Zgodnie z zasadą sekwencji sonorności (Sonority Sequencing Principle, SSP) jądro sylaby jest dźwiękiem o najwyższej sonorności, a sonorność pozostałych segmentów sylaby maleje wraz z odległością od jądra. Niemniej jednak w wielu językach występują nagłosy i wygłosy, które naruszają tę zasadę. Przyjmując podejście funkcjonalne zaproponowane przez Jerzego Kuryłowicza, wyróżniono typy zbitek w nagłosie i wygłosie w standardowym języku słowackim. Ich analiza pod względem sonorności wykazała, że prawie 40% sekwencji powszechnie występujących w nagłosie narusza zasadę sekwencji sonorności. W przypadku wygłosu wynik był podobny. Ustalenia te wskazują, że tworzenie zbitek spółgłoskowych nie zależy wyłącznie od sonorności poszczególnych segmentów, ale również od innych prawidłowości fonologicznych i/lub percepcyjnych związanych z procesem komunikacji.
EN
In line with the Sonority Sequencing Principle (SSP), the centre of the syllable is the most sonorous sound and the sonority of the other segments in the syllable drops towards the syllable edges. Nevertheless, in many languages, there are syllable onsets and codas that violate this principle of sonority. Following the functional approach proposed by Jerzy Kuryłowicz, types of word/syllable-initial and word/syllable-final clusters in standard Slovak were delimited. A sonority-based analysis of those clusters revealed that almost 40% of the common initial consonant sequences violate the SSP. The situation with the final clusters is similar. These findings indicate that the creation of consonant clusters in a language does not depend solely on the sonority of the individual segments but also follows other phonological and/or perceptual regularities connected with the process of communication.
Celem przedstawionej analizy jest ukazanie tendencji artykulacyjnych odkształceń grupy spółgłoskowej [st] w mowie dzieci ze specyficznym zaburzeniem językowym (SLI). Materiał badawczy obejmował 30 wyrazów zawierających grupę [st] w trzech pozycjach wyrazowych. Grupę badawczą stanowiło 8 dzieci (2 dziewczynki i 6 chłopców) z diagnozą SLI w wieku od 4 do 5 lat. Wyrazy analizowano pod kątem obecności takich procesów fonetyczno-fonologicznych, jak: wzmocnienie artykulacyjne, osłabienie artykulacyjne, redukcja, metateza, epenteza, rozszczepienie artykulacji itp. W artykule w sposób syntetyczny przedstawiono proces rozwoju grup spółgłoskowych w ontogenezie mowy.
EN
The aim of the presented analysis is to show the articulation tendencies of the deformations of the consonant cluster /st/ in the speech of children with specific language impairment (SLI). The research material consisted of 30 words containing the consonant cluster /st/ in three word positions. The study group consisted of eight children (two girls and six boys) diagnosed with SLI aged between 4–5 years. The words were analyzed for the presence of such phonetic and phonological processes as: fortition (strengthening), lenition (weakening), reduction, metathesis, epenthesis, articulation splitting, etc. The article concisely presents the development process of consonant clusters in the ontogenesis of speech.
Im vorliegenden Beitrag wird das Augenmerk auf die lautliche Adaption polnischer Eigennamen mit intervokalischen Konsonantenclustern gelegt, die dem deutschen Sprachsystem fremd sind. Zuerst geht der Autor auf die theoretischen Ansätze zur deutschen Silbenphonologie und Phonotaktik ein. Am Beispiel des Hydronyms Biebrza weist er die Dissonanz zwischen der Theorie, den Aussprachewörterbüchern und der Sprechrealität im Rundfunk vor.
EN
The aim of this article is to analyze sound adaptation of Polish proper names with intervocalic consonant clusters which in terms of phonotactic structure do not exist in standard German. At the beginning, the author presents a theoretical approach to the issue from the point of view of syllabic phonology and phonotactic constraints. Using the example of the Biebrza hydronym, the author then shows discrepancies between theory, German pronunciation dictionaries and speech reality in German public mass media.
PL
Niniejszy artykuł poświęcony jest niemczeniu polskich nazw własnych z międzysamogłoskowymi zbitkami spółgłoskowymi, które pod względem fonotaktycznym nie występują w niemczyźnie standardowej. Na początku autor przedstawia ujęcie teoretyczne zagadnienia z punktu widzenia fonologii sylaby oraz fonotaktyki. Na przykładzie hydronimu Biebrza autor pokazuje rozbieżność między teorią, słownikami wymowy a rzeczywistością językową w mediach.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.