PL EN


2015 | 17 | 79-96
Article title

Krajobraz kulturowy wsi północnego Śląska w świetle map Christiana Friedricha von Wrede z połowy XVIII wieku

Authors
Title variants
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Mapy pruskiego inżyniera Christiana Friedricha von Wrede były przez dziesiątki lat niedostępne dla badaczy historii i geografii Śląska. Materiał kartograficzny stworzony do celów wojskowych był przez dziesiątki lat pilnie strzeżony, wpierw przez króla Fryderyka II Wielkiego, a później jego następców. Po odtajnieniu map w 1901 roku stało się możliwym analizowanie skartowanego terenu przez kolejnych eksploratorów dziejów śląskiej prowincji. Dzięki bogatej treści, jaka znalazła się na kolejnych arkuszach, można obecnie odtworzyć krajobraz kulturowy omawianego terenu na przełomie pierwszej i drugiej połowy XVIII wieku. Oprócz tego, iż von Wrede dokładnie odwzorował środowisko geograficzne (lasy, jeziora, rzeki, rzeźba terenu), to również w precyzyjny sposób przedstawił układy urbanistyczne wsi. Stworzone przez pruskiego inżyniera mapy są pierwszymi topograficznymi obrazami rozplanowania poszczególnych miejscowości, dzięki czemu można dziś poznać i przedstawić typologię wsi na omawianym okresie. Najpopularniejszymi układami przestrzennymi północnego Śląska w ówczesnym czasie były wsie o planach owalnic i ulicówek. Układ przestrzenny determinowany przez stosunki społeczno-gospodarcze pozwolił na wykształcenie w okolicach Głogowa specyficznego typu wsi, tzw. Glogauer Angerdorf. Wsie takie charakteryzują się trójkątnym nawsiem i zakładane były w sposób planowy. Mapy von Wredego są dziś podstawowym źródłem kartograficznym do szczegółowego poznania wyglądu krajobrazu kulturowego i rozplanowania wsi na terenie północnego Śląska w połowie XVIII wieku.
Keywords
Year
Volume
17
Pages
79-96
Physical description
artykuł
Contributors
author
  • Zielona Góra
References
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-160bce6b-0a56-4789-9634-c8bb39ce717a
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.