O młodym pokoleniu zwykło się współcześnie mówić, że to cyfrowi tubylcy lub urodzeni z myszką w ręku. Młodzi powszechnie korzystają z internetu, z którym łączą się przede wszystkim poprzez telefon (smartfon). Surfują po internecie średnio po 2–3 godzinny dziennie. Nie brakuje takich, którzy spędzają „na łączach” większą część doby a nierzadko są cały czas online. Powszechne wykorzystanie internetu dotyczy zarówno dzieci, nastolatków, jak i młodzieży starszej (studentów). Wydawać więc by się mogło, że adolescenci nie powinni mieć najmniejszych problemów z wszechstronnym wykorzystaniem internetu. Badania weryfikują jednak ten wniosek. Młodzież jest zazwyczaj biernym odbiorcą informacji, a prawdziwie twórcze wykorzystanie możliwości stwarzanych przez współczesne technologie można uznać za zjawisko marginalne. Studenci zdecydowanie częściej wykorzystują sieć do kreowania treści, poszukiwań i oceny wiarygodności informacji. Zakładają blogi, administrują strony, udzielają się na forach internetowych, rozwijają zainteresowania i wykorzystują internet w szeroko pojętym procesie uczenia się. Choć i wśród nich zdarzają się osoby określające siebie mianem biernych konsumentów.
EN
Today the young generation is called digital natives or born with a computer mouse in their hands. Young people use the Internet extensively, mainly through their smartphones. They surf the Internet, where they can spend averagely up to 2–3 hours daily. A lot of teenagers can stay online for most of the day, which some might remain there day and night. The problem with the overuse of the Internet affects not only children and teenagers but also older people like students. It might be assumed that adolescences should not have any trouble with using the Internet, nevertheless the researches verify that the conclusion. Youth are generally passive recipients of information, where the truly creative use of modern technologies is rather a marginal phenomenon. However, students prefer to use the network to create content, search and evaluate the reliability of the information. They set up blogs, administer websites, discuss on the Internet forum and exploit the Internet in the widely understood process of learning. Despite these facts, there still can be found people among them, who call themselves passive consumers.
Rozpatrujemy rodzinę jako podstawowe środowisko socjalizacyjne, w którym kształtuje się osobowość oraz czynnik znaczacy dla rozwoju samoświadomości - indywidualnej i społecznej (na wymiarze indywidualnym i społecznym). W badaniach poszukiwano związków korelacyjnych pomiędzy wskaźnikami empatii u nastolatków i postrzeganymi przez nich postawarni rodzicielskirni.
Głównym celem przedstawionych badań było opisanie dotychczas stosowanych metod pomiaru przywiązania oraz oceny stylu przywiązania lub wzorca przywiązania u pacjentów z zaburzeniami odżywiania. Zaprezentowano krytyczną dyskusję na temat różnych metod pomiaru stosowanych dotychczas w tym obszarze. Przeprowadzono krytyczny przegląd prac na powyższy temat z lat 2000-2015 opublikowanych w PubMed, ERIC, Psychology and Behavioral Science, PsycINFO, ScienceDirect, SCOPUS, SocINDEX. Główny nacisk był położony na porównanie metod opartych na self-report i metod narracyjnych stosowanych do pomiaru przywiązania u osób z zaburzeniami odżywiania, zarówno wśród dorosłych, jak i dorastających. W ostatnim czasie odnotowano wzrost zainteresowania związkiem pomiędzy występowaniem zaburzeń odżywiania a problemami dotyczącymi przywiązania. Dane na ten temat zbierano najczęściej za pomocą selfreport, zarówno w grupie dorosłych, jak i dorastających, niewiele badań przeprowadzono za pomocą Adult Attachment Interview, a zaledwie kilka – za pomocą technik projekcyjnych, takich jak Adult Attachment Projective Picture System, które okazały się wnosić dużo informacji. Nasze wyniki sugerują, że pozabezpieczne przywiązanie u osób wykazujących zaburzenia odżywiania powinno być badane bardziej szczegółowo, z uwzględnieniem nie tylko kategorii przywiązania (makroanaliza), ale również na podstawie mikroanalizy danych z badań narracyjnych (dotyczących np. procesów obronnych ujawnionych w wywiadach lub za pomocą metod projekcyjnych), aby uzyskać nowe i bardziej spójne wyniki umożliwiające wyjaśnienie występowania rożnego rodzaju pozabezpiecznego przywiązania u pacjentów z zaburzeniami odżywiania oraz aby promować bardziej zindywidualizowane interwencje terapeutyczne.
Niniejszy artykuł stanowi prezentację wyników analizy badań anglojęzycznych dotyczących roli nowych mediów w randkowaniu adolescentów. Strukturę prezentowania tekstu wyznaczają przyjęte kategorie: nawiązywanie, utrzymywanie i budowanie, doświadczanie trudności i rozpad relacji uczuciowych. Adolescenci wykorzystują nowe media do zaspokajania potrzeb związanych z byciem w grupie, ale także z byciem w uczuciowej relacji z partnerem. Z jeden strony mechanizmy funkcjonowania psychologicznego i społecznego młodych ludzi pozostają takie same, należy jednak zauważyć, że nowe media stanowią narzędzie zapośredniczające zaspokajanie ważnych potrzeb rozwojowych. Co więcej, interakcje społeczne użytkowników portali społecznościowych rozgrywają się w znacznej mierze w przestrzeni publicznej i należy zastanowić się, w jakim stopniu relacja z partnerem jest doświadczeniem osobistym, a jak dalece jest to już doświadczenie społeczne.
Współcześnie prowadzi się wiele badań nad dwoma problemami, z których jeden dotyczy kształtowania się tożsamości w okresie adolescencji, a drugi – agresji wśród młodych ludzi. Badacze poszukują uwarunkowań obu fenomenów wśród cech temperamentu, osobowości, specyfiki środowiska rodzinnego, szkolnego bądź rówieśniczego. W badaniach własnych uwagę skoncentrowano na związku pomiędzy procesami tożsamościowymi i wchodzeniem w rolę sprawcy i ofiary agresji. W grupie badanej było 167 adolescentów w wieku 16–17 lat. W badaniach wykorzystano dwa narzędzia: Mini-DIA (The Mini Direct Indirect Aggression Inventory, Österman, Björkqvist, 2008) oraz Skalę Rozwoju Wymiarów Tożsamości DIDS (The Dimensions of Identity Development Scale, Luyckx i in., 2008). Rezultaty badań wskazują na podobieństwo w przebiegu procesów tożsamościowych u dziewcząt i chłopców oraz na różnicującą rolę czynnika płci w podejmowaniu roli sprawcy i ofiary. Ponadto rozpoznano istotne związki między nasileniem procesów tożsamościowych a doświadczeniami sprawcy i ofiary agresji.
Prezentowany artykuł zawiera wyniki badań nad samooceną dorastającej młodzieży. Przeprowadzona analiza porównawcza, ujawniła, że samoocena wychowanków przebywających w placówkach resocjalizacyjnych jest wyższa niż młodzieży uczęszczającej do szkół publicznych i nie podlega istotnym zróżnicowaniom ze względu na płeć. W tekście znajduje się również przegląd badań empirycznych innych autorów zajmujących się tą problematyką, dyskusja nad uzyskanymi wynikami oraz zalecenia praktyczne przydatne w pracy resocjalizacyjnej z nieletnimi.
EN
The article presents the results of research into the self-esteem of adolescents. The comparative analysis conducted reveals that the self-esteem of juveniles placed in social rehabilitation institutions is higher than the self-esteem of youth attending public schools and that gender is not a statistically significant differentiating factor. The text also includes a review of empirical studies of other authors dealing with this issue, a discussion of the obtained results, and practical recommendations useful in the social rehabilitation juveniles.
The article presents the results of research into the self-esteem of adolescents. The comparative analysis conducted reveals that the self-esteem of juveniles placed in social rehabilitation institutions is higher than the self-esteem of youth attending public schools and that gender is not a statistically significant differentiating factor. The text also includes a review of empirical studies of other authors dealing with this issue, a discussion of the obtained results, and practical recommendations useful in the social rehabilitation juveniles.
PL
Prezentowany artykuł zawiera wyniki badań nad samooceną dorastającej młodzieży. Przeprowadzona analiza porównawcza, ujawniła, że samoocena wychowanków przebywających w placówkach resocjalizacyjnych jest wyższa niż młodzieży uczęszczającej do szkół publicznych i nie podlega istotnym zróżnicowaniom ze względu na płeć. W tekście znajduje się również przegląd badań empirycznych innych autorów zajmujących się tą problematyką, dyskusja nad uzyskanymi wynikami oraz zalecenia praktyczne przydatne w pracy resocjalizacyjnej z nieletnimi.
Money plays an important economic role in the modern world – they are a medium of exchange, a measure of value, they shape the volume and structure of consumption. On the other hand, they also have psychological significance – they give a sense of security, and affect the self-esteem and motivation of people. The purpose of the study is to assess the attitudes of adolescents towards money in the context of their livelihoods. The analyses are a part of empirical research and concern one of the many aspects of the discussed topic. The study was conducted among 96 students of the Economics Faculty of the West Pomeranian University of Technology in Szczecin, representing people who maintain themselves from various sources. To verify the assumptions, a shortened scale of Attitudes Towards Money by Gąsiorowska was used together with a short questionnaire prepared by the authors regarding sources of income. The obtained research results indicate that there are relationships between some dimensions of attitudes towards money and the source of income.
PL
Pieniądze we współczesnym świecie odgrywają istotną rolę ekonomiczną – są środkiem wymiany, miernikiem wartości, kształtują wielkość i strukturę konsumpcji. Mają też znaczenie psychologiczne – dają poczucie bezpieczeństwa, wpływają na samoocenę oraz motywację ludzi. Celem artykułu jest ocena postaw adolescentów wobec pieniędzy w kontekście źródeł utrzymania. Przedstawione analizy stanowią wycinek badań empirycznych i dotyczą jednego z wielu aspektów poruszanego tematu. Badanie przeprowadzono wśród 96 studentów Wydziału Ekonomicznego Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie, osób utrzymujących się z różnych źródeł. Do weryfikacji założeń wykorzystano skróconą skalę postaw wobec pieniędzy Gąsiorowskiej oraz krótki autorski kwestionariusz ankiety dotyczący źródeł utrzymania. Uzyskane wyniki wskazują, że istnieją zależności między niektórymi wymiarami postaw wobec pieniędzy a źródłem utrzymania.
W niniejszym artykule został przedstawiony system wychowawczy, który jest stosowany w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym dla Chłopców w Krakowie. Jest to istotne, ponieważ zarówno w literaturze polskiej, jak i zagranicznej nie ma bieżących implikacji na temat pracy z młodzieżą niedostosowaną społecznie, opartej na systemie ekonomii punktowej. Niniejszy artykuł powinien stać się zatem okazją do dyskusji nie tylko dla praktyków zatrudnionych w młodzieżowych ośrodkach wychowawczych, ale również do dyskusji akademickich i dalszych badań empirycznych.
EN
The article presents the scoring system which is applied in the Youth Fostering Center for Boys In Cracow. The issue is crucial as neither Polish nor foreing literature has any implications as for as work with youth with social maladjustment is concerned. Thus, the article should be beginning for discussion for the workers of youth centres as well as for further empirical researches.
Poważnym zagrożeniem płynącym ze współczesnego środowiska jest narkomania. Obecnie dotyka ona coraz więcej osób, w szczególności młodych. Narkotyki towarzyszą człowiekowi od zarania dziejów. Statystyki pokazują, że coraz więcej młodych ludzi sięga po nie, uzależnia się i często bywa za późno na pomoc. Jest to uzależnienie niosące wiele chorób, a nawet i śmierć. Przez różnego rodzaju niepowodzenia, złe kontakty z rodziną czy problemy szkolne młody człowiek chce uciec w inny świat i na chwilę czuć się bezpieczny w tym świecie, co umożliwiają narkotyki. Niniejszy artykuł przedstawia uwarunkowania narkomanii wśród adolescentów. Prezentowane są również działania profilaktyczne i lecznicze. Narkotyki są poważnym problemem obecnych czasów.
EN
Drug addiction is a serious threat which comes from the modern surroundings. Nowadays it affects a growing group of people, especially young. Drugs have been accompanying people since the dawn of history. Statistics show that more and more young people are reaching for drugs and often it is too late to help them. It is an addiction that brings many diseases and even death. Young people want to feel safe so that they often escape into the world of drugs to forget about the problems caused by the family, the school or the other failures. This article presents the determinants of drug addiction among adolescents. It also presents preventive and curative activities. Drugs are a serious problem of our time.
Sports is a form of spending free time, chosen by a large group of young people. It turns out that sport activity can be related to the formation of some cognitive functions of humans. Therefore, the aim of the undertaken research was to verify the connection between selected executive functions and sport activity in younger adolescents. The study group consisted of 12-year-olds (N = 38, 63% were girls) practising competitive swimming and their peers not practising sports. The following functions were measured: verbal working memory, information processing and working memory and the ability to inhibit habitual reaction. For this purpose, methods were used: Subtest from the Wechsler Intelligence Scale – Digital Repetition, Quick Name Test and experimental version of the Stroop Test. The research indicated that there is a connection between the sport activity, which is competitive swimming, and the executive functions (information processing and working memory). The results obtained have a direct impact on human functioning in everyday life and indicate the possibility of stimulating cognitive development through sport.
PL
Uprawianie sportu jest formą spędzania czasu wolnego wybieraną przez duże grono młodzieży. Okazuje się, że aktywność sportowa może być powiązana z kształtowaniem się niektórych funkcji poznawczych człowieka. W związku z tym celem podjętych badań była weryfikacja powiązania między wybranymi funkcjami wykonawczymi a aktywnością sportową u młodszych adolescentów. Grupę badaną stanowili 12-latkowie (N = 38, 63% stanowiły dziewczynki) uprawiający wyczynowo pływanie oraz ich rówieśnicy nieuprawiający sportu. Dokonano pomiaru takich funkcji, jak: werbalna pamięć operacyjna, tempo przetwarzania informacji i pamięć operacyjna oraz zdolność do zahamowania nawykowej reakcji. W tym celu zastosowano następujące metody: Podtest ze Skali Inteligencji Wechslera – Powtarzanie Cyfr, Test Szybkiego Nazywania oraz eksperymentalną wersję Testu Stroopa. Badania wskazały na istnienie powiązania między aktywnością sportową, jaką jest pływanie wyczynowe, a funkcjami wykonawczymi (tempo przetwarzania informacji i pamięć operacyjna). Otrzymane wyniki mają bezpośrednie przełożenie na funkcjonowanie człowieka w życiu codziennym i wskazują na możliwość stymulacji rozwoju poznawczego poprzez uprawianie sportu.
Gaming is an activity enjoyed by adolescents, but it can be associated with the risk of developing Internet Gaming Disorder (IGD). The aim of the study was to determine what profiles can be distinguished among adolescents from two Polish voivodeships based on the presence of the nine IGD symptoms. The study included 623 students (57.9% boys) from elementary schools (years V–VII) and junior high schools (years II and III) who declared that they played video games. To measure IGD, The Internet Gaming Disorder Scale 9 – Short Form (IGDS9-SF) was used; the other variables in the study were obtained using a self-administered questionnaire. A latent profile analysis of all IGD symptoms distinguished four profiles, defined as Problem-Free Players, Experiencing Withdrawal Symptoms and Escaping, Experiencing Negative Consequences and Escaping, and Preoccupied and Escaping. A symptom regarding escape from negative emotions was revealed in each group. Significant differences between the profiles were noted for parental control of gaming time and gender, but not for developmental stage. Time spent gaming primarily differentiated the profile of Problem-Free Players from the other groups. Further analysis of the prevalence of IGD symptoms among young players is necessary to better understand the phenomenon in this population.
PL
Granie w gry jest aktywnością chętnie podejmowaną przez młodzież, jednak może się wiązać z ryzykiem wystąpienia zaburzenia korzystania z gier internetowych (ang. Internet Gaming Disorder – IGD). Celem badania było ustalenie, jakie profile można wyodrębnić wśród nastolatków z dwóch polskich województw na podstawie występowania dziewięciu symptomów IGD. W badaniu wzięło udział 623 uczniów (57,9% chłopców) ze szkół podstawowych (klasy V–VII) i gimnazjum (klasy II i III), którzy zadeklarowali granie w gry wideo. Do pomiaru IGD wykorzystano The Internet Gaming Disorder Scale 9 – Short Form (IGDS9-SF), a pozostałe zmienne uwzględnione w badaniu pozyskano za pomocą własnej ankiety. Przeprowadzona analiza profili latentnych wszystkich symptomów IGD pozwoliła na wyodrębnienie czterech profili określonych jako: Bezproblemowi gracze, Doświadczający objawów odstawienia i uciekający, Doświadczający negatywnych konsekwencji i uciekający oraz Zaabsorbowani i uciekający. Ucieczka od negatywnych emocji była symptomem, który ujawniał się w każdej grupie. Istotne różnice między profilami odnotowano dla kontroli czasu grania przez rodziców oraz płci, natomiast nie ze względu na fazę rozwoju. Czas poświęcany na granie różnicował przede wszystkim profil bezproblemowych graczy od pozostałych grup. Dalsza analiza występowania symptomów IGD wśród młodych graczy jest niezbędna do zrozumienia specyfiki tego zjawiska we wspomnianej grupie.
Aim: The relationship between the characteristics of the family environment and mood disorders in adolescence is one of the areas most often studied in searching for risk factors for adolescent depression. Socioeconomic status is one of the most important factors influencing family functioning in many aspects. The aim of the study is to explore the relationship between the socioeconomic status of the family of adolescents and their mood. Materials and methods of research: The study was carried out as part of the project “The life of the citizens of Lubusz voivodeship. The present and future outlook.” among 2508 lower secondary school students from the Lubusz voivodeship. To describe the socioeconomic status a questionnaire was used. To establish the mood of the students and its disorders the Burns Depression Checklist was used. Results: The study shows that there is a highly significant relationship between socioeconomic status and mood disorders in adolescents. The lower secondary school students studied, whose families struggle with low income, debt and the need to pay back loans, unemployment of one or both parents, bad living conditions and the inability to meet the basic needs of the family, more often experience difficult emotional states than their peers who are free of the above worries. Conclusion: The study confirms the assumption that a low socioeconomic status of the family is one of the risk factors of mood disorders in adolescents.
PL
Cel: Związki pomiędzy cechami środowiska rodzinnego i zaburzeniami nastroju w okresie dorastania to jeden z najczęściej badanych obszarów poszukiwania czynników ryzyka zaburzeń nastroju adolescentów. Status ekonomiczny to jeden z ważnych aspektów funkcjonowania rodziny. Celem artykułu jest określenie związku pomiędzy sytuacją socjalno-bytową rodzin adolescentów i ich samopoczuciem. Materiał i metody badań: Badania zostały przeprowadzone w ramach projektu „Życie Lubuszan. Współczesność i perspektywy” w grupie 2 287 gimnazjalistów z województwa lubuskiego. Do opisu sytuacji socjalno-bytowej uczniów wykorzystano kwestionariusz ankiety. Do zbadania poziomu samopoczucia gimnazjalistów i określenia zaburzeń nastroju posłużył test depresji Burnsa (Burns Depresion Checklist). Wyniki: Badania pokazują istnienie wysoce istotnego statystycznie związku po między sytuacją socjalno-bytową i zaburzeniami nastroju u adolescentów. Badani gimnazjaliści, których rodziny borykają się z problemem niskich zarobków, zadłużenia i konieczności spłaty kredytów, bezrobocia jednego lub obojga rodziców, złej sytuacji mieszkaniowej i niemożności zaspokojenia podstawowych potrzeb rodziny, to osoby częściej doświadczające trudnych stanów emocjonalnych niż ich rówieśnicy nie stwierdzający występowania w ich rodzinach wymienionych problemów. Podsumowanie: Badania potwierdzają, że status ekonomiczny rodziny to jeden z czynników ryzyka zaburzeń nastroju adolescentów.
What are the key issues regarding silence, solitude, and social cognition in young people’s lives, and their implications for education and emotional health? To answer such questions, the current paper will explore the question: How do young teens use their ability to understand other’s minds and emotions to navigate their relationships with themselves, their peers, and during times of silences and solitude? To address this question, this paper critically examines how mentallisation may help youth to navigate their experiences of solitude and relationships. Examples from recent and ongoing cross-sectional and longitudinal research with adolescents are discussed within the context of education and developmental psychology research. Finally, I discuss how findings from developmental social cognitive research can be applied to the classroom, to help develop innovative strategies that honour, respect, and protect the silences in students’ lives and their private times spent in solitude.
PL
Jakie są główne zagadnienia związane z ciszą, samotnością oraz społecznym poznaniem w życiu młodych ludzi? Jakie ich implikacje dla edukacji oraz zdrowia emocjonalnego? By odpowiedzieć na te pytania, w niniejszym artykule poddano analizie następującą kwestię: jak młodzi nastolatkowie korzystają ze zdolności rozumienia umysłów i emocji innych osób, aby budować relacje z sobą oraz z rówieśnikami, szczególnie w okresach ciszy i samotności? By podjąć wskazane zagadnienie, krytycznie zbadano, jak mentalizacja może pomóc młodym ludziom w kształtowaniu doświadczeń związanych zarówno z samotnością, jak i z relacjami. Przedyskutowano przykłady z ostatnich i nadal trwających badań adolescentów, przekrojowych oraz podłużnych, ujmując je w badawczym kontekście edukacji oraz psychologii rozwojowej. Wreszcie ukazano, jak pozyskane doniesienia z badań nad rozwojem społeczno-poznawczym odnieść do klasy szkolnej, celem rozwijania innowacyjnych strategii, honorujących i chroniących ciszę w życiu uczniów oraz ich prywatny czas spędzany w samotności.
The aim of this article is to highlight the role of digital media in the lives of the younger generation based on an analysis of qualitative research. I demonstrate this role through the prism of the functions that digital media perform in the everyday lives of adolescents, while also being an integral part of their activities. The results of research conducted by the NASK State Research Institute clearly indicate a dynamic increase in the amount of time young people spend online. Compared to other age groups, this indicator is highest for adolescents. Intensive use of digital media is not without significance for this stage of development, influencing the processes of communication, knowledge acquisition, functioning in peer groups, and identity-building strategies. This is a consequence of widespread access to the Internet and the mobility of electronic devices. Technological changes and the process of media convergence, which involves the integration of various forms of communication and content, are changing not only the way information is received, created, and shared, but also the traditional functions of the media, while expanding their scope. The intensity of changes in media use and their role in the everyday experiences of adolescents raise questions about the functions that digital media perform for the younger generation. This article aims to present the functions of media in the lives of young people based on their own statements, collected through group interviews. I apply the characteristics of the network generation to the collected research material and relate them to Generation Z. The data obtained indicate that digital media are a tool for creativity and a source of inspiration for the younger generation, allowing them to express themselves and seek identification, providing a great deal of entertainment, and serving as a source of knowledge, but also a channel for misinformation. Young people are aware of the negative effects of excessive media use, express the need to develop tools or skills to verify the message, and recognize the specificity of negative group mechanisms occurring in the media.
PL
Celem artykułu jest wskazanie roli mediów cyfrowych w życiu młodego pokolenia na podstawie analizy jakościowych badań własnych. Rolę tę pokazano przez pryzmat funkcji, jakie pełnią media cyfrowe w codzienności adolescentów, stanowiąc jednocześnie nieodłączny element ich aktywności. Wyniki badań prowadzonych przez Państwowy Instytut Badawczy NASK jednoznacznie wskazują na dynamiczny wzrost czasu spędzanego w sieci przez młodych ludzi. W porównaniu do innych grup wiekowych wskaźnik ten jest najwyższy dla młodzieży w okresie dorastania. Intensywne użytkowanie mediów cyfrowych nie pozostaje bez znaczenia dla tego etapu rozwojowego, wpływając na procesy komunikacji, zdobywania wiedzy, funkcjonowania w grupach rówieśniczych czy strategie budowania tożsamości. Jest to konsekwencją powszechnego dostępu do sieci oraz mobilności urządzeń elektronicznych. Przemiany technologiczne oraz proces konwergencji mediów, polegający na integracji różnych form przekazu i treści, zmieniają nie tylko sposób odbioru, tworzenia i współdzielenia informacji, ale także tradycyjne funkcje mediów, poszerzając jednocześnie ich zakres. Intensywność przemian w użytkowaniu mediów oraz ich rola w codziennych doświadczeniach dorastającej młodzieży implikują pytania o funkcje, jakie media cyfrowe pełnią dla młodego pokolenia. Artykuł w zamierzeniu prezentuje funkcje mediów w życiu młodzieży na podstawie ich własnych wypowiedzi, zebranych za pośrednictwem wywiadów grupowych. Na zgromadzony materiał badawczy nałożono charakterystyki generacji sieci i odnoszą się one do pokolenia Z. Pozyskane dane wskazują, że media cyfrowe dla młodego pokolenia są narzędziem kreatywności i miejscem inspiracji, pozwalają na wyrażanie siebie i poszukiwanie identyfikacji, dostarczają dużej dozy rozrywki, są źródłem wiedzy, ale też kanałem dezinformacji. Młodzież ma świadomość negatywnych skutków nadmiernego użytkowania mediów, wyraża potrzebę wypracowania narzędzi lub umiejętności weryfikacji przekazu, oraz dostrzega specyfikę negatywnych mechanizmów grupowych zachodzących w mediach.
The conducted research aims to verify whether returning to schools, to the education inside the classroom in the company of their peers, improved or undermined the students’ mental health. The study was carried out on a sample of students inhabiting rural areas in a borderland region. The research sample was collected using purposive sampling and consisted of 552 respondents from 7th and 8th grades of primary school. An auditorium questionnaire was used to gather the research material. Three months after returning to school 61% of the respondents are satisfied with their lives, 52% of the respondents show symptoms of depression measured with the WHO-5 index, whereas 85% of them have average and high stress levels as measured with the PSSC scale. Higher levels of mental disorders was observed among females, the students inhabiting villages and evaluating their financial status as worse.
PL
Prowadzone badania mają na celu sprawdzenie, czy powrót do szkoły, do nauczania w ławkach w towarzystwie rówieśników poprawił czy też pogorszył zdrowie psychiczne uczniów. Badania zostały zrealizowane na próbie adolescentów zamieszkujących obszary wiejskie w regionie peryferyjnym. Próba do badań miała charakter celowy i liczyła 552 respondentów z 7 i 8 klas szkoły podstawowej. Do zebrania materiału badawczego wykorzystano ankietę audytoryjną. Uzyskane wyniki wskazują, iż 61% uczniów jest zadowolonych z życia, 52% ma objawy depresji mierzonej skalą WHO-5, a 83% średni i wysoki poziom stresu mierzony skalą PSSC. Wyższy poziom zaburzeń psychicznych częściej miały kobiety, uczniowie zamieszkujący na wsi oraz gorzej oceniający sytuację materialną.
Celem badań było oszacowanie modelu zależności między ilością kontaktów z nieobecnym ojcem i wsparciem od dziadków a komunikowaniem się z rówieśnikami dla adolescentów z rodziny samotnej matki. Hipoteza, że ilość kontaktu z nieobecnym ojcem i wsparcie od dziadków pozwala przewidywać komunikowanie się z rówieśnikami dla adolescentów z rodziny samotnej matki była weryfikowana za pomocą Berlińskich Skal Wsparcia Społecznego, autorską Skalą Komunikowania się z Rówieśnikami oraz danych dotyczących ilości kontaktu dziecka z nieobecnym ojcem w grupie 182 adolescentów z rodziny samotnej matki. Wyniki pokazały, że ilość kontaktów dorastającego z ojcem nieobecnym w rodzinie istotnie wiąże się ze spostrzeganym wsparciem od dziadków i z otwartym komunikowaniem się z rówieśnikami.
EN
The aim of study was to establish model of the relationship between amount of contants with an absent father and support from grandparents with communication with peers of adolescents from single mother families. The hypothesis about amount of contatcts with absent father and support from grandparents predicts communication with peers of adolescents from single mother family was verified with using a Berlinʼs Scale of Social Support, the authorʼs Scale of Communication with peers and with data about amount of contacts with absent father in group of 182 adolescents from single mother families. Results showed that adolescentsʼs amount of contacts with absent father, is significant correlacted with perceived support from grandparents and with opened communication with peers.
Achievement motivation is about career, learning and setting and achieving goals. It is extremely important at the time of enormous technological progress which forces individuals to develop and deepen their skills. This article presents a study on the differences in achievement motivation among secondary school students due to the field of study, parents’ education as well as the link between achievement motivation and certain factors. The research have shown, that the higher the compatibility of a field of education with plans for the future, the greater the belief in success and eagerness to learn. The results obtained can support the process of designing innovative and more effective learning so that students achieve better results and are better employees in the future.
PL
Motywacja osiągnięć dotyczy kariery zawodowej, stawiania i osiągania celów, procesu uczenia się. Jest niezwykle istotna w dobie olbrzymiego postępu technologicznego, zmuszającego jednostki do rozwoju i pogłębiania umiejętności. W artykule przedstawiono badania dotyczące różnic motywacji osiągnięć uczniów liceum ogólnokształcącego ze względu na wybór profilu kształcenia i wykształcenie rodziców oraz związku motywacji osiągnięć uczniów z określonymi czynnikami. Badania wykazały m.in., że im wyższa zgodność kierunku kształcenia z zainteresowaniami, większe zadowolenie z wyboru kierunku kształcenia oraz większa zgodność kierunku kształcenia z planami na przyszłość, tym większa wiara w sukces, zapał do nauki, ukierunkowanie na cel i wysiłek kompensacyjny. Otrzymane rezultaty mogą wspierać skuteczne projektowanie procesu dydaktycznego tak, by uczniowie osiągali lepsze wyniki i w przyszłości byli lepszymi pracownikami.
W artykule autor podejmuje problem integracji młodych obcokrajowców tzw. „nowych Włochów” w kontekście chrześcijańskim. Salezjanie włoscy zapoczątkowali nowy rodzaj pracy wychowawczej z nieletnimi imigrantami, którzy przybyli do Italii z różnych stron świata. W pierwszej części artykułu autor wypukla koncepcję i zadania oratorium w kontekście integracji młodych ludzi we wspólnocie chrześcijańskiej. W drugiej, która ma charakter badawczy, zostają przedstawione wyniki badań przeprowadzonych w 2016 roku, których celem było ukazanie specyfiki oddziaływań wychowawczych salezjanów w ich pracy z nieletnimi imigrantami.
EN
The article discusses the problem of the integration of young foreigners, the so called “new Italians” in the Christian context. Italian Salesians implemented a new style of educational work with adolescents/immigrants who moved to Italy from different parts of the world. The first part of the paper emphasizes that the Oratorio has a clear concept of youth’s integration with the Christian community based on human values. The second part, including empirical studies conducted in 2016, presents the contemporary efforts of the Salesians/secular tutors in their work with young immigrants.
Wprowadzenie. Adolescencja to kluczowy okres rozwojowy, podczas którego młode osoby zdobywają doświadczenia przygotowujące je do życia społecznego i emocjonalnego w dorosłości. Rodzina, jako podstawowe środowisko socjalizacyjne, odgrywa istotną rolę w kształtowaniu wzorców relacyjnych oraz postaw wobec bliskich związków. Cel. Celem niniejszego badania jest zrozumienie wpływu kontekstu rodzinnego na rozwój kompetencji romantycznej u adolescentów. Szczególny nacisk położono na czynniki takie jak styl przywiązania, praktyki wychowawcze, klimat rodzinny oraz relacje między rodzeństwem. Metody i materiały. Badanie opiera się na systematycznym przeglądzie literatury przeprowadzonym zgodnie z wytycznymi PRISMA. Spośród 1 631 wyników, pozyskanych z baz danych, takich jak Scopus, ERIC, Web of Science, ScienceDirect, EBSCOhost, Oaister, Google Scholar oraz ResearchGate, przeanalizowano szesnaście publikacji. Wykorzystano podejście analizy koncepcji opartej na zasadach, aby zidentyfikować antecedenty kompetencji romantycznej, mające źródło w rodzinie pochodzenia. Wyniki i wnioski. Wspierające praktyki wychowawcze oraz pozytywne relacje rodzinne bezpośrednio sprzyjają rozwojowi kompetencji romantycznej u adolescentów, podczas gdy konflikty rodzinne, zaniedbanie i przemoc zwiększają ryzyko trudności w nawiązywaniu i utrzymywaniu relacji. Relacje między rodzeństwem mogą pełnić zarówno funkcję ochronną, jak i stanowić źródło konfliktów. Badanie podkreśla potrzebę wdrażania programów profilaktycznych i interwencyjnych, które promują zaangażowane i wspierające rodzicielstwo oraz wzmacniają relacje rodzinne jako platformę do rozwijania umiejętności komunikacji, rozwiązywania konfliktów i samoregulacji u młodzieży. Szczególną uwagę należy zwrócić na dostosowanie wsparcia do specyficznych potrzeb wynikających z różnych struktur rodzinnych norm kulturowych w procesach rozwojowych młodzieży.
EN
Introduction. Adolescence is a critical developmental period during which young people gain experiences that prepare them for social and emotional life as adults. The family, as the primary socialisation environment, plays a significant role in shaping relational patterns and attitudes toward close relationships. Aim. This study aims to understand the influence of family contexts on the development of adolescents’ romantic competencies. Particular emphasis was placed on factors such as attachment style, parenting practices, family climate, and sibling relationships. Methods and materials. The study is based on a systematic literature review conducted in accordance with PRISMA guidelines. Sixteen publications were analysed from 1,631 records retrieved from databases such as Scopus, ERIC, Web of Science, ScienceDirect, EBSCOhost, Oaister, Google Scholar, and ResearchGate. A principle-based concept analysis approach was applied to identify antecedents of romantic competence rooted in the family of origin. Results and conclusion. Supportive parenting practices and positive family relationships directly enhance the development of adolescents’ romantic competence, while family conflicts, neglect, and violence increase the risk of relational difficulties. Sibling relationships can act as both a protective factor and a source of conflict. The study highlights the need for implementing preventive and intervention programs that promote engaged and supportive parenting as well as foster family relationships that serve as a platform for adolescents to practice communication, conflict resolution, and self-regulation skills. Special attention should be given to tailoring support to the specific needs arising from different family structures and cultural norms in adolescents’ developmental processes.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.