The subject of the article is whether facing the crisis (crises) and the accompanying individual experience of anxiety may lead to further withdrawal of young people from the public sphere (deepening indifferentism and civic helplessness), or, on the contrary, it may serve as a kind of trigger for the dormant civic potential of young people (about as long as they have appropriate civic competences) or the emergence of new citizen-state, citizen-social problems relations. The second question we pose here is whether Poles brought up and socialized in different political contexts (young adults – approx. 35 years old – and their parents aged approx. 60) can launch different strategies in the face of these new challenges. We seek answers to these questions based on empirical material from a longitudinal study in Toruń covering two generations (people born in 1958 and 1983 – the older generation has been surveyed several times since 1973).
PL
W artykule poszukuje się odpowiedzi na pytania, czy zmierzenie się z kryzysem (kryzysami) i towarzyszącym temu indywidualnego doświadczenia niepokoju może prowadzić do dalszego wycofania się osób młodych ze sfery publicznej (pogłębienie indyferentyzmu i bezradności obywatelskiej), czy też przeciwnie – może posłużyć jako swoisty wyzwalacz uśpionego potencjału obywatelskiego młodych (o ile mają odpowiednie ku temu obywatelskie kompetencje) lub emergencji nowych relacji obywatel–państwo, obywatele–społeczne problemy? Drugie pytanie dotyczy tego, czy Polacy wychowujący się i socjalizowani w odmiennych politycznych kontekstach (młodzi dorośli – ok. 35-letni – i ich rodzice w wieku ok. 60 lat) mogą uruchomić odmienne strategie w obliczu tych nowych wyzwań. Odpowiedzi na nie poszukujemy na podstawie materiału empirycznego pochodzącego z toruńskiego badania podłużnego obejmującego dwa pokolenia (osób urodzonych w 1958 i w 1983 roku – starsze pokolenie objęte było kilkukrotnymi badaniami od 1973 roku).
Reading the text by Katarzyna and Andrzej Zybertowicz became the basis for a stormy discussion during the classes on Contemporary problems of ethics, conducted in the winter semester 2021/2022 at the second-cycle philosophy studies at the Institute of Philosophy of the Nicolaus Copernicus University. It evoked a whole range of reactions among the participants - from intellectual inspiration, encouragement to a different approach to some phenomena and their interpretation, through disagreement with some of the theses, to radical opposition to simplifying judgments formulated against the participants of the so-called Black Protest. We differed in our assessment of this statement and assessed its elements differently; However, we were united by the conviction that despite the formulation of an invitation to discussion in the essay, the transmission of the text makes this discussion very difficult. Therefore, we decided to recognize and report those places we discovered in the essay which, in our opinion, hamper such a dialogue to the greatest extent, and indicate a possible direction for overcoming these difficulties. At the same time, we would like to suspend the very debate on the essence of the dispute, i.e. the problem of the status of legal regulations on abortion in Poland and our attitude to this issue. The overriding goal for us is to strive for the title „saving the dialogue”, to which the authors themselves invite, but which - in our common opinion, has been severely strained by the preconditions set out by the text in question.
PL
W finale artykułu Katarzyny i Andrzeja Zybertowiczów poruszającego kwestię tzw. Czarnego Protestu sformułowano zaproszenie do dyskusji. Postanowiliśmy wyjść temu zaproszeniu naprzeciw, tym bardziej po rozpoznaniu, że warunki prowadzenia dialogu w ramach wytyczonych przez tekst Zybertowiczów zostały mocno nadwyrężone. Dlatego nasza wypowiedź skupia się przede wszystkim na rozpoznaniu kluczowych trudności, które – w naszej ocenie – w poważnym stopniu utrudniają dialog na temat kwestii stanu prawnego dopuszczalności aborcji i związanych z tym protestów. Wskazujemy pięć postaci różnorodnego „osłabiania” w omawianym tekście pozycji rozmówcy. Są to: 1. paternalizm akademicki lub naukowy, 2. tak zwany przywilej „władców dyskursu”, 3. problematyczność rzekomej faktualności, 4. problem domniemanej „niewinności” języka oraz 5. przesadnie kasandryczny charakter diagnozy znamion upadku europejskiej kultury. Po rozpoznaniu tych trudności, jako propozycję ich przezwyciężenia poddajemy pod rozwagę zapożyczoną z „Ćwiczeń Duchowych” św. Ignacego Loyoli formułę „Presupponendum”, czyli czterech warunków prowadzenia dialogu. Są nimi: dążenie do ratowania wypowiedzi adwersarza, podjęcie wysiłku hermeneutycznego, dążenie do poprawy rozmówcy oraz jego „ocalenie”.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.