The regaining of the country’s independence, and then its revival after the war damages, including its economic infrastructure – these were the tasks set by the Polish government in exile, first in Paris and then in London. The maritime economy was to play an important role here. The Polish government was fully aware of the enormous economic and strategic benefits resulting from the fact that it had a coast, with the port of Gdynia before the war. It was assumed that both in Gdynia and in the ports that were to belong to Poland after the war: Szczecin, Kołobrzeg, Gdańsk, Elbląg, Królewiec, the economic structure was to be transformed, and they were to become the supply points for Central and Eastern Europe. Work on the reconstruction of the post-war maritime economy was mainly carried out by the Ministry of Industry, Trade and Shipping. In London, in 1942–1943, a number of government projects were set up to rebuild the entire maritime infrastructure. All projects undertaken in exile were related to activities carried out by individual underground divisions of the Polish Underground State domestically, i.e. the “Alfa” Naval Department of the Home Army Headquarters, the Maritime Department of the Military Bureau of Industry and Trade of the Head of the Military Bureau of the Home Army Headquarters and the Maritime Department of the Department of Industry Trade and Trade Delegation of the Government of the Republic of Poland in Poland. The abovementioned organizational units also prepared plans for the reconstruction of the maritime economy, and the projects developed in London were sent to the country. They collaborated here and a platform for mutual understanding was found.
The article presents the basic definitions of innovation and safety. The work embraces the author’s critical comments referring to Polish maritime economy (ME) against the background of the developed scientific and technology (S&T) concepts. Simultaneously, the deficits in the field of maritime policy, which have been affecting the overall economic security of the country are demonstrated. Assuming that the Polish Navy is an entity of ME, the author indicates the lack of doctrine and a coherent maritime strategy of the country.
EU’s maritime policy and consistent with it Poland’s maritime policy represent one of the elements of competitiveness, innovation and development of Polish maritime economy. This publication aims at presenting the very nature and importance of the state maritime policy and priority directions and program for their implementation. A set of actions to be taken to guarantee a long-term development of Polish seaports are formulated. This publication contributes to the discussion on the integrated maritime policy of the state in the European Union.
The paper focuses on problems related to modelling the development of maritime economic space. This entirely new issue has emerged from the recent changes in the intensity of use of marine areas. First, the economic significance of maritime space is discussed, followed by a simple model based on maritime spatial rent which aims at explaining the patterns of its development. This model encapsulates the interplay between both market and public choice factors that affect the development of maritime space. The paper also includes a discussion of attempts to obtain a monetary value of maritime spatial rent for key offshore maritime sectors in Poland. The paper concludes with suggestions on further developments in this field.
PL
Autorzy analizują procesy modelowania rozwoju przestrzeni morskiej w jej ekonomicznym wymiarze. To nowe zagadnienie całkiem niedawno przykuło uwagę badaczy śledzących wzrost tempa i zakresu użytkowania obszarów morskich. W artykule zostało przedstawione gospodarcze znaczenie przestrzeni morskiej, a następnie zaprezentowano prosty model oparty na morskiej rencie przestrzennej, jako narzędziu objaśniania zmian w zagospodarowaniu przestrzennym obszarów morskich. Model ten ujmuje oddziaływanie zarówno sił rynkowych, jak i decyzji wyboru publicznego, które wpływają na rozwój przestrzeni morskiej (jej zagospodarowanie przestrzenne). W artykule omówiono również próby zmierzenia wartości pieniężnej morskiej renty przestrzennej w odniesieniu do kluczowych sektorów gospodarki morskiej w Polsce. Tekst kończy się propozycjami dalszego rozwoju badań w tej sferze.
W 2015 r. rząd polski zapowiedział odbudowę przemysłu stoczniowego, angażując między innymi firmy powstałe po upadku stoczni w Szczecinie w budowę nowoczesnych dużych statków. Celem artykułu jest przestawienie założeń i realizacji polityki rządu polskiego w zakresie rozwoju przemysłu stoczniowego w Polsce po 2015 roku. Szczególną uwagę zwrócono na decyzje rządu w celu realizacji programu rozwoju przemysłu stoczniowego w kontekście sytuacji rynku stoczniowego na świecie. Starano się odpowiedzieć na pytania: Jakie są założenia polityki rządu polskiego w zakresie rozwoju przemysłu stoczniowego w Polsce po 2015 r., biorąc pod uwagę sytuację rynku stoczniowego na świecie?; W jakim zakresie założenia programu rządu polskiego wobec przemysłu stoczniowego zostały zrealizowane w latach 2016-2018? Czy obecna polityka rządu wpłynie na powstanie silnego ośrodka budowy statków na terenie byłej stoczni szczecińskiej? Dążąc do uzyskania odpowiedzi na postawione pytania badawcze, wykorzystano metodę decyzyjną, analizując decyzje Rady Ministrów dotyczące wdrażania programu „Batory”. Metodę instytucjonalno-prawną zastosowano ukazując powstanie instytucjonalnych warunków do rozwoju gospodarki morskiej. Z kolei dzięki metodzie komparatystycznej przedstawiono w jakim zakresie założenia rządowego programu dotyczące rozwoju przemysłu stoczniowego zostały zrealizowane w latach 2016-2018. Na podstawie przeprowadzonych badań należy stwierdzić, że powstanie silnego ośrodka budowy dużych statków na terenach byłej stoczni szczecińskiej może okazać się trudne z braku doświadczeń MSR Gryfia w budowie tak specjalistycznych statków, jakimi są promy pasażersko-towarowe. Innym problemem jest brak wykwalifikowanej kadry, zdegradowana i wymagająca doinwestowania infrastruktura po byłej stoczni w Szczecinie, brak wskazania źródła finansowania programu „Batory” oraz trwający od 2016 r. kryzys branży stoczniowej na świecie związany z redukcją zamówień.
EN
In 2015, Polish government announced the reconstruction of the shipbuilding industry, involving among others the companies established after the collapse of the shipyard in Szczecin in this process consisting in the construction of big modern ships. The aim of the article is to present the assumptions and realization of the policy of Polish government in the scope of the development of shipbuilding industry in Poland after the year 2015. Particular attention was paid to government’s decision aiming at the realization of shipbuilding industry development program in the context of the situation on global shipbuilding market. The attempts were undertaken to answer the following questions: What are the assumptions of the policy of Polish government in the context of the development of Polish shipbuilding industry after the year 2015?; What is the scope of realization of the assumptions of Polish governmental program addressed to the shipbuilding industry in the years 2016-2018? Is current policy of the government going to influence the establishment of a powerful center for the construction of ships within the premises of the former Szczecin shipyard? While aiming at finding the answers to research questions formulated in this way, the decision method was applied for the analysis of decisions made by the Council of Ministers concerning the implementation of the “Batory” program. The institutional and legal method was used while presenting the establishment of institutional conditions of the environment of maritime economy. In turn, thanks to the comparative method it was presented to what extent the assumptions of the governmental program concerning the development of the shipbuilding industry were realized in the years 2016-2018. Basing on the conducted research it should be stated that the establishing of a powerful center for the construction of big ships within the premises of the former Szczecin shipyard may constitute a difficult task due to insufficient experience of MSR Gryfia in the construction of such specialized vessels as passenger and freight ferries. Another issue consists in the shortage of qualified staff, damaged infrastructure of former Szczecin shipyard which requires additional funds, not specified source of funding of the “Batory” program as well as the crisis in global shipbuilding industry from the year 2016, strictly connected with reduced number of orders.
Artykuł porusza szereg zagadnień związanych z funkcjonowaniem społecznym i gospodarczym wysp Wolin i Uznam. Punktem wyjścia jest krótka analiza położenia geograficznego i dostępności obszaru. W dalszej kolejności dokonano przeglądu najważniejszych wydarzeń historycznych, by ostatecznie skupić się na współczesnych podstawach egzystencji obszaru, to jest gospodarce morskiej, turystyce i handlu. Szczególny nacisk położono także na bariery i formy współpracy transgranicznej samorządów obu wysp w ramach Euroregionu „Pomerania” oraz ograniczenia i możliwości związane z przygranicznym położeniem.
EN
The article presents range of issues related to the social and economic aspects of functioning of the islands of Wolin and Usedom. The author begins with a brief analysis of the geographical location and accessibility of the area. Subsequently, the author presents an overview of the most important historical facts and finally focuses on the fundamentals of contemporary existence of the islands ‒ maritime economy, tourism and trade. An important issue also are transport and logistics, both in the local and international scale. Particular emphasis in the article is placed on the barriers and forms of cross-border cooperation of local governments of the two islands, in the framework of the Euroregion „Pomerania” and the limitations and opportunities influenced by the border location of the islands. Finally, the author comes to conclusion, that despite of many difficulties, the past experience of a neighborhood cooperation between Usedom and Wolin, allows optimistic predictions of the future development of the area, which is in the interest of both, Poland and Germany
Transport morski, obok transportu drogowego, jest bardzo istotny dla rozwoju gospodarki. Wykazuje ciągły rozwój, stając się jednostkowo, najbardziej optymalną kosztowo gałęzią transportu ładunków. Kluczowym ogniwem są porty morskie, gdzie odbywa się ich wymiana. Porty morskie łączą różne gałęzie transportu implikując intermodalność. Od ich zrównoważonego rozwoju, efektywnego wykorzystania infrastruktury logistycznej, budowania skutecznych sieci przepływów towarów i informacji zależy rozwój. Rozwój lokalnych przedsiębiorstw, rozwój regionów, rozwój makroregionów, w części również gospodarek ponad narodowych. Celem artykułu jest ocena i analiza perspektyw rozwoju transportu morskiego w Polsce, skupiając uwagę na kluczowych dla rozwoju gospodarki portów, bazując na analizach ilościowych, a także ich konfrontacja z rządowym programem rozwoju portów morskich.
EN
Maritime transport, near the road transport, is very important for global economy. Constantly growing is the most effective branch of cargo transports. The most important link in cargo transport is seaport, where the all cargo exchange is. Seaport`s are connect different branch of transport. They are intermodal. From their development in the field of sustainable development, effective use of the logistics infrastructure, making effective flow networks of cargo and information, depends development of all economy. Development local enterprises, development of regions, development of macro regions and in a big part, development of national economy. This article include analysis perspective of development maritime transport in Poland, on the most important things to economy develop, with statistics analysis and analysis of government documents for maritime growing points.
Maritime transport is an essential element of economic expansion. The fleet under the national flag enables the diversification of supply routes, and creates opportunities for the development of new areas of economic activity based on sea resources. Despite these obvious advantages the fleet registered under the EU flags is getting smaller. The aim of the article is: (1) an analysis of the importance of national fleets for the EU economy and reasons for the fleet reduction in the national registers, (2) assessment of the effects of the admissible state aid to maritime transport in the EU, (3) identification of factors positively affecting the potential of national fleets. The research was carried out using a critical analysis of literature and an econometric model with many variables explaining the phenomenon using the classical least squares method. The research results indicate that the use of protectionist policy tools does not bring the expected results, and the impact of market factors is more visibly reflected in the size of the fleets registered under the national flags than in the state aid.
PL
Transport morski jest niezbędnym elementem ekspansji gospodarczej. Flota pod narodową banderą umożliwia dywersyfikację dróg zaopatrzenia, a ponadto stwarza możliwości rozwoju nowych obszarów aktywności gospodarczej opartych na zasobach morza. Mimo to, flota zarejestrowana pod banderami unijnymi jest coraz mniejsza. Celem artykułu jest: (1) analiza znaczenia flot narodowych dla gospodarki unijnej i przyczyn redukcji flot w narodowych rejestrach, (2) ocena efektów dopuszczalnej w UE pomocy publicznej dla transportu morskiego, (3) wskazanie czynników pozytywnie wpływających na potencjał flot narodowych. Badania zrealizowano, wykorzystując analizę krytyczną literatury oraz model ekonometryczny z wieloma zmiennymi objaśniającymi zjawisko, z wykorzystaniem klasycznej metody najmniejszych kwadratów. Wyniki badań wskazują, że stosowanie narzędzi polityki protekcjonistycznej nie przynosi oczekiwanych rezultatów, a czynniki rynkowe w większym stopniu niż pomoc publiczna znajdują odbicie w wielkości flot zarejestrowanych pod banderami narodowymi.
Polityka regionalna stoi przed ogromnymi wyzwaniami, gdyż pogłębiają się różnice pomiędzy regionami i wewnątrz regionów. Autorki uzasadniają ten stan pomiarami GUS i diagnozami rządowymi wskazując na wybrane inicjatywy stanowiące szanse do wyrównania różnic i odwrócenia tendencji degradacji w kierunku rozwoju regionów. Opracowanie główną uwagę skupia na gospodarce morskiej, gdzie nastąpiły ogromne rozbieżności interpretacyjne pomiędzy perspektywami podejścia do diagnozy gospodarki morskiej: teoretyczną, polityczną i praktyczną. Różnice powstają z przyczyn metodycznych i założonych celów. W wyniku przeprowadzonej analizy wybranych inicjatyw wspierających rozwój gospodarki morskiej podjęte zostały próby identyfikacji kosztów.
EN
Regional policy is facing enormous challenges, as the deepening differences between regions and within regions. The authors justify this state of GUS measurements and government diagnoses pointing to the selected initiatives which are chances to compensate for the differences and reverse the trend of degradation towards the development of regions. The paper’s main attention is focused on the maritime economy, where there were large discrepancies in interpretation between the perspectives approach to the diagnosis of the maritime economy: theoretical, political and practical. The differences arise from methodological reasons and goals. The analysis of selected initiatives supporting the development of the maritime economy attempts have been made to identify costs.
The development of tourism leads to coastal environment devastation and, consequ-ently, to growing costs of its regeneration. The key management competences at the seaside lie with the Directors of Maritime Offices. Their protective measures would allow for reducing disadvantageous trends. Having this in mind, NIK decided to exa-mine whether maritime offices realised their responsibilities related to the use of the coastal strip in compliance with the safety and environmental requirements.
W artykule zawarto uwagi de lege lata i de lege ferenda dotyczące regulacji ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich na tle ustawy kodeks spółek handlowych. Analizy prawne obejmują działalność legislacyjną w obszarze tzw. spółek portowych, którą oceniono z uwzględnieniem wytycznych z zakresu zasad techniki prawodawczej. Scharakteryzowano status prawny spółek akcyjnych, które zarządzają portami morskimi o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej oraz innymi portami. Wskazano, na liczne błędy legislacyjne, którymi są obarczone przepisy szczególne ustawy.
EN
The article includes de lege lata and de lege ferenda comments concerning the Polish Seaports and Harbours Act of December 20th 1996, based on the Commercial Companies Code. Legal analysis include legislative activity in the area of the so-called seaport companies, which was evaluated taking into account guidelines from legislative technique principles. Legal status of joint stock companies managing seaports crucial to national economy and other seaports was characterized. Numerous legislative errors relating to specific provisions of the Act were pointed out.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.