The aim of this article is to analyze the evolution of wars over the centuries and the reasons for their occurrence. The author raises issues forming the basis of thinking about armed conflicts from the perspective of researchers, state governments, the world of business and ordinary citizens. A number of selected concepts of warfare by the most important authors of various eras were presented. Investigation of factors having influence on armed conflicts also contributed to the attempt to determine the impact of such factors as technological progress, geographical, political, social and other conditions, causing or reducing the likelihood of war. In addition, four schools of warfare were presented regarding the sources of advantage between the parties of the conflict. An analysis of a number of cases, examples and views allowed specifying the author’s own view, leaning towards a rationalistic theorem, propagated inter alia by JD Fearon. According to him, armed conflicts mainly break out when they are profitable or more favorable than other, peaceful alternatives. An important difference between the “old” and “new” wars is primarily the asymmetry of conflicts resulting not only from the technological, economic or social disproportion, but rather the possibility of remote impact, as some world powers do. This allows for a cheaper war with a limited use of military force.
PL
Niniejszy artykuł poświęcony jest analizie ewolucji wojen na przestrzeni wieków oraz przyczyn ich występowania. Autorka porusza kwestie stanowiące podstawę myślenia o konfliktach zbrojnych zarówno z perspektywy badaczy, rządów państwowych, świata biznesu, jak i obywateli. Wymieniono szereg wybranych koncepcji dotyczących wojowania, prezentowanych przez najważniejszych autorów różnych epok. Ustalenie pobudek skłaniających do rozpętania wojny przyczyniło się także do próby ustalenia wpływu czynników, takich jak postęp technologiczny, uwarunkowania geograficzne, polityczne, społeczne i inne, sprzyjających bądź też zmniejszających prawdopodobieństwo wystąpienia wojny. Odwołano się ponadto do czterech szkół traktujących o źródłach przewagi między stronami konfliktu. Analiza szeregu przypadków, przykładów i poglądów pozwoliła wykrystalizować pogląd własny autorki skłaniający się ku twierdzeniu racjonalistycznemu, propagowanemu między innymi przez J. D. Fearona. Zgodnie z nim, konflikty zbrojne wybuchają głównie wtedy, gdy są opłacalne bądź bardziej korzystne niż rozwiązania alternatywne. Istotną różnicą między wojnami „starymi” i „nowymi” jest przede wszystkim asymetria konfliktów, wynikająca nie tylko z dysproporcji technologicznej, ekonomicznej czy społecznej, ale raczej możliwości oddziaływania zdalnego, jak robią to niektóre mocarstwa światowe. Pozwala to bowiem na prowadzenie taniej wojny przy jednoczesnym nikłym zużyciu siły militarnej.
The issues of war, security and peace had an important place in the philosophical concepts of antiquity. One of the greatest thinkers of this era were the Greeks, thus, their cultural heritage became the foundation for the following centuries. For the ancien philosophers, the security issues were associated with the phenomenon of harmony of the universe, socjety, and mankind in itself. Studies conducted on the thoughts of Greek philosophers regarding life and the ways of its implementation are an important source of knowledge. We can always ask ourselves what values derive from the teachings of the ancien thinkers. And they teach us a lot, that the main determinants of security are hatred, war and fight, power and strength. On the other hand, security was associated with love, peace, and stability or renunciation of violence. For others, security was a concept of social cooperation and integration. Finally, there are those who put security both categories at the same time, seeking its source in combination of hatred and love, war and peace, power and stability. This article attempts to answer the question whether the works of ancient philosophers influenced subsequent epochs and modern concepts of security? In addition, the author looks for the relationship between individual claims and investigates the ways of their interpretation.
PL
Zagadnienia wojny, bezpieczeństwa i pokoju stanowiły istotne miejsce w rozważaniach filozoficznych starożytności. Jednymi z najwybitniejszych myślicieli tej epoki byli Grecy. Ich dorobek kulturowy stał się podwaliną dla kolejnych stuleci, gdyż już w okresie antyku kwestie bezpieczeństwa wiązano ze zjawiskiem harmonii wszechświata, społeczeństwa i człowieka samego w sobie. Studia nad przemyśleniami dawnych filozofów dotyczącymi życia, sposobów jego realizacji i całości są ważnym źródłem wiedzy. Zawsze możemy postawić im pytanie o to, czego oni nas uczą. A uczą wiele, w tym jedni, że głównym determinantem bezpieczeństwa jest nienawiść, wojna i walka oraz potęga i siła lub przemoc, inni zaś, że miłość, spokój i pokój oraz stabilność lub wyrzekanie się przemocy, kooperacja i integracja. Wreszcie są i tacy, którzy osadzają bezpieczeństwo w jednym i drugim determinancie, szukając jego źródła w zmieszaniu nienawiści i miłości, wojny i pokoju, potędze i stabilności. Niniejszy artykuł stara się odpowiedzieć na pytanie: czy prace antycznych filozofów wywarły wpływ na kolejne epoki i współczesne koncepcje bezpieczeństwa? Dodatkowo autorka poszukuje zależności między poszczególnymi twierdzeniami, badając, jakie są sposoby interpretacji omawianego terminu.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.