The aim of this article is the delimitation and semantic analysis of language units represented in the contemporary Polish language by the forms ruina (a ruin), ruiny (ruins), rujnować (to ruin). The text is situated in the steam of structuralist linguistics, and more specifically in reduction semantics. The outcome of the conducted analysis is the identification of both verbal units in the form of [ktoś] zrujnował [kogoś], [ktoś] zrujnował się na [coś], [ktoś] zrujnował [coś], [ktoś] obrócił [coś] w ruinę and nominal units in the form of ruiny [czegoś], as well as three expressions associated with the form ruina, namely the specific noun ruina and the abstract nouns ruina [kogoś] and ruina [czegoś]. The author describes the semantic propertied of the distinguished lexemes and formulates an explication of the notions assigned to them.
PL
Celem artykułu jest delimitacja i analiza semantyczna jednostek języka reprezentowanych we współczesnej polszczyźnie przez kształty ruina, ruiny, rujnować. Tekst sytuuje się w nurcie językoznawstwa strukturalistycznego, a dokładnie w obrębie semantyki redukcyjnej. Rezultatem przeprowadzonej analizy jest wyodrębnienie jednostek zarówno czasownikowych o kształcie [ktośi] zrujnował [kogośj], [ktośi] zrujnował się na [cośj], [ktośi] zrujnował [cośj], [ktośi] obrócił [cośj] w ruinę, jak i rzeczownikowych o kształcie ruiny [czegośi], a także trzech wyrażeń związanych z postacią ruina, a mianowicie rzeczownik konkretny – ruina oraz rzeczowniki abstrakcyjne - ruina [kogośj] i ruina [czegośj] Autorka opisuje właściwości semantyczne wyróżnionych leksemów oraz formułuje eksplikacje pojęć do nich przyporządkowanych.
This paper contains a semantic and syntactic analysis of two verbal language units identifi ed by the author and represented by the forms zaprzepaścić (to squander) and przepaść (to be lost), namely [ktośᵢ] zaprzepaścił [cośⱼ] ([someoneᵢ] squandered [somethingⱼ]) and [cośᵢ] przepadło ([somethingᵢ] was lost). By means of language tests, the author tries to reconstruct their semantic properties (which imply their formal features), the result of which is the proposed (working) explications of the units.
The aim of the article is to describe a few problems with the Polish verb mieć ('to have') which is considered as a unit representing the elementary concept which is present, for example, in the verb stracić ('to lose'). However, there are problems with determining language units which are represented by the form mieć.The autor analizes only these sentences based on mieć which are related to sentences with the verb stracić, e.i. Janek ma samochód /żonę /nogę /pewność. vs. Janek stracił samochód /żonę /nogę /pewność, and she attempts to distinguish the linguistic units containing the form mieć, as well as to define the number of syntactic positions of the analyzed units.As a result, three lexical units of the following form are distinugished: [ktośi] ma [cośj] (as a candidate to the status of semantic primitive), as well as [ktośi/cośj] ma [cośk] and [ktośi] ma [kogośj] (that can be expressed in simpler concepts and, according to the author, they are the exponents of linguistic operation).
PL
Celem artykułu jest opisanie problemów związanych z czasownikiem mieć, który przez wielu badaczy jest uznawany za jednostkę reprezentującą pojęcie elementarne, obecne na przykład w znaczeniu czasownika stracić. Ustalenie kształtu jednostek konstytuowanych przez mieć nastręcza jednak wielu kłopotów (ze względu na jego szeroką dystrybucję).Autorka analizuje jedynie te konteksty, w których mieć wchodzi w relację z czasownikiem stracić, takie jak: Janek ma samochód /żonę /nogę /pewność. vs. Janek stracił samochód /żonę /nogę /pewność, i próbuje wskazać jednostki języka zawierające formę mieć (których realizację stanowią analizowane wypowiedzi) wraz z liczbą otwieranych przez nie pozycji.Rezultatem analizy jest wyróżnienie trzech jednostek języka o następującym kształcie: [ktośi] ma [cośj] (kandydat do statusu wykładnika pojęcia elementarnego), jak również [ktośi/cośj] ma [cośk] i [ktośi] ma [kogośj] (które mogą być definiowane za pomocą prostszych pojęć i, według autorki, stanowią wykładniki operacji).
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.