PL EN


2014 | 5(929) | 5-17
Article title

Filozoficzne problemy wokół interpersonalnych porównań użyteczności

Title variants
EN
The Philosophical Problems Surrounding Interpersonal Utility Comparisons
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Artykuł stanowi próbę usystematyzowania problematyki filozoficznej, która dotyczy interpersonalnych porównań użyteczności. Zagadnienie to ma istotne znaczenie zarówno dla teorii ekonomii, jak i praktyki gospodarczej. W ramach analizy wyróżniono cztery grupy problemów: problemy semantyczne, problemy epistemologiczne, problemy antropologiczne oraz problemy aksjologiczne. Zależności występujące między wymienionymi grupami problemów uprawniają do następujących wniosków: po pierwsze, najbardziej fundamentalne znaczenie mają rozstrzygnięcia semantyczne, po drugie, opisowe interpretacje interpersonalnych porównań użyteczności opierają się na wątpliwych przesłankach semantycznych i epistemologicznych oraz po trzecie, normatywne interpretacje interpersonalnych porównań użyteczności mogą być formułowane w ramach różnych założeń epistemologicznych.
EN
I attempt a systematic analysis of the philosophical problems related to interpersonal utility comparisons. The issue has importance both for economics theory and practice. There are four groups of such problems: semantic, epistemological, anthropological and axiological. My investigation of intergroup relationships led to the following conclusions: first, the most important problems are semantic ones; second, descriptive interpretations of interpersonal utility comparisons are based on doubtful semantic and epistemological premises; third, normative interpretations of interpersonal utility comparisons can be formulated upon different epistemological premises.
Contributors
References
  • Acocella N. [2002], Zasady polityki gospodarczej: wartości i metody analizy, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
  • Arrow K. [1978], Extended Sympathy and the Possibility of Social Choice, „Philosophia”, vol. 7, nr 2.
  • Fontaine Ph. [2001], The Changing Place of Empathy in Welfare Economics, „History of Political Economy”, vol. 33, nr 3.
  • Goldman A. [1995], Simulation and Interpersonal Utility, „Ethics”, vol. 105, nr 4.
  • Griffin J. [1993], Against the Taste Model [w:] Interpersonal Comparisons of Well-being, eds J. Elster, J. Roemer, Cambridge University Press, Cambridge.
  • Griffin J. [2002], Well-being: Its Meaning, Measurement, and Moral Importance, Oxford University Press, Oxford–New York.
  • Hare R. [2001], Myślenie moralne. Jego płaszczyzny, metody i istota, Aletheia, Warszawa.
  • Harsanyi J. [1955], Cardinal Welfare, Individualistic Ethics, and Interpersonal Comparisons of Utility, „Journal of Political Economy”, vol. 63, nr 4.
  • Harsanyi J. [1977], Morality and the Theory of Rational Behavior, „Social Research”, vol. 4, nr 4.
  • Harsanyi J. [1982], Morality and the Theory of Rational Behavior [w:] Utilitarianism and Beyond, eds A. Sen, B. Williams, Cambridge University Press, Cambridge.
  • Hausman D. [1995], The Impossibility of Interpersonal Utility Comparisons, „Mind”, vol. 104, nr 415.
  • Hausman D., McPherson M. [2006], Economic Analysis, Moral Philosophy, and Public Policy, Cambridge University Press, Cambridge.
  • Jevons W.S. [1888], The Theory of Political Economy, Library of Economics and Liberty, www.econlib.org/library/YPDBooks/Jevons/jvnPE1.html (dostęp: czerwiec 2013 r.).
  • Ng Y. [1992], Utilitarianism and Interpersonal Comparison, „Social Choice and Welfare”, nr 9.
  • Riley J. [2009], Liberal Utilitarianism: Social Choice Theory and J.S. Mill’s Philosophy, Cambridge University Press, Cambridge.
  • Robbins L. [1938], Interpersonal Comparisons of Utility: A Comment, „The Economic Journal”, vol. 48, nr 192.
  • Robbins L. [1945], An Essay on the Nature and Significance of Economic Science, 2nd ed., Macmillan and Co., London.
  • Scanlon T. [1993], The Moral Basis of Interpersonal Comparisons [w:] Interpersonal Comparisons of Well-being, eds J. Elster, J. Roemer, Cambridge University Press, Cambridge.
  • Sen A.K. [1980], Plural Utility, „Proceedings of the Aristotelian Society”, vol. 81 (1980–1981).
  • Sen A.K. [1997], Choice, Welfare, and Measurement, Harvard University Press, Cambridge, Massachusetts.
  • Sen A.K. [2001], Racjonalność i wybór społeczny [w:] Elementy teorii wyboru społecznego, red. G. Lissowski, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.
  • Stiglitz J. [2004], Ekonomia sektora publicznego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
  • Suzumura K. [1997], Interpersonal Comparisons of the Extended Sympathy Type and the Possibility of Social Choice [w:] K. Arrow, A. Sen, K. Suzumura, Social Choice Re-examined, t. 1, Palgrave Macmillan.
  • Varian H. [2006], Mikroekonomia: kurs średni – ujęcie nowoczesne, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-937b7a9e-3e83-468c-8795-1c390a643379
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.