Niezwykle ważnym problemem zdrowia publicznego jest coraz większe rozpowszechnienie chorób przewlekłych, w tym nowotworowych. Ważnymi czynnikami ryzyka w ich etiologii jest styl życia, zwłaszcza nieprawidłowa dieta i niski poziom aktywności fizycznej. Wiedza i świadomość zdrowotna we wspomnianym zakresie są niezbędnymi elementami profilaktyki i edukacji onkologicznej mającej na celu zmianę zachowań ludzi w kierunku prozdrowotnym. Prezentowane wyniki badań stanowią fragment szerszych działań diagnostycznych podjętych w ramach projektu Onkogranty II. Obejmują one analizę wewnętrznych i zewnętrznych programów profilaktycznych realizowanych w bytomskich szkołach w kontekście treści dotyczących chorób nowotworowych powiązanych z takimi czynnikami ryzyka, jak niska aktywność fizyczna i wadliwy sposób odżywiania się. Z analizy wynika, że w badanych szkołach podejmuje się wiele działań dotyczących promocji zdrowego sposobu odżywiania i aktywności fizycznej, w większości jednak brak jest nawiązań do profilaktyki chorób nowotworowych. Wiele inicjatyw ma charakter akcyjny, niepoparty diagnozą potrzeb zdrowotnych społeczności szkolnej. Uzyskane wyniki pokazują, że dobór programu profilaktycznego należy poprzedzać diagnozą potrzeb zarówno uczniów, rodziców, jak i całej społeczności szkolnej/lokalnej, a ponadto po jego realizacji należałoby przeprowadzić ewaluację podjętych działań w celu oceny skuteczności programu i wprowadzenia potrzebnych modyfikacji. Warto także zadbać o systematyczność i spiralność przekazywanych treści w celu utrwalenia i usystematyzowania wiedzy i umiejętności uczniów. Przede wszystkim jednak, biorąc pod uwagę dane epidemiologiczne dotyczące rozpowszechnienia chorób nowotworowych, należy uwzględnić treści związane z profilaktyką onkologiczną w programach profilaktyczno-wychowawczych szkoły, jak również w edukacji zdrowotnej.
The increasing prevalence of chronic diseases, including cancers, is becoming a very serious public health problem. The main risk factor in its etiology is life style including unhealthy diet and low level of physical activity. Knowledge and health awareness regarding this issue is an essential element of oncological prevention and education aimed at changing people’s behaviour toward health-oriented. Presented results are a part of broader diagnostic activities undertaken within the Onkogranty II project. They include an analysis of internal and external preventive programs implemented in schools in Bytom in the context cancer risk factors such as low physical activity and unhealthy diet. The analysis shows that in the surveyed schools many activities are undertaken to promote a healthy diet and physical activity, but in most cases there is no reference to the cancer prevention. Many initiatives are action-based, not supported by the diagnosis of the school community’s health needs. The results obtained show that the selection of a preventive program should be preceded by a diagnosis of the needs of both students, parents and the entire school/local community. After its implementation, it would be necessary to evaluate the actions taken to assess the effectiveness of the program and introduce the necessary modifications. It is also worth taking care of regularity and helicity of the transmitted content in order to consolidate and systematize the knowledge and skills of students. Above all, taking into account epidemiological data on the prevalence of cancer, content related to oncological prevention should be included in school’s preventive and educational programs as well as in health education.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.