Celem artykułu jest analiza współczesnej tożsamości Tatarów polskich poprzez ukazanie konstytuujących ją elementów z perspektywy modelu złożonej tożsamości tatarskiej opartego na triadzie: „muzułmańskość” (religia) − „tatarskość” (etniczność) − „polskość” (narodowość). Analiza poszczególnych komponentów pokazuje, że współczesna tożsamość grupy ulega przeobrażeniom od tożsamości religijnej do tożsamości etniczno-kulturowej.
EN
The aim of the article is to analyze the contemporary identity of Polish Tatars by showing the elements constituting it from the perspective of the Tatar complex identity model based on the triad: "Muslimity" (religion) - "Tatarism" (ethnicity) – "Polishness" (nationality). The analysis of individual components shows that the contemporary identity of the group is transforming from religious identity to ethnic and cultural identity.
Islam i jego wyznawcy we Francji są w trudnym okresie adaptacji do francuskich i szerzej, europejskich – kulturowych społecznych, obyczajowych i politycznych – warunków bytowania. Celem niniejszego artytkułu jest ukazanie specyfiki tej społeczności na tle Francuzów etnicznych (europejskich), a także polityki władz francuskich wobec tej mniejszości Cel ten staramy się osiągnąć poprzez ukazanie stref osiedlania i warunki mieszkaniowe francuskich muzułmanów, związane z tym patologie społeczne, następnie poprzez przedstawienie struktury demograficznej oraz struktury zatrudnienia ludności muzułmańskiej, problemu jej tożsamości obywatelskiej, preferencji wyborczych i aktywności politycznej, a także ukazując stosunek rdzennych Francuzów do mniejszości islamskiej oraz charakteryzując politykę integracji i asymilacji władz w kontekście zachowania laickiego charakteru państwa francuskiego.
EN
The purpose of this publication is to present selected socio-political issues related to the presence of Muslims in France and the specifics of the community of French ethnic background (European). To achieve this, the author analyzes the areas of settlement and housing French Muslims, the associated social pathologies, then presents the demographic structure and employment structure of the Muslim population, the problem of citizenship, electoral preferences and political activity, as well as against the minority Islamic natives. The final piece of the publication refers to the integration and assimilation policies pursued – often inconsistently – by the authorities against French Muslims, and in this context, the pursuit of that power to the Confidentiality of the constitutional principle of secularism of the French State.
The paper discusses ever changing life, attitudes, rhetorics and identities of one of the most influential and controversial Afro-American leaders of the second half of the 20th century, Malxolm X. It claims that the most important, however not single, determinant of his life experience had been American racism, namely segregation in the South and especially discrimination in the North. The paper than focuses on changing adaptation strategies toward the racism, especially in terms of attitudes toward religion, politics and violence. It uses R. K. Merton theory of adaptation (anomie) to contrast the various life stages of Malcolm X that are characteristic with radical discontinuities and as such create very flexible, however dramatic, life course of Malcolm X that is in this respect significantly different from the other Afro-American leaders of the 20th century.
Regina Salomea Pilsztynowa to autorka jednego z najbardziej znaczących pamiętników doby oświecenia. Jej Proceder podróży i życia mego awantur, pisany w Stambule w 1760 roku, stanowi doskonałe źródło poznania nie tylko ówczesnej obyczajowości, ale również nastawienia do „innego”, odmiennego pod względem narodowościowym, kulturowym oraz religijnym. Niniejszy artykuł stanowi próbę odzwierciedlenia opisu narodu tureckiego, jego wierzeń i obyczajów z perspektywy autorki osiemnastowiecznego pamiętnika, a także skonfrontowanie jej opinii z rzeczywistością, a także innymi dziełami literatury tego okresu. Wiek XVIII to czas, w którym na terenie Rzeczypospolitej zapanowała (ponownie) moda na orientalizm jednakże zjawisko to miało charakter bardzo złożony, bowiem z jednej strony Turcja (po bitwie pod Wiedniem i po pokoju w Karłowicach) postrzegana była nie jako wróg, ale sąsiad, a nawet sojusznik, natomiast w literaturze zaobserwować można obecność wielu traktatów o charakterze antyosmańskim i antyislamskim. Były one odbiciem nieznajomości dorobku umysłowego tureckiego Wschodu, a także wszelkich uprzedzeń wynikających obawy przed nieznanym (inna kultura i przede wszystkim religia). Pamiętnik Pilsztynowej na tym tle jawi się jako dzieło niezwykłe, bowiem autorka w bardzo klarowny sposób przedstawia swoje życie na osmańskiej ziemi, a jej postrzeganie „innego” pozbawione jest wszelakich uprzedzeń i obaw. Wizja narodu tureckiego pochodzi nie z relacji z podróży, mającej swój początek i koniec, ale z opisu autentycznego życia kobiety, która zdecydowała się egzystować w obcej kulturze, nie tracąc przy tym swej indywidualności.
Nasilenie procesu globalizacji, czego egzemplifikacją jest wzrost liczby muzułmanów na terenach państwa polskiego, stało się główną przyczyną badania dotyczącego przystosowania społecznego oraz religijności imigrantów. Z socjologicznego punktu widzenia interesujący okazuje się być wpływ norm religijnych na przystosowania społeczne w Polsce, w szczególności, kiedy mowa jest o religiach ekspansywnych, do jakich niewątpliwie należy islam. Biorąc pod uwagę opisane mechanizmy, w listopadzie 2013 r. zostały przeprowadzone badania na przykładzie obywateli Arabii Saudyjskiej.
The article refers to a research perspective of world-systems theory, whose most prominent representative is an American sociologist, I. Wallerstein. World-systems theory is a critical continuation of the tradition of modernization and dependency theories. The basic research scheme of this theory is a spatial relationship between the core, periphery and semi-periphery. These categories may be interpreted broadly, which makes them applicable to the field of religion and geography. Islam has a spatial dimension and boundaries that separate it from the areas dominated by other religions. In this aspect, the border between Muslim and Christian countries, coinciding with the Brandt Line, is of particular importance. Both sides of this border are inhabited by communities which are radically different, both socially and economically. This creates a number of tensions between them, including spontaneous migration from southern to northern countries.
In this publication author analyses law regulations prohibiting citizens to cover their faces in public areas in the French Republic. The analysis covers the whole regulatory lifecycle, from the creation of law until final regulatory approvals and confirmation, that it does not conflict with the European Convention on Human Rights. As four years have already passed since the introduction of this law, the author tries to judge whether results are satisfactory and describes social consequences of this law. Taking into consideration the precedential importance of French regulation, it seems appropriate to perform this analysis, as this legislation is now an example for other European countries and gains on importance in the light of current immigration crisis.
Dynamiczny rozwój tzw. gospodarki Halal staje się funkcją wielu bodźców o charakterze endo- i egzogenicznym. Wśród nich ważne miejsce zajmują standaryzacja i certyfikacja produktów i usług zgodnych z zasadami islamu. One obok innych czynników popytowo-podażowych definiują przestrzeń funkcjonowania elementów rynku Halal. Celem artykułu, w jego warstwie poznawczo-analitycznej, jest prezentacja muzułmańskiej koncepcji Halal oraz jej odbicie w zachowaniach rynkowych stron transakcji wymiany dóbr i usług Halal, a także ukazanie istoty i znaczenia procesów standaryzacyjnych dla perspektyw rozwojowych gospodarki Halal. Podstawowym obiektem badawczym są instytucje certyfikujące produkty Halal, prowadzące swą działalność na poziomie międzynarodowym, regionalnym i krajowym. Realizację wyznaczonego celu oparto na metodzie analizy porównawczej, opisowej oraz case study. Badania potwierdzają fakt krytycznego znaczenia certyfikatów Halal dla rozwoju tzw. gospodarki muzułmańskiej oraz ogromnego zróżnicowania instytucjonalnego procesów certyfikacyjnych, występujących w skali globalnej i krajowej.
Pope John Paul II was a prophet of our age. As a leader of the Catholic Church, with a respect for a Tradition, he continued some ideas about dialog with Islam according documents of II Vatican Council, especially constitution Lumen gentium and declaration Nostra aetate. From the other way Pope was a precursor of dialog with Muslim world, because of circumstances which are always new. The main merit of Pope’s apostolic mission in this case was a fact, that John Paul II was able to put theory in practice. A declaration of dialog he tried to make real. He touched Muslim world not only in a paper (declarations, homilies, speeches), but he experienced a spirit of Islam in hearts of Muslim’s he met during his pilgrimages and meetings in Vatican. In the article we have a presentation of all Pope’s activities which built dialog with Islam.
Book Review: Lubańska Magdalena, Muslims and Christians in the Bulgarian Rhodopes. Studies on Religious (Anti)Syncretism"Muslims and Christians in the Bulgarian Rhodopes. Studies on Religious (Anti)Syncretism", a book by Magdalena Lubańska is a summary of her research carried out for many years among the Christian Orthodox and Muslim Pomaks in Rhodope mountains of Bulgaria. There Lubańska conducted in-depth interviews and carried out ethnographic observation about the knowledge regarding neighbours of different religion, their beliefs and religious practices. Recenzja książki: Lubańska Magdalena, Muslims and Christians in the Bulgarian Rhodopes. Studies on Religious (Anti)SyncretismKsiążka Magdaleny Lubańskiej jest podsumowaniem jej badań prowadzonych od wielu lat wśród prawosławnych oraz muzułmanów w Rodopach, w Bułgarii. Lubańska przeprowadziła pogłębione wywiady i obserwację etnograficzną, dotyczącą sąsiadowania mieszkańców różnych religii, ich wierzeń i praktyk religijnych.
The In-between Generation. Immigrants and the Problem of a Dual Sense of BelongingThe aim of this paper is an anthropological analysis of three individual biographies of Macedonian-speaking Muslims migrants in Italy. An author focuses on the generation called by her in-between generation. It means young people who migrated from Macedonia with their parents at the early age. They have studied or already completed their education in Italy, they speak Italian fluently and most of their friends are Italian. However, they are still speak Macedonian at home, visit their country of origin every year and are aware of their strong belonging to the Macedonian-speaking Muslim group. Therefore, they should constantly negotiate between traditional values of their parents, and their own patterns of life. The significant issues and tensions regard religious practices, daily habits like food and dress, and – that is most sensitive – gender relations. Pokolenie pomiędzy. Imigranci a problem podwójnej przynależnościCelem artykułu jest antropologiczna analiza biografii trojga macedońskojęzycznych muzułmanów, należących do grupy imigrantów we Włoszech. Autorka skupia się na młodych ludziach, którzy na wczesnym etapie życia wyemigrowali z Macedonii z rodzicami. W literaturze nazywa się ich „pokoleniem 1,5”, podczas gdy w omawianych badaniach wybrano termin „pokolenie pomiędzy”; ponieważ rozmówcy jako imigranci znajdują się między pierwszym a drugim pokoleniem imigracyjnym, są zawieszeni pomiędzy wartościami i ideami kraju pochodzenia i kraju przyjmującego, pomiędzy dzieciństwem i dorosłością. Studiowali lub ukończyli edukację we Włoszech, mówią płynnie po włosku, a większość ich przyjaciół to Włoszki/Włosi. Jednak wciąż mówią po macedońsku w domu, co roku odwiedzają kraj pochodzenia i mają silną świadomość przynależności do grupy macedońskojęzycznych muzułmanów. Z tego względu wciąż muszą prowadzić negocjacje między tradycyjnymi wartościami rodziców a własnymi wzorami życia. Znaczący problem i źródło konfliktów stanowią praktyki religijne, elementy kultury codzienności, takie jak ubiór czy pożywienie, oraz – co najbardziej drażliwe – relacje genderowe.
Słowo „islam”, wprowadzone przez Mahometa dla określenia nauczanej przez niego religii oznacza „poddanie się Bogu”. Chociaż początki islamu sięgają nauk Mahometa w jego rodzinnym mieście Mekce, to główne zasady wiary opracowane zostały później, po przeniesieniu się Mahometa do Medyny w roku 622. Mahomet był jednocześnie iderem politycznym i przywódca państwowym. Jego sukcesorzy – kalifowie – kierowali państwem w taki sposób, że religia mogła umacniać się wewnątrz państwa i rozprzestrzeniać się poza jego granice. Islam zakłada jedność religii i państwa. Stanowi jednocześnie religię, kodeks honorowy, styl życia i zbiór praw, koncepcję ludzkiego życia i funkcjonowania państwa. Koran zawiera pojęcie wolnej woli jednostki ludzkiej, lecz koraniczna koncepcja Boga implikuje nie tylko Jego wszechobecność, lecz także permanentną interferencję w każdej dziedzinie ludzkiej aktywności, co wyklucza rolę przypadku i wydaje się podważać zasadę wolnej woli i szansę swobody. Islam jest integralną, totalną i wszechogarniającą religią. Co więcej, prawie wszystkie kraje, w których dominuje ludność muzułmańska, chronią swoją religię przed wpływem innych społeczności religijnych. Duże znaczenie ma również doktryna, że Muzułmanie, przejmując nowoczesną wiedzę i naukę z Zachodu, postrzegają to jako ostateczny wkład w budowanie cywilizacji światowej. Przywiązanie do islamu to nie tylko przestrzeganie zasad kultu religijnego i pewien styl życia, ale także określone miejsce jednostki w społeczności muzułmańskiej, respektowanie prawa koranicznego, nakazy etniczne i moralne. Islam stał się potężny, dlatego że integruje rozproszone plemiona w społeczności objętej wspólnym prawem. Islam nadal odgrywa ważną rolę nie tylko w kategoriach religii, lecz także ideologii i polityki. Historyczne początki islamu mają znaczący wpływ na jego fenomen, który gromadzi pod zielonym sztandarem proroka Mahometa wielomilionowe rzesze wyznawców, także w Polsce.
Celem niniejszego artykułu jest ukazanie procesu zmian społecznych i politycznych, zachodzących w wybranych krajach arabskich w latach 2010-2011. Autor dokonuje analizy wydarzeń Wiosny Arabskiej, wskazując na jej przyczyny, przebieg, a także następstwa w kontekście zarówno regionalnym, jak i międzynarodowym. Wyjaśnia również zagadnienia dotyczące kultury islamu jako czynnika mającego istotny wpływ na przebieg arabskiej rewolucji.
Today’s Poland is home to some 20-30 thousand Muslims, up from 5,000 in the early 1990s. This 15-years period saw 4-5-fold increase in the number of Muslims accompanied by changes in their socio-ethnic structure. Tatars ceased to represent the majority of Muslims in Poland. As a result of an influx of Muslims from the Near East and Arabic countries (some 20,000 from the 1960s to the late 1980s), mainly for studies, this group gradually gained numeric superiority within the Muslim circles. Some of them took up permanent residence in Poland and set up families thus enlarging the Muslim community. Polish converts should be also taken into account, although often their contacts with Islam are short-lived.
PL
W ciągu stuleci Tatarzy byli właściwie jedynymi wyznawcami islamu w Polsce. Współcześnie społeczność tatarska utraciła „monopol” na reprezentowanie tego środowiska religijnego. W wyniku imigracji do Polski, szczególnie w ostatnich kilkudziesięciu lalach, wzrosła liczba muzułmanów innego pochodzenia etnicznego. W artykule podjęta została problematyka dotycząca genezy mniejszości muzułmańskiej, jej liczebności, a także opcji tożsamościowo-pokoleniowych i działalności organizacyjnej muzułmanów w Polsce. Zmiana ukształtowanej przez lata proporcji wewnątrz tutejszej mniejszości muzułmańskiej nakazuje także zastanowić się nad przyszłością islamu w Polsce - czy będzie on bliższy modelowi „tatarsko-europejskiemu” czy też jego „arabsko-bliskowschodniej” wersji.
W artykule omówiono problem islamizacji Europy, opierając się na doświadczeniach hiszpańskich. Celem było ukazanie dążenia społeczności muzułmańskiej do wdrożenia w Hiszpanii prawa szariatu. Ścisłe obrzędy i przepisy islamu są nałożone na wszystkich wyznawców i mają wpływ na każdą dziedzinę ich życia. Proces ten jest coraz bardziej widoczny w Hiszpanii ze względu na alarmujące informacje o wzroście demograficznym ludności muzułmańskiej, a w konsekwencji podejmowanie przez tę społeczność wysiłków w celu uzyskania tolerancji i oficjalnego uznania tej religii. Powoduje to konieczność kształtowania w Hiszpanii nowych strategii i działań politycznych.
EN
The article discusses the problem of islamization of Europe based on the Spanish experience. Qe aim was to show the aspirations of the Muslim community in Spain to implement Sharia law. Strict rituals and rules of Islam are imposed on all believers and affect every aspect of their lives. Qis pro-cess is becoming more visible in Spain, due to the alarming information on the demographic growth of the Muslim population, and consequently making community’s efforts to achieve tolerance and official recognition of this religion. Qis necessitates the development of new strategies in Spain and political action.
e article is a discussion of ethnic identity or national point of view of human rights in the region. Provisions of the European Convention on Human Rights and Fundamental Freedoms expressly relating to nationality come down to the prohibition of discrimina-tion. However, the European Court of Human Rights seems more and more decisions in which the issue of ethnicity is in conjunction with violations of Convention rights. Aksu v. Turkey case is the exemplification of such a situation. In the judgment of the ECtHR referred to the scope of the positive obligations of the state under Article. 8 of the European Convention on Human Rights, involving the adoption of measures to protect ethnic minorities and against interference in the rights of other entities. Although in this particular case, the problem is with the right to privacy, it was considered in close connection with certain activities of the State and its response to the accusation and defamation of national identity.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.