Full-text resources of CEJSH and other databases are now available in the new Library of Science.
Visit https://bibliotekanauki.pl

Results found: 37

first rewind previous Page / 2 next fast forward last

Search results

Search:
in the keywords:  produktywność pracy
help Sort By:

help Limit search:
first rewind previous Page / 2 next fast forward last
PL
Strefa euro, będąca przykładem unii walutowej, stanowi egzemplifikację tworzenia zintegro-wanego systemu zróżnicowanych gospodarek z jedną, wspólną walutą. Początkowo strefa euro obejmowała kraje o zbliżonym stopniu rozwoju gospodarczego. Z czasem jednak rozszerzano strefę o inne gospodarki, które odbiegały poziomem rozwoju od pozostałych krajów członkow-skich. Każde państwo aplikujące do strefy euro musi spełniać kryteria z Maastricht oraz poddaje się procedurze ustalenia poziomu kursu centralnego, które opiera się właściwie na zastosowaniu średniego rynkowego kursu walutowego do euro przed akcesją. Celem artykułu jest zaprezento-wanie koncepcji procedury pozwalającej na ustalenie kursu centralnego przy zastosowaniu paryte-tu produktywności pracy rozumianej jako iloraz realnego PKB oraz realnych kosztów pracy w gospodarce. Zaproponowane podejście umożliwia nie tylko usystematyzowanie istniejących procedur na gruncie teorii ekonomii, ale również podaje w wątpliwość tworzenie unii walutowej z krajów o zróżnicowanym parytecie produktywności pracy. Konsekwencje takiego działania połączone z rynkowym ustaleniem kursu centralnego skutkować może głębokim kryzysem gospo-darki państwa o znacznie niższej produktywności, co miało miejsce w przypadku Grecji.
EN
Euro Zone, as the example of monetary union, constitutes the exemplification of constructing the currency area. At the beginning Euro Zone consisted of countries with similar economic devel-opment. With time the Union has been extended with countries which development level was significantly different from the average. However every country which applies for the membership in the Euro Zone must meet criteria of Maastricht and then undergoes the process of estimating the central exchange rate against Euro. The process in mainly based on the observation of the average market exchange rate of domestic currency against Euro. The aim of the paper is to present the alternative concept of setting the central exchange rate against Euro based on wage productivity parity understood as the product of real GDP and real costs of labour. Suggested approach enables not only formalization of central exchange rate setting process in the theory of economy, but also verifies the possibility of becoming a member of monetary union, which is a substitute of Maas-tricht criteria. The main motion is crucial for setting monetary union, which in fact should not gather countries with different wage productivity ratios, which can lead to the deep crisis of the particular economic system, what took place in case of Greece.
PL
Piętnaście lat badań doprowadziło do zbioru teorii, które przedstawiają współczesną wiedzę na temat kapitału ludzkiego i jego centralnej pozycji w ekonomii. Te badania zapoczątkowały alternatywne podejście do kapitału ludzkiego zasadniczo różne niż to, którego autorami są T. Shultz i G. Becker. Rdzeniem tego programu naukowego jest poprawne rozumienie kategorii kapitału jako zdolności do wykonywania pracy. Mając wypracowany model kapitału wiele pochodnych kategorii zostało poprawnie wyjaśnionych, w tym także kwestie pomiaru kapitału ludzkiego. Powstała teoria płacy minimalnej. Wiele oznak wskazuje, że jest to postępowy program badań.
EN
Fifteen years of doing research in human capital created a set of theories that present contemporary knowledge about human capital and its central position in economy. These research have originated the alternative approach to human capital principally different than those authorized by T. Shultz and G. Becker. The core of the program is correct understanding of capital as the ability of doing work. Having elaborated the model of capital many economic concepts are correctly derived and the human capital measurement as well. Theory of minimum wage has been created. There are many marks that progressiveness is a constant feature of the research.
PL
Artykuł dotyczy problemu produktywności pracy w polskiej branży górnictwa węgla kamiennego. W sytuacji, w jakiej znajduje się aktualnie polskie górnictwo, problematyka ta jest szczególnie istotna. Koszty pracy są bowiem głównym składnikiem kosztów produkcji węgla. Celem badań jest analiza porównawcza i ocena produktywności pracy w poszczególnych przedsiębiorstwach branży górnictwa węgla kamiennego w latach 2009-2013. Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono, że zasoby ludzkie nie są wykorzystywane efektywnie we wszystkich przedsiębiorstwach w branży. W poszczególnych przedsiębiorstwach górniczych bardzo zróżnicowana jest rentowność pracy i koszty pracy na 1 zatrudnionego oraz produktywność kosztów pracy. W artykule zwrócono szczególną uwagę na przyrosty kosztów pracy, mające miejsce w okresach w których jednocześnie odnotowuje się znaczący spadek wyniku finansowego przedsiębiorstwa. Decyzje takie mogą skutkować poważnymi kryzysami finansowymi i mogą doprowadzić do upadłości przedsiębiorstwa.
EN
The article relates to the problem of workforce productivity in the Polish hard coal mining industry. This problem is highly important in a situation that the Polish mining industry is currently facing. The costs of workforce are the main element of the cost of coal production. The objective of research is to perform a comparative analysis and assessment of workforce productivity in the individual enterprises from the hard coal mining industry in the years 2009-2013. On the basis of the research conducted it was concluded that human resources are not used effectively in all the enterprises in the industry. There is varied workforce productivity and cost of workforce per 1 employee as well as productivity of cost of workforce in the particular mining enterprises. In the article a special attention is paid to the increase in cost of workforce taking place in the periods when a considerable fall in the enterprises’ financial results is observed as well. Such decisions may result in serious financial crises and may lead to the enterprise’s bankruptcy.
PL
Kurs walutowy jest obecnie używany w praktyce translacji dób i usług, aktywów, wynagrodzeń, czy PKB per capita. Jak wskazują ostatnie badania bezpośrednie zastosowanie kursu walutowego do konwersji tych wielkości ekonomicznych jest niewłaściwe i brak jest teorii umożliwiającej takie stosowanie kursu walutowego. W artykule zaprezentowano przede wszystkim problematykę translacji wynagrodzeń w przypadku krajów o zróżnicowanej produktywności pracy w przypadku pracownika naukowego oraz lekarza zatrudnionego w Polsce w porównaniu do amerykańskiego naukowca oraz angielskiego lekarza. Badania potwierdziły tezę, że bezpośrednie zastosowanie kursu walutowego do konwersji płac nie przynosi użytecznych informacji dla odbiorcy informacji.
EN
Exchange rate as the medium of translation is commonly used in economics, finance and accounting. As recent studies shows the direct implication of the exchange rate to conversion of goods’ prices, assets, GNP, GNP per capita or wages is inappropriate. The paper presents two different studies in case of Poland and the us and between Poland and the UK. The first study compares salaries of scientists in polish and American universities, the second wages of doctors in different stages of education in Poland and the UK. This has been compared to average prices of chosen goods’ basket to study purchasing power of remuneration in healthcare sector in Poland and UK.
PL
Domenę rachunkowości stanowi przede wszystkim okresowy pomiar rezultatów działalności gospodarczej. Na wynik raportowany przez podmiot gospodarczy duży wpływ mają modele wyceny stosowane w bilansie jednostki. Sprawozdania finansowe stanowią w największym stopniu podstawę oceny poziomu zarządzania jednostką gospodarczą. Celem prowadzonych rozważań jest prezentacja metodologii pomiaru w rachunkowości oraz wykazania sprzężenia zwrotnego stosowanych modeli wyceny w kontekście oceny kondycji finansowej jednostki gospodarczej oraz późniejszej oceny poziomu zarządzania przy użyciu klasycznych mierników, takich jak: zysk, rentowność sprzedaży, rentowność aktywów czy też wskaźniki zadłużenia. Różnice powstające w wyniku zastosowania różnych modeli wyceny wywodzących się z odmiennych paradygmatów powinny być brane pod uwagę przez oceniających pracę menedżerów oraz inwestorów oceniających kondycję finansową podmiotu gospodarczego.
PL
W opracowaniu zaprezentowano wyniki badań obejmujących dwunastoletni okres rozwoju gospodarczego Polski (2004-2015). Analizie poddano kierunki i zakres zmian zachodzących w efektywności wykorzystania zasobów pracy w gospodarce ogółem oraz w ramach trzech sektorów. Celem było określenie, czy i w jakim stopniu wzrost był rezultatem intensyfikacji procesów gospodarczych (doskonalenia metod i struktury gospodarki), a w konsekwencji wzrostu produktywności pracy. Przeprowadzone badania pozwoliły m.in. na ustalenie. jak zmieniał się realny poziom produktywności pracy w polskiej gospodarce (ogółem i w trzech sektorach), jak kształtował i zmieniał się względny poziom produktywności pracy w Polsce w relacji do średniego w krajach Unii Europejskiej, a także jak plasowała się pozycja polskiej gospodarki w analizowanym aspekcie wśród 27 krajów Unii Europejskiej.
PL
Translacja definiowana jako proces przeliczania wartości z jednej waluty na drugą walutę jest obecnie oparta na rynkowym kursie walutowym. W praktyce zatem prawie każda wielkość, po-czynając od dóbr i usług, aktywów, zobowiązań, jak również płac i kosztów pracy jest przeliczana na lokalną walutę przy pomocy bieżącego kursu walutowego. Jedna z najważniejszych metod translacji została przedstawiona przez Balassę i Samuelsona w 1964 roku i traktowała produktyw-ność jako główną determinantę kształtowania się kursów walutowych. Autorzy w pracy dowodzą, że w rozwiniętych krajach produktywność jest zdecydowanie wyższa niż w biedniejszych krajach, co zaburza bezpośrednie stosowanie kursu walutowego. Ostatnio teoria Balassy i Samuelsona została zmodyfikowana przez M. Dobiję, który doprecyzował, że to produktywność pracy stanowi w głównej mierze o sile danej waluty. Produktywność pracy Q została w badaniach zdefiniowana jako iloczyn PKB do kosztów pracy. Głównym celem podjętych badań jest statystyczna weryfikacja i potwierdzenie faktu, że produktywność pracy Q głównie decyduje o relacji wartości dwóch walut. Bada-nie zakłada estymację parametrów funkcji liniowej metodą najmniejszych kwadratów. Wartość parame-tru a zbliżona do jedności, a parametru b zbliżona do zera będzie potwierdzać założoną tezę.
EN
Translation understood as a process of restating the value from particular currency to another currency is based on the market exchange rate. So in practice almost every value starting from goods, assets, liabilities ending at wages is converted to US dollars according to the current ex-change rate. A fundamental method of translation was originated by Balassa and Samuelson in 1964 who explained that the main driver of exchange rate is productivity, which is higher in de-veloped countries and lower in poor countries. That is why this differences must be eliminated in order to make exchange rate useful. Recently the Balassa – Samuelson theory has been enriched by more precise determination of productivity. Namely an appropriate ratio for the translation procedure has appeared labor productivity Q defined as quotient of real GDP to cost of labor. The main aim of the paper is statistical verification of labor productivity parity as the main driver of exchange rate. In the research there will be estimation of parameters of linear function in which dependent variable represents average exchange rate for the period between particular country and USA and independent variable is average hourly pay quotient modified by labor productivity parity. If the linear function parameters will describe y = x relation the theory of labor productivity as the determinant of exchange rate behavior will be confirmed.
PL
Celem artykułu jest przeprowadzenie analizy w aspekcie mikroekonomicznym. Przeprowadzone badania ukazują znaczenie właściwej kompozycji aktywów i pracy żywej we wzroście produktywności pracy i efektywności działań. W pracy wyjaśniam znaczenie ośmiu kategorii ekonomicznych: kapitału, pracy, wartości, pieniędzy, jednostki pieniężnej, aktywów, stałej ekonomicznej i zasobów. Na tej podstawie wprowadzam funkcję aktywności ekonomicznej (FAE), jako narzędzie do badań przyczynowych. Pozwala to na opisanie procesów wytwórczych za pośrednictwem funkcji analitycznej wielu zmiennych, co umożliwia badania przyczynowe przy zastosowaniu rachunku różniczkowego. Wyniki badań potwierdzają fakt, że inwestowanie w „kapitał fizyczny” – aktywa, ma bezpośrednie odzwierciedlenie we wzroście produktywności pracy, wpływa również korzystnie na wynik procesów wytwórczych. W trakcie badania analizowałam również zmienną zarządzania F, która reprezentuje w tego typu badaniach kategorię TFP Total Factor Productivity.
EN
This article aims to perform an analysis with a microeconomic aspect. This study shows the importance of the proper composition of assets and human work in the growth of labor productivity and effectiveness. This paper explains the importance of the eight economic categories: capital, labor, value, money, the monetary unit, assets, resources and the constant of potential growth. On this basis the function of economic activity (FAE) shall be introduced, as a tool for causal testing. This allows the description of the manufacturing processes through the analytic function of many variables, which allows causal testing using differential calculus. The results confirm the fact that investing in „physical capital” – assets, is directly reflected in the growth of labor productivity. It also affects favourably the results of manufacturing processes. During the study variable management F is also analysed, which represents, in this type of research, category TFP Total Factor Productivity.
EN
Theoretical background: The paper deals with issues related to labour productivity of farms. Productivity is connected with the optimum utilisation of the farm’s resources. The significance of studies on labour productivity can be attributed to the fact that it is one of the conditions for development and improvement of business competitiveness. Farms in Poland are highly differentiated; hence, economic analyses should be carried out for uniform groups.Purpose of the article: Assessment of labour productivity for farms of different economic size.Research methods: The study was carried out based on data from the European system for collecting accounting data on farms, i.e. FADN. The subjective scope of the study was Polish farms and the time span was 2010–2017. The analysis took into account six classes of economic size based on standard production value. Labour productivity was evaluated using partial productivity indicators.Main findings: The study showed a relationship between labour productivity and economic size of farms. In classes from 1 to 5 over all the analysed years, a growth in productivity was recorded resulting in successive upgrading of the farms to higher classes. The economically strongest farms had lower labour productivity than farms in class 5. This should be attributed to a higher share of less intensive crops in the structure of crops for this group of farms. It was demonstrated that the economically weakest farms, i.e. with standard production ranging from 2 to 8 thousand euro, achieved the lowest level of labour productivity. In 2017, it was only 23.7% of its average level for the whole population of farms covered by the study. This means that the economic power of farms determined effective utilisation of the labour factor. The studies also confirmed a relationship between the level of labour productivity and the level of technical resources. On the one hand, it points to a need for optimising the labour resources in agriculture, while on the other – to the necessity of implementing modernisation processes. The studies provide grounds for further research that should take into account a wider scope of determinants of improvement in the effective utilisation of the labour factor.
PL
Uzasadnienie teoretyczne: Opracowanie dotyczy problematyki produktywności pracy w gospodarstwach rolnych. Produktywność wiąże się z optymalnym wykorzystaniem zasobów gospodarstwa rolnego. Znaczenie badań nad produktywnością pracy wynika z tego, że stanowi ona jeden z warunków rozwoju i poprawy konkurencyjności przedsiębiorstw. Gospodarstwa rolne w Polsce charakteryzują się dużym zróżnicowaniem, stąd zasadne jest prowadzenie analiz ekonomicznych dla bardziej jednorodnych grup.Cel artykułu: Ocena produktywności pracy w gospodarstwach rolnych należących do różnych klas wielkości ekonomicznej.Metody badawcze: Badania zrealizowano na podstawie danych europejskiego systemu zbierania danych rachunkowych z gospodarstw rolnych, tj. FADN. Zakres podmiotowy badań obejmował gospodarstwa rolne w Polsce, zakres czasowy dotyczył lat 2010–2017. W analizie uwzględniono sześć klas wielkości ekonomicznej gospodarstw rolnych, wyodrębnionych w oparciu o wartość produkcji standardowej. Ocenę produktywności pracy przeprowadzono z wykorzystaniem cząstkowych wskaźników produktywności.Główne wnioski: Badania wykazały zależność produktywności pracy od wielkości ekonomicznej gospodarstw rolnych. W klasach od 1 do 5 we wszystkich badanych latach miał miejsce wzrost produktywności wraz z przechodzeniem do coraz wyższej klasy. W gospodarstwach najsilniejszych ekonomicznie produktywność pracy była niższa niż w klasie 5. Należy to tłumaczyć większym udziałem mniej intensywnych upraw w strukturze zasiewów tej grupy gospodarstw. Wykazano, że gospodarstwa najsłabsze ekonomicznie, tj. wytwarzające od 2 do 8 tys. euro produkcji standardowej, osiągały najniższy poziom produktywności pracy. W 2017 r. stanowiła ona zaledwie 23,7% średniego jej poziomu dla całej populacji badanych gospodarstw rolnych. Oznacza to, że siła ekonomiczna gospodarstw determinowała efektywność wykorzystania czynnika pracy. Badania potwierdziły również związek poziomu produktywności pracy z poziomem jej technicznego uzbrojenia. Wskazuje to z jednej strony na potrzebę optymalizacji zasobów pracy w rolnictwie, z drugiej zaś na konieczność procesów modernizacyjnych. Przeprowadzone badania stanowią podstawę do dalszych badań, które powinny uwzględniać większy zakres determinant poprawy efektywności wykorzystania czynnika pracy.
PL
Celem pracy jest przedstawienie, analiza i ocena poziomu i relacji wydajności pracy w Polsce w perspektywie regionalnej. Różnica w poziomie wydajności pracy w regionach pozostaje wysoka. Wśród przyczyn tego zjawiska można wskazać poziom wydajności pracy, który określa poziom wynagrodzeń w poszczególnych regionach. Tak więc przedmiotem niniejszego artykułu jest analiza poziomu wydajności pracy w Polsce. Tezą potwierdzona w badaniu jest to, że utrzymujące się różnice w płacach w regionach Polski mogą być wyjaśnione przy pomocy różnic w poziomach i relacji płac, które są szczegółowo omówione w niniejszym opracowaniu.
EN
The aim of this study is to present, analyze and assess the level and relations of labor productivity in Poland in regional perspective. The difference in the level of productivity in regions still remains high. Among the reasons for this phenomenon we can indicate the levels of labor productivity, which determine the levels of wages in particular regions. Thus the subject of this paper is the analysis of the levels of labor productivity in Poland. The thesis stated in the study is that the maintained differences in wages in regions of Poland may be explained by differences in the levels and relations of wages, which are discussed in detail in the study.
EN
The article analyzes the impact of digitalization on economic productivity in selected European Union countries between 2014 and 2022. The research hypothesis assumes that digitalization is a key driver of productivity growth, but its effects vary depending on the level of technological advancement and economic structure. The analysis showed that highly digitalized countries, such as Luxembourg, Ireland, and the Netherlands, achieve higher labor productivity and GDP per capita. In contrast, in countries with lower levels of digitalization, such as Romania and Poland, the effects of digitalization are more delayed. The article emphasizes that investments in digital technologies are crucial for economic development.
PL
Artykuł analizuje wpływ cyfryzacji na produktywność gospodarczą w wybranych krajach Unii Europejskiej w latach 2014-2022. Hipoteza badawcza zakłada, że cyfryzacja jest kluczowym czynnikiem wzrostu produktywności, ale jej efekty różnią się w zależności od poziomu zaawansowania technologicznego i struktury gospodarki. Przeprowadzona analiza wykazała, że kraje wysoko zdigitalizowane, takie jak Luksemburg, Irlandia czy Holandia, osiągają wyższą produktywność pracy i PKB per capita. Z kolei w państwach o niższym poziomie cyfryzacji, takich jak Rumunia czy Polska, efekty cyfryzacji są bardziej opóźnione. W artykule podkreślono, że inwestycje w technologie cyfrowe mają kluczowe znaczenie dla rozwoju gospodarki.
EN
What is the adequate size of credit for a given economy? What variables are essential in order to solve this problem? A solution of this task points to variables: the volume of compensations, the real labour productivity ratio, and the percentage of pays changed into bank deposits. These three categories determine the maximum value of credit, and this size does not boost inflation. However, compensations should be in accord with the amount of employees— the human capital. Considerations and computations presented here are in tune with perceiving capital as an abstract category of the capacity of doing work, and money as work receivables as discussed in the earlier papers. Considering the triad: capital—labour—money is the key for finding the solution of the agenda. In addition, the accurate concept of capital leads to an innovative interpretation of the economic matters. In the paper the solution of the problem is introduced as a part of theoretical clarification of the open source currency economic system.
PL
Jaki jest właściwy dla danej gospodarki rozmiar kredytu udzielanego przez banki komercyjne i jakie zmienne wywierają nań istotny wpływ? Analiza teoretyczna wskazuje, że najbardziej istotne wielkości to rozmiar płac w gospodarce, następnie poziom produktywności pracy. Dodatkowo znacząca jest zmienna określająca, jaka część bieżących zarobków pracowników staje się depozytami bankowymi umożliwiającymi akcję kredytową, czyli wielkość wskazująca na stan zamożności. Rozważania prowadzą ponadto do wniosku, że pieniądze powstają w rezultacie pracy. Współczesne poglądy o roli banku centralnego w kreacji pieniądza wymagają zasadniczej rewizji. W sterowaniu gospodarką towarowo-pieniężną podstawową rolę pełni wskaźnik Q wyznaczający poziom produktywności pracy.
EN
The article analyzes the impact of digitalization on economic productivity in selected European Union countries between 2014 and 2022. The research hypothesis assumes that digitalization is a key driver of productivity growth, but its effects vary depending on the level of technological advancement and economic structure. The analysis showed that highly digitalized countries, such as Luxembourg, Ireland, and the Netherlands, achieve higher labor productivity and GDP per capita. In contrast, in countries with lower levels of digitalization, such as Romania and Poland, the effects of digitalization are more delayed. The article emphasizes that investments in digital technologies are crucial for economic development.
PL
Artykuł analizuje wpływ cyfryzacji na produktywność gospodarczą w wybranych krajach Unii Europejskiej w latach 2014-2022. Hipoteza badawcza zakłada, że cyfryzacja jest kluczowym czynnikiem wzrostu produktywności, ale jej efekty różnią się w zależności od poziomu zaawansowania technologicznego i struktury gospodarki. Przeprowadzona analiza wykazała, że kraje wysoko zdigitalizowane, takie jak Luksemburg, Irlandia czy Holandia, osiągają wyższą produktywność pracy i PKB per capita. Z kolei w państwach o niższym poziomie cyfryzacji, takich jak Rumunia czy Polska, efekty cyfryzacji są bardziej opóźnione. W artykule podkreślono, że inwestycje w technologie cyfrowe mają kluczowe znaczenie dla rozwoju gospodarki.
PL
Celem podstawowym artykułu jest badanie zmian poziomu wydajności pracy i kosztów pracy oraz analiza i ocena tej relacji w Polsce na tle wybranych krajów Unii Europejskiej. Okres badawczy obejmował lata 2000–2016. Założony cel badawczy realizowano z wykorzystaniem metod studiów literatury przedmiotu, dedukcji, opisu oraz prostych technik statystycznych (Eurostat, GUS) i wizualizacji. Analiza zmian i proporcji zachodzących między jednostkowymi kosztami pracy a wydajnością pracy jest niezbędnym elementem badań nad prawidłowym funkcjonowaniem rynku pracy. Zrównoważony równoczesny wzrost obu czynników jest ważny, jeśli poprawa konkurencyjności gospodarki ma opierać się nie na polityce niskich płac, a na poprawie poziomu rozwoju technologicznego. Polska produkcja opiera się głównie na niskiej i średniej technologii, a dotychczasową konkurencyjność opierała na niskich kosztach pracy. Taki układ w dłuższej perspektywie może okazać się niekorzystny, gdyż może utrwalać niekorzystną strukturę gospodarki. Poziom jednostkowych kosztów pracy Polski na tle Unii Europejskiej jest niski, podobnie jak poziom wydajności
EN
The basic goal of this document is to research the changes in work efficiency level, as well as labor costs and evaluation of their relation in Poland in comparison to other EU countries. Research period embraced the years 2000–2016. Desired research objective was achieved with the use of review of the literature method, deduction, description and simple statistical and visualization technics (Eurostat, GUS). The analysis of changes and proportions between unit labor costs and labor productivity is essential element of labor market researches. Sustainable and monochromic growth of both factors is important if competitiveness’s improvement ought to be due to technology development not to low-wages politic. Polish production is based on low and middle technology, and until now low labor costs. This system can turn out negative and embed unfavorable economy structure. The level of unit labor costs in Poland in comparison to European Union is low, so as the level of work productivity is. On the other hand the pace of labor productivity is high. Until now the pace of wage growth was lower than labor efficiency, and the balance between two variables was kept.
PL
Celem artykułu jest przedstawienie metody szacowania godziwego rozmiaru płacy minimalnej, która uwzględnia zarówno koszty utrzymania, jak i produktywność pracy w gospodarce. W pierwszej części artykułu zaprezentowano dyskusję na temat problematyki płacy minimalnej, jako wyjątkowej instytucji rynku pracy. W szczególności podano potencjalne pozytywne i negatywne skutki społeczno-ekonomiczne ustanowienia i wzrostu płacy minimalnej. W dalszej, metodologicznej części artykułu przedstawiono model płacy minimalnej uwzględniającej potrzeby obu stron stosunku pracy. Jest to model uzależniony od poziomu kosztów utrzymania oraz lokalnej produktywności pracy. Dodatkowo, została postawiona hipoteza, że w regionach o niższej produktywności pracy, większy odsetek pracowników będzie otrzymywać płacę minimalną. Część ostatnią, empiryczną stanowi studium przypadku, polegające na zastosowaniu opracowanego modelu płacy minimalnej do podania zarysu regionalizacji systemu płacy minimalnej w Polsce. W tym celu na podstawie danych GUS za 2016 rok, obliczono modelową wysokość płacy minimalnej w każdym z województw. Dodatkowo, weryfikując przyjętą hipotezę, zbadano związek między regionalną produktywnością pracy a odsetkiem osób otrzymujących płacę minimalną. Uzyskano wskaźnik korelacji równy -0,487, który może potwierdzać, że w regionach o niższej produktywności pracy, płaca minimalna stanowi większe obciążenie dla pracodawcy, co skutkuje koniecznością przerzucenia części tych obciążeń na pracowników. Powyższa obserwacja, wraz z faktem istotnego zróżnicowania produktywności pracy w województwach przemawia za zasadnością regionalizacji systemu płac minimalnych w Polsce.
EN
The purpose of the article is to present the method of estimating the amount of a fair minimum wage, one which takes into account both the cost of living and labour productivity in the economy. The first part of the paper presents a discussion on the issue of the minimum wage as a unique institution on the labour market. In particular, the potential positive and negative socio-economic effects of the establishment and growth of the minimum wage are described. The methodological part of the paper presents a model of the minimum wage that takes into account the needs of both parties in the employment relationship. This model is dependent on the level of the costs of living and local labour productivity. Additionally, the research hypothesis assumes that in regions with lower labour productivity a higher percentage of employees receive the minimum wage. The last empirical section is the case study involving the application of the developed minimum wage model for the provision of the outline of regionalisation of the minimum wage system in Poland. For this purpose, based on data from the Statistics Poland for 2016, the model amount of a minimum wage in each voivodeship has been calculated. Additionally, verifying the adopted hypothesis, a relationship between regional labour productivity and the percentage of persons receiving a minimum wage has been analysed. A correlation index of -0.487 has been achieved. The index may confirm that in regions with lower labour productivity a minimum wage constitutes a greater burden for an employer, which results in the necessity to shift some of such burdens to employees. The above observation, together with the fact of significant differentiation of labour productivity in voivodeships, speaks for the legitimacy of regionalisation of the minimum wage system in Poland.
PL
Celem artykułu jest przedstawienie metody stosowania wskaźnika produktywności pracy Q do rozwiązania ważnego problemu, jakim jest prawidłowa ocena kursu walutowego. Badania wykazują, że obecny kurs hrywny do USD w gospodarce Ukrainy jest zawyżony prawie trzykrot-nie, co powoduje, że kapitał zagraniczny ma prawie trzykrotnie tańsze warunki do nabycia dóbr. Teoria wskaźnika produktywności pracy Q i opracowana na jej podstawie metoda szacowania kursu walutowego zapobiegają występowaniu takich nierówności i tworzą warunki dla bardziej godziwej wymiany międzynarodowej. Pokazano również zastosowanie wskaźnika Q przy analizie poziomu rozwoju poszczególnych państw, co z kolei umożliwia budowanie ich rankingów. Na Ukrainie wskaźnik produktywności pracy Q spada w ciągu ostatnich kilku lat. Oznacza to, że z każdym rokiem na jedną hrywnę kosztów pracy przypada mniejsza ilość realnego PKB. Jest to bardzo niekorzystna tendencja, która wskazuje na potrze-bę realizacji pilnych działań skierowanych na zmianę polityki gospodarczej kraju.
EN
The aim of the paper is to present a method for the application of labour productivity index Q to solve an important question, such as the correct assessment of the exchange rate. Studies show that the current exchange rate of hryvnia to the USD in the economy of Ukraine is overstated – almost tripled, which means that foreign capital has almost three times cheaper conditions for the acquisition of goods. The theory of labour productivity index Q and a method for estimating the exchange rate based on that theory prevent the occurrence of such irregularities and create conditions for a more fair international trade. The article also presents the application of this indicator in the analysis of the levels of develop-ment of individual countries, which in turn allows to build their rankings. In Ukraine, the labor produc-tivity index Q has been falling in the past few years. This means that every year 1 hryvnia labor cost accounts for less real GDP. This is a very negative trend, which indicates the need for implementation of urgent measures aimed at changing the country's economic policy.
PL
W pierwszej części artykułu przedstawiono istotę kapitału intelektualno-instytucjonalnego. Jest to część kapitału danego kraju, służąca finansowaniu zasobów intelektualnych i instytucjonalnych. Jakość tych zasobów przyczynia się do zrównoważonego wzrostu gospodarczego. W drugiej części podano zasady pomiaru kapitału intelektualno-instytucjonalnego. Wiarygodnie określony poziom tego kapitału stanowi informację na temat realizacji paradygmatu zrównoważonego rozwoju. Do pomiaru kapitału intelektualno-instytucjonalnego wykorzystano wskaźnik produktywności pracy, wyprowadzony w oparciu o koncepcję analitycznej funkcji produkcji. Jest to funkcja siedmiu zmiennych, odzwierciedlająca rzeczywisty sposób komponowania czynników wytwórczych w procesie powstawania produktów oraz ich rynkowej realizacji. Wskaźnik ten integruje zarówno poziom technicznego uzbrojenia pracy, rotacji aktywów, rentowności aktywów oraz poziomu opłacenia pracy. Celem polityczno-gospodarczym jest dążenie do zrównoważonego wzrostu kraju, który odzwierciedla stabilny wzrost wskaźnika produktywności pracy. Pogłębioną analizę harmonijności wzrostu gospodarczego może stanowić analiza produktywności pracy w regionach. W ostatniej części pracy podano wyniki pomiaru produktywności pracy w Polsce w podziale na województwa. Uzyskane wyniki wskazują, że poziom produktywności pracy wynosi 2,12 i jest typowy dla krajów rozwijających. Zarazem wskazują na znaczący dystans do krajów wysoko rozwiniętych, w których poziom tego wskaźnika przekracza 3. Z kolei wyniki pomiaru regionalnej produktywności pracy wskazują na kolejny problem, jakim są duże różnice w wartości wskaźnika. Potwierdza to nierównomierny rozwój Polski.
EN
The first part of this article presents the essence of intellectual-institutional capital. It is part of the capital of the country which finances intellectual and institutional resources. The quality of those resources contributes to the sustainable growth of an economy. The second part provides rules of measuring of the institutional-intellectual capital. Reliably stated level of this capital is an information regarding implementation of the sustainable development paradigm. In order to measure intellectual-institutional capital, labor productivity indicator was used, derived based on the concept of analytical production function. This is a function of seven variables, reflecting the actual way of composing of production factors in the process of products formation and their market realization. This indicator integrates technical equipment of labor, assets turnover, returns on assets, and the level of human capital remuneration. The pursuit of sustainable development is a politically- -economic goal, which reflects stable increase of the labor productivity factor. In-depth analysis of the sustainability of economic growth can be provided by regional labor productivity analysis. The last part of the paper presents the results of measuring labor productivity in Poland by region. The results indicate that the level of labor productivity is 2.12, what is typical for developing countries. At the same time, the results indicate significant distance to developed countries, where the value of labor productivity exceeds 3. In turn, the results of the measurement of regional labor productivity indicate another problem, reflected in large differences between regions. It proves the development of Poland to be uneven.
PL
Celem artykułu jest przedstawienie metody stosowania wskaźnika produktywności pracy Q do rozwiązania ważnych pytań makroekonomicznych. Stabilność wskaźnika produktywności pracy sprawia, że jest on dobrą miarą osiągniętego poziomu ekonomicznego przez daną gospodarkę. Jest on także dobrą podstawą do budowania rankingów produktywności pracy, jak również monitorowania rozwoju poszczególnych krajów. W artykule omówiono istotę wskaźnika produktywności pracy Q i ustalono jego poziom dla gospodarki Ukrainy oraz Białorusi w okresie lat 2006–2013. Zestawienie tego rodzaju umożliwiło ustalenie tendencji zmiany wskaźnika produktywności pracy w badanym okresie i wyciągnięcie wniosków na temat rozwoju ekonomicznego wymienionych państw. Na Ukrainie wskaźnik produktywności pracy Q spada w ciągu ostatnich kilku lat. Oznacza to, że z każdym rokiem na 1 hrywnę kosztów pracy przypada mniejsza ilość realnego PKB. Jest to bardzo niekorzystna tendencja, co wskazuje na potrzebę realizacji pilnych działań skierowanych na zmianę polityki gospodarczej kraju. Z kolei w Białorusi zmiana wielkości wskaźnika produktywności pracy Q w latach 2006–2013 pozwala wyciągnąć wniosek o wysokiej stabilności sytuacji gospodarczej w tym kraju.
EN
The aim of the paper is to present a method for the application of labour productivity index Q to solve an important macroeconomic questions. Stability indicator of labour productivity makes it a good measure of the economic level achieved by an economy. It is also a good basis to build rankings of labour productivity, as well as monitoring the development of each country. The article discusses the essence of labour productivity index Q, and set the level for the economy of Ukraine and Belarus in the period 2006-2013. Summary possible to fix trend change in the index of labour productivity in the period and draw conclusions on the economic development of these countries. In Ukraine, the labor productivity index Q falls in the past few years. This means that every year on 1 hryvnia labor cost accounts for less real GDP. This is a very negative trend, which indicates the need to implement urgent measures aimed at changing the country's economic policy. In turn, the Belarus change the size of the labour productivity index Q for the years 2006-2013 can draw a conclusion about the high stability of the economic situation in the country.
PL
Celem artykułu jest analiza wpływu stanu rzeczowych aktywów na wzrost PKB, a co za tym idzie – na rozwój gospodarczy i rosnące możliwości zatrudnienia, co prowadzi do racjonalizacji nierówności ekonomicznych. Możliwości zatrudnienia i godziwe wynagrodzenie w sensie teorii kapitału ludzkiego oznaczają osiągnięcie pozytywnego stanu gospodarki. Wskazuje się na rolę rzeczowych aktywów we wzroście produktywności pracy i wpływie na PKB. Porusza się także kwestię pomiaru wielkości aktywów, w szczególności zagadnienia procesu przenoszenia wartości do produktów, czyli amortyzacji jednocześnie wskazując metodę jej ustalania. Narzędziem analizy była teoria kosztowej funkcji produkcji i wynikającej z niej modeli, w szczególności produktywności pracy. Wskazano, że w gospodarkach słabo rozwiniętych udział pracy w PKB jest wysoki przy niskim udziale aktywów. Poruszone w artykule tematy aktywów trwałych oraz metody ustalania amortyzacji, wskazują na ich kluczową rolę w rozwoju gospodarczym mierzonym za pośrednictwem wielkości PKB i produktywności pracy. Ich udział ściśle wiążą się z niwelowaniem nierówności ekonomiczno-społecznych oraz ze zrównoważonym rozwojem gospodarczym.
EN
This article aims to analyze the impact of tangible fixed assets on GDP growth, and thus on economic growth and increasing employment opportunities, which leads to the rationalization of economic inequality. Employment opportunities and equitable remuneration in terms of human capital theory mean to achieve a positive state of the economy. It points to the role of tangible assets in the growth of labour productivity and the impact on GDP. It also tackles the issue of measurement of assets with respect to their wear-called depreciation. The analysis tool used was the theory of production and cost functions. The resulting modelling is further evaluated in particular in regards to labour productivity. It was pointed out that in underdeveloped economies, the share of labour in GDP is high with a low share of assets. Topics raised in the article include assets and their role in economic development as measured through GDP and productivity at work. These topics are closely linked to reducing socio-economic inequalities and to sustainable economic development.
PL
Rozważania i analizy wskazują, że zespół kryteriów z Maastricht jest intelektualnie niedo-pracowany; nie zawiera warunku zgodności produktywności pracy, jest zatem niewystarczający do kwalifikacji państw kandydujących do strefy walutowej, jaką z zamierzenia miała być strefa euro. Polska, ze względu na niską produktywność pracy i finansowanie lwiej części deficytu sprzedażą papierów dłużnych na zagranicznych rynkach, nie powinna aspirować do obecnej strefy euro. Polska powinna dążyć do utrzymania samodzielności swoich decyzji ekonomicznych, czyli swojej podmiotowości. Jest też faktem, że strefa euro w zamierzonej formie bardziej dyskryminuje państwa (dzieli na grupy) niż je integruje. Właściwym kandydatem do tej strefy jest państwo, którego wskaźnik produktywności pracy jest wyższy niż 3,0, a wskaźnik Q dla Polski nie osiąga 2,0. Jeśli jednak założyciele Unii Europejskiej rzeczywiście pragną rozwijać integrację dla dobra narodów, to w organizacji strefy euro należy przeprowadzić wskazane reformy. Są one łatwe organizacyjnie i technicznie, lecz bardzo trudne politycznie. Jednak utworzenie strefy walutowej według wskaza-nych zasad wytworzy korzystny i trwały impuls rozwojowy, więc ten trud powinien zostać podję-ty. Inna droga integracji może polegać na zainicjowaniu przez Polskę mniejszej strefy walutowej (na przykład tworzonej z państw Grupy Wyszehradzkiej i sąsiednich), która po osiągnięciu wyż-szej produktywności pracy, zintegruje się ze strefą euro na własnych warunkach.
EN
The deliberations and analyses indicate that the Maastricht criteria are not intellectually re-fined; they do not contain the condition of labor productivity conformity and are therefore insuffi-cient to qualify candidate countries for accession to the currency area, which the eurozone was intended to be. The eurozone was by definition not designed to integrate. Poland, due to its low labor productivity and financing of a major part of the deficit through selling debt securities in foreign markets, should not aspire to join the current eurozone if it wants to remain independent in its economic decisions and maintain its autonomy. It is also a fact that the eurozone in its intended form discriminates countries (dividing them into groups) rather than integrates them. An adequate candidate for the eurozone is a country with a labor productivity index of higher than 3.0, and the Q-index for Poland does not even reach 2.0. If, however, the founders of the European Union really want to develop integration for the benefit of the nations, then the necessary reforms need to be implemented in the organization of the euro-zone. These are organizationally and technically easy, but very difficult in terms of politics. How-ever, the creation of a currency area according to the described principles will create a positive and lasting development stimulus, so efforts should be undertaken. Another road to integration could involve Poland initiating a smaller currency area (for example in the Visegrad Group and neigh-boring countries), which, after achieving a higher labor productivity, would integrate with the eurozone on its own terms. However, these are long-term processes the aim of which must be to increase the Q-index, which is what the countries could not achieve.
first rewind previous Page / 2 next fast forward last
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.