PL EN


2018 | 12 | 167-196
Article title

Pomnik żołnierzy poległych w I wojnie światowej w Przytoku

Title variants
EN
World War I memorial monument in Przytok
Languages of publication
Abstracts
PL
Artykuł prezentuje krótki rys historii miejscowości Przytok, w której na cmentarzu komunalnym zachował się fragment pomnika poświęconego poległym w I wojnie światowej mieszkańcom wsi . Rozpoczyna się historią upamiętniania żołnierzy zabitych w działaniach wojennych i ewolucją tego procesu, którego finałem było zakładanie wojskowych cmentarzy oraz fundowanie obiektów poświęconych poległym . Druga część pracy opisuje, jak wspomniane pomniki powstawały i wyglądały, przedstawiono tutaj kilka przykładów z miejscowości otaczających Zieloną Górę oraz kilka pomników znajdujących się w Niemczech . Praca w ostatniej części zajmuje się inskrypcją na pomniku, w której zostali wymienieni mieszkańcy Przytoku . Polegli zostali poddani analizie, w której autor postarał się o identyfikację żołnierzy oraz o przybliżenie ich losów na frontach Wielkiej Wojny .
EN
The article describes a brief historical outline of a small village Przytok, where a piece of a monument dedicated to citizens of a village fallen in the Great War survived on a communal cemetery . It begins with the description of commemoration of soldiers who died in military actions and then the evolution of this process is presented . As a result it led to establishing new war graveyards and founding monuments dedicated to fallen soldiers . The second part of an article is about mentioned war memorials, it describes their process of creation and how they look like nowadays . This part of work also contains examples of war memorials located in villages surrounding Zielona Góra and few objects placed in Germany . Last part presents inscription on Przytok’s war memorial . Here the author tries to analyze Przytok citizens and their fate on fronts of the Great War .
Year
Volume
12
Pages
167-196
Physical description
Dates
published
2018
Contributors
  • Uniwersytet Zielonogórski
References
  • Archiwum Państwowe w Zielonej Górze, Księga urodzeń, sygn . 89/307/0/1/18 .
  • Archiwum Państwowe w Zielonej Górze, Księga urodzeń, sygn . 89/307/0/1/10 .
  • Ariés P ., Człowiek i śmierć, Warszawa 1992 .
  • Das Grünberger Realgymnasium, [w:] Grünberger Hauskalender: Heimatkalender auf das Jahr 1924 für die Kreise Grünberg und Freystadt, Grünberg 1924 .
  • Edmonds J . E ., Military Operations France and Belgium, 1914, London 1992 .
  • Ellis J ., Cox M ., The World War I Databook , Aurum 2001 .
  • Foerster A ., Geschichtliches von den Dörfern des Grünberger Kreises, Grünberg i . Schlesien 1905 .
  • Fosten D ., Marrion R ., The German Army 1914-1948 , Oxford 2011 .
  • Galik P ., Krzyż Żelazny, „Odkrywca” 2007, nr 2, s . 48 .
  • Gilbert M ., Pierwsza wojna światowa, Poznań 2003 .
  • Gutowska K ., Niechciane dobra kultury: chronić czy niszczyć?, [w:] Dziedzictwo kulturowe – konteksty odpowiedzialności, red . K . Gutowska, Warszawa 2003 .
  • Haythornthwaite P .J ., The World War One Source Book , London 1993 .
  • Histories of Two Hundred and Fifty-One Divisions of the German Army Which Participated in the War (1914-1918), Chaumont 1919 .
  • Joachim E ., Familiengeschichte des gräflich Finck von Finckensteinschen Geschlechts: Darstellg u. biograph . Nachrichten, t . 1, Klasing 1920 .
  • Kolbuszewski J ., Cmentarze, Wrocław 1996 .
  • Korniluk I ., Zielonogórzanie, mieszkańcy Grünberg in Schlesien polegli podczas I wojny światowej, „Studia Zielonogórskie”, t . 15, Zielona Góra 2009, s . 219-257 .
  • Leszczyński v . R ., 50 Jahre Geschichte des königlich preussischen 2. posenschen Infanterie-Regiments Nr. 19, 1813 bis 1863, Luxemburg 1863 .
  • Metzler J .C ., Historia narodowego cmentarza w Arlington, [w:] Cementary Art ‒ Sztuka Cmentarna ‒ L’art de Cimetiere, Wrocław 1995 .
  • Młyńska A ., „Setkom tysięcy, co imion nie mają na Grobie... ”, Szadkowicki cmentarz wojenny z okresu bitwy Łódzkiej, „Biuletyn Szadkowski” 2013, t . 13 .
  • Molenda L ., Nazwy dawnych zawodów i statusów: glosariusz niemiecko-polski opatrzony przykładami odręcznego zapisu z akt pruskich urzędów stanu cywilnego z terenu Wielkopolski (1874-1918), Mnichowo–Gdańsk 2016 .
  • Möller H ., Geschichte der Ritter des Ordens pour le mérite im Weltkrieg, Bd . 1: A–L., Berlin 1935 .
  • Mosse G .L ., Fallen Soldiers Reshaping Memory of the World Wars, New York‒Oxford 1990 .
  • Pajewski J ., Pierwsza wojna światowa 1914-1918, Warszawa 1991 .
  • Pencakowski P ., Cmentarze I wojny światowej ‒ geneza ideowa w rzeczywistości historycznej i artystycznej, [w:] Śmierć ‒ przestrzeń ‒ czas ‒ tożsamość w Europie Środkowej około 1900, Kraków 2002 .
  • Pencakowski P ., Cmentarze z I wojny światowej jako walor antropogeniczny okolicy Łodzi, „Turyzm” 2004, t . 14, z . 2 .
  • Perthes J ., Gothaisches genealogisches Taschenbuch der deutschen gräflichen Häuser, Gotha 1874 .
  • Priesdorff v . K ., Soldatisches Führertum, Bd . 4, Hamburg 1936 .
  • Ruhmeshalle unserer Alten Armee, Berlin 1927 .
  • Schubert J ., Pochówki żołnierskie w tradycji historycznej do czasów I wojny światowej. Powstanie cmentarzy wojskowych, „Czasopismo Techniczne” 2011, z . 16 .
  • Schubert J ., Służby grobownicze armii austro-węgierskiej, niemieckiej i rosyjskiej w czasie I wojny światowej (1915-1918), „Architektura, Czasopismo Techniczne” 2011, t . 108, z . 16 .
  • Ślipiec J ., Garnizon sulechowski i jego jednostki w latach 1698-1919, „Biuletyn Akademii Obrony Narodowej” 2004, nr 4, s . 104-110 .
  • Tunbridge J .E ., Ashworth G .E ., Dissonant heritage: the management of the past as a resource in conflict, Chichester–New York 1996 .
  • Zedlitz-Neukirch L ., Neues preussisches Adels-Lexicon, oder Genealogische und diplomatische Nachrichten von den in der preussischen Monarchie ansässigen oder zu derselben in Beziehung stehenden fürstlichen, gräflichen, freiherrlichen und adeligen Häusern etc, t . 3, Liepzig1 1837 .
  • Zedlitz-Neukirch L ., Neues preussisches Adels-Lexicon, oder Genealogische und diplomatische Nachrichten von den in der preussischen Monarchie ansässigen oder zu derselben in Beziehung stehenden fürstlichen, gräflichen, freiherrlichen und adeligen Häusern etc., t . 4, Leipzig 1837 .
  • Zuber T ., The Battle of the Frontiers. Ardennes 1914, Stroud–Gloucestershire 2009 .
  • Formacje armii cesarstwa niemieckiego, http://wiki-de.genealogy.net/
  • Głowiak M ., Straty armii pruskiej w pierwszej wojnie światowej, http://www.wtg-gniazdo.org
  • Heimatkalenderauf das Jahr 1924 für dieKreise Grünberg und Freystadt, artykuł przetłumaczony artykuł przez Agnieszkę Czarnecką dostępny na www.tplmw.drzonow .eu
  • House S ., The Battle of the Ardennes 22 August 1914, https://kclpure.kcl.ac.uk/portal
  • Kosmala G ., Chylińska D ., Trudne dziedzictwo. Upamiętnienia poległych podczas I wojny światowej żołnierzy niemieckich na Śląsku, www.zgrit.uni.wroc.pl
  • Lisiecka M ., Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego, www.lwkz.pl
  • Listy poległych, http://des.genealogy.net
  • Maciuszczak W ., Poznański Pułk Piechoty nr 58 (3 Posenschen Infanterie-Regiment Nr 58.), www.glogow.pl
  • Mościpan B ., Pomnik poległych w Płotach, www.tplmw.drzonow.eu
  • Mościpan B ., Pomnik poległych w Przybymierzu, www.tplmw.drzonow.eu
  • Mościpan B ., Pomnik poległych w Starym Kisielinie, www.tplmw.drzonow.eu
  • Mościpan B ., Pomnik poległych w Ostrzycach, www.tplmw.drzonow.eu
  • Mościpan B ., Pomnik poległych w Zaborze, www.tplmw.drzonow.eu
  • Niemieckie cmentarze wojenne, www.volksbund.de
  • Pomniki poświęcone ofiarom I Wojny Światowej we wsiach powiatu oleśnickiego, www.olesnica.nienaltowski.net
  • Projekt tworzenia drzew genealogicznych, www.geni.com
  • Spis mieszkańców Przytoku z 1933 r ., https://adressbuecher.genealogy.net
  • Strona genealogiczna, www.billiongraves.com
  • Strona genealogiczna, www.vongoetze.com
  • Strona o niemieckich pomnikach poległych, www.denkmalprojekt.org
  • Szlaki bojowe niemieckich dywizji, www.militaerpass.net
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-1ee59e67-6680-4e1c-9883-a01b87308133
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.