,7% i 60,5±0,8%. Dokonano pomiarów masy ciała, ciśnienia skurczowego (systolic blood pressure − SBP) i rozkurczowego (diastolic blood pressure − DBP), częstości skurczów serca (heart rate − HR), temperatury rektalnej ($ \text{T}_\text{re} $) i odczuć termicznych według skali Bedforda. Wyliczono współczynniki obciążenia fizjologicznego: PSI oraz CHSI. Wyniki Po saunie suchej średnie ubytki masy ciała badanych kobiet były istotnie wyższe niż po kąpieli w saunie mokrej. Po zabiegu w saunie mokrej zaobserwowano istotnie większe przyrosty $ \text{T}_\text{re} $ oraz HR. Oba zabiegi powodowały wzrost SBP. Podczas obu kąpieli ciśnienie rozkurczowe ulegało obniżeniu. Subiektywne odczucie uciążliwości zabiegu oraz PSI i CHSI było większe podczas kąpieli w saunie mokrej. Wnioski Ekspozycja cieplna w saunie mokrej stanowi większe obciążenie dla organizmu młodych kobiet niż taki sam zabieg w saunie suchej, a zmiany badanych cech są większe od tych, które zaobserwowano u mężczyzn poddanych podobnym obciążeniom termicznym. Med. Pr. 2019;70(6):701–710
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.