Artykuł, oparty na analizie aktów prawa międzynarodowego oraz literatury przedmiotu, ma na celu przedstawienie uwzględniania praw konsumenta w wybranych systemach ochrony praw człowieka. Prawa konsumenta ujęte zostały jako podsystem praw człowieka oraz zaszeregowane do katalogu praw i wolności człowieka pierwszej, drugiej i trzeciej generacji. Omówiono wybrane regulacje prawa międzynarodowego wskazujące na potrzebę ochrony praw konsumenta w zakresie bezpieczeństwa zdrowotnego, ekonomicznego, dochodzenia roszczeń, dostępu do informacji i edukacji oraz wolności zrzeszania się. W artykule wskazano na priorytetową rolę Unii Europejskiej w kształtowaniu ponadnarodowych standardów ochrony konsumentów. Ostatnia część artykułu pełni rolę konkluzji, zawiera rozważania na temat faktycznego bezpieczeństwa konsumentów oraz istoty rozwoju praw konsumenta w systemach ochrony praw człowieka.
The article aims to analyse the specificities of modern consumer society in the European Union and, therefore, it presents the genesis and the essence of consumer society development in Europe. It points to the idea of consumer society in terms of economy, politics, sociology, and philosophy. The specificities of the modern consumer society in the European Union are influenced by legislative processes in regard to the economical safety of consumers including safety of goods in terms of information, education, and redress, with special regard to cross-border transactions. The article presents the definition of consumer ethics and the specifics of certain ethical norms connected with the purchase process, what have evolved together with the development of consumer society in the EU.
PL
Artykuł ma na celu dokonanie syntezy uwarunkowań funkcjonowania współczesnego społeczeństwa konsumpcyjnego w Unii Europejskiej. Przedstawiono genezę oraz istotę rozwoju społeczeństwa konsumpcyjnego w Europie. Wskazano na definicję społeczeństwa konsumpcyjnego w ujęciu ekonomiczno-politycznym i socjologiczno-filozoficznym. Na uwarunkowania współczesnego społeczeństwa konsumpcyjnego Unii Europejskiej wpływają procesy prawotwórcze w zakresie ochrony bezpieczeństwa ekonomicznego konsumentów, w tym bezpieczeństwa towarów, w zakresie informacyjnym i edukacyjnym oraz w zakresie systemu dochodzenia roszczeń, ze szczególnym uwzględnieniem zakupów transgranicznych. W artykule zdefiniowano pojęcie etyki konsumenckiej oraz określono, że wraz z rozwojem społeczeństwa konsumenckiego w Unii Europejskiej wykształciły się specyficzne normy etyczne związane z procesem nabywczym.
Artykuł dotyczy pozycji i roli Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w kreowaniu polityki ochrony konsumenta we współczesnej Polsce. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest ukazany na tle innych podmiotów ochrony konsumenta poprzez scharakteryzowanie jego genezy, struktury organizacyjnej, podstawy prawnej oraz głównych zadań w zakresie polityki konsumenckiej. W kolejnej części publikacji przeanalizowane zostaną wybrane aspekty rządowej Strategii polityki konsumenckiej na lata 2007-2009, która określa obecne oraz przyszłe zadania „Urzędu”.
EN
The article presents the position and role of the “Offi ce of Competition and Consumer Protection” in creation consumer protection policy in modern Poland. The “Offi ce of competition and consumer protection” has been showed on background of other consumer protection subjects, through description of its origin, development, organizational structure, legal base and the main infl iction in range of consumer policy. It this publication also resolve the governmental Consumer Policy Strategy 2007-2009 which outlines the basis of the activities of the “Offi ce” nowadays and in the future.
The article is based on an analysis of legal acts, documents and literature. Its purpose is to present the development of consumerism in the United States in four historic eras. The idea of consumers’ laws has been developed with particular stress on the president’s J.F. Kennedy speech of 15th March 1962 – Special Message to the Congress on Protecting the Consumer Interest. For the first time in the history, four consumers’ rights were named: the right to safety, the right to be informed, the right to choose and the right to be heard. Therefore United States are commonly recognized as the predecessor of the idea of consumerism.
Artykuł jest oparty na analizie aktów prawa unijnego i krajowego, niepublikowanych dokumentów wewnętrznych Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Rzeszowie oraz literatury przedmiotu. Ma na celu przedstawienie idei oraz procesu polubownego rozstrzygania sporów konsumenckich w zjednoczonej Europie w kontekście regionalnym na przykładzie województwa podkarpackiego. Omówione zostały wybrane aspekty prawne w dziedzinie alternatywnych sposobów rozstrzygania sporów konsumenckich. W kolejnej części zanalizowano działalność Stałego Polubownego Sądu Konsumenckiego przy Wojewódzkim Inspektoracie Inspekcji Handlowej w Rzeszowie oraz Wydziału Ochrony Konsumentów Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej. Ostatnia część zawiera rozważania na temat faktycznych problemów instytucji pozasądowego rozstrzygania sporów konsumenckich w skali województwa.
EN
The article is based on the analysis of the unpublished internal documents of the Voivodeship Inspectorate of Trade Inspection in Rzeszow, as well as legal acts and the literature of the objects. The main purpose is to present the concept and process of functioning of the institution of alternative dispute resolution for consumers in Podkarpackie Voivodeship. Particular legal issues of the conception of alternative dispute resolution are also shown. In addition, the activity of Constant Consumer Arbitral Tribunal and Consumer Protection Department in Trade Inspection in Rzeszow is analyzed. Last part of the article is the conclusion of real alternative dispute resolution problems on the voivodeship scale.
Artykuł oparty został na analizie aktów prawnych, dokumentów oraz literatury przedmiotu i ma na celu przedstawienie stopnia ochrony praw polskich konsumentów w zakresie informacji i edukacji. Ochrona praw konsumentów w aspekcie informacyjno- edukacyjnym ukazana została na tle pozostałych praw konsumenta, tj. prawa do bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, ochrony interesów ekonomicznych, efektywnego systemu dochodzenia roszczeń oraz zrzeszania się i reprezentacji. W publikacji scharakteryzowano wybrane akty prawa unijnego i krajowego w zakresie edukacji i informacji konsumenckiej. W kontekście instytucjonalnym omówiono kompetencje poszczególnych podmiotów ochrony praw konsumenta w zakresie edukacji i informacji. W dalszej części analizie poddano wybrane aspekty polityki edukacyjnej i informacyjnej rządu, zawarte w „Strategii polityki konsumenckiej na lata 2010-2013”.
EN
The article based on analysis of legal acts, documents and literatures of objects has on purpose, presentation the degree of protection polish consumer in range of information and education. Consumer protection in information and education aspect is showed on background of another consumer laws: to safety, public health, protection of economic interests, effective system of investigation of pretension, banding and representation. Publication include characterization of selected legal acts touch to consumer legalizations in European Union and Poland. Within the organizational structure it discuss competence of individual consumer protection subjects in range of education and information. Afterwards in farthest part analyzed chosen aspect of education and information policy included in Consumer protection policy in years 2007-2009.
Artykuł oparty na analizie aktów prawnych oraz literatury przedmiotu ma na celu przedsta-wienie alternatywnych sposobów pozasądowego rozstrzygania sporów konsumenckich w Polsce w kontekście digitalizacji rynku. Omówione zostały wybrane aspekty prawne w dziedzinie alterna-tywnych sposobów rozstrzygania sporów konsumenckich w Unii Europejskiej i Polsce. Zdefiniowano ponadto pojęcie współczesnego konsumenta w kontekście digitalizacji rynku. Zgodnie z nią współczesny konsument to taki, który do codziennych zakupów wykorzystuje zarówno wszystkie tradycyjne możliwości zakupowe, jak i cyfrowe rozwiązania technologiczne. Ma możliwość korzystania z wielu kanałów nabywczych w jednym czasie, w zależności od swoich aktualnych wymagań i potrzeb. W kolejnej części artykułu dokonano rodzajowego podziału podmiotów ADR działających w Unii Europejskiej. Wskazano i scharakteryzowano podmioty ADR funkcjonujące w Polsce. Należą do nich: Stały Polubowny Sąd Konsumencki działający przy Wojewódzkim Inspektoracie Inspekcji Handlowej, Wydział Ochrony konsumentów Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej, Rzecznik Ubezpieczonych oraz Arbiter Bankowy. Ostatnia część artykułu pełni rolę konkluzji, zawiera rozważania na temat faktycznych problemów alternatywnych sposobów rozstrzygania sporów konsumenckich w dobie digitalizacji rynku w Polsce. Wskazano w niej, iż rozwój digitalnego rynku, w którym konsument będzie czuł się pewnie, uzależniony jest między innymi od sprawnie funkcjonujących podmiotów świadczących pomoc nabywcom w przypadku naruszania ich praw. Dlatego rozwój alternatywnych sposobów pozasądowego dochodzenia roszczeń jest ważną i jak najbardziej aktualną kwestią.
EN
The article is based on the analysis of the legal acts and the literature of the objects which main purpose is to present the alternative manners of extrajudical arbitration of consumer disputes in Poland in the context of market digitization. Particular legal -organizational issues of the con-ception of alternative dispute resolution in the European Union and Poland are also shown. The notion of modern consumer in the context of market digitization is defined. The Modern consumer is the person who takes advantage of all traditional shopping capabilities as well as digital techno-logical solutions for daily shopping. They have the capability of the use of many purchasing chan-nels simultaneously depending on current claims and requirements. In addition, the generic divi-sion of the ADR organizations functioning in the European Union is analyzed. The ADR organiza-tions in Poland were indicated and characterized. They include Constant Consumer Arbitral Tribu-nal, Trade Inspection, Consumer Protection Department, Insurance Ombudsman and Self-government organization of banks. Last part of the article is the conclusion of real alternative dispute resolution problems in market digitization era in Poland. It states that the development of digitization market, in which the consumer is secure, is subordinated to proficiently functioning subjects showing assistance to the consumers in the case of violating their rights. That is why the development of alternative ways of investigation of extrajudical pretensions seems to be the cur-rent and important issue.
The article is based on the analysis of some legal acts and literature. Its purpose is to present consideration cross-border shopping phenomena on European Union consumer policy after 2007. Some legal regulations of the union law concerning cross-border consumer agreements were discussed. In the article indicate some pitfalls are indicated, regarding cross-border purchasing that the consumer can encounter. The next section of the paper shows the influence of cross-border shopping on nowadays European Union consumer policy. It is highlighted that awareness of pursuing claims has an influence on safe cross-border purchasing. The last part of the paper is a conclusion and includes consideration about real safety of consumers while making cross-border agreements.
PL
Artykuł oparty na analizie aktów prawa unijnego oraz literatury przedmiotu, ma na celu przedstawienie uwzględniania zjawiska zakupów transgranicznych na politykę konsumencką po 2007 r. Omówione zostały wybrane regulacje prawa unijnego, dotyczące transgranicznych umów konsumenckich. W artykule wskazano na niebezpieczeństwa, z jakimi spotkać się może konsument, dokonując zakupów poza granicami swojego kraju. W kolejnej części określono wpływ zagwarantowania ochrony konsumentom podczas transgranicznego procesu zakupowego na współczesną politykę konsumencką UE. Zaznaczono, że na bezpieczne zakupy transgraniczne wpływa świadomość konsumentów w zakresie dochodzenia swoich roszczeń oraz odpowiednia informacja i świadomość konsumencka. Ostatnia część artykułu pełni rolę konkluzji i zawiera rozważania na temat faktycznego bezpieczeństwa konsumentów podczas dokonywania umów transgranicznych. Wskazano w niej, iż bariery handlowe, takie jak trudności w nabywaniu produktów z innego kraju członkowskiego przez Internet czy problem z reklamacją towaru, powodują, że handel konsumencki nadal odbywa się w większości w obrębie granic krajowych.