In Romanian society, family was one of the fundamental “institutions”, strongly supported by religious convictions, by tradition, stability and need of social safety. Inside a family man is educated from a religious point of view, he receives the model of behaviour he needs in society, he discovers the first social relations. Until today, these characteristics have been preserved in many families in Romania and they represent the foundation of a good training for young people for beautiful life, well anchored in the realities of the society. After the fall of communism in Romania at the end of 1989 and especially when the first manifestations of the globalization of secularization occurred, family was and still is confronted with new and unparalleled challenges. It has lost a lot of its value, since young people consider that they can live together without an engagement blessed by the Church and legislated by the state. Instead of assuming the responsibility of becoming a family, young people have now other priorities in life: career, their own happiness, social and economical fulfillment. These are the reasons why the average age of contracting a marriage is very high. The model of the monoparental family seems to be now in fashion, since more than 20% of children in Romania live in such a family. There is an increasing number of divorces, concubinages, abortions, people who neglect the education of their own children, of people who do not get married any more. Some of the members of Romanian families live and work abroad – the official number is 900,000 – and this situation has serious consequences upon family itself and especially upon the children who remain at home. All these realities have placed family, in the last 10 years, in the center of attention of all the institutions in Romania which have a social and educational impact. Churches especially engaged themselves in supporting family, in protecting it and rendering its value again. They hope that young people and members of present families will discover and assume the values of the most important institution of moral and social education.
The paper attempts to define the notion of family in Hausa, an African language which is very distant, both geographically and culturally, from the European context. With reference to the universal features of the notion family, the culture-specific concept of family is discussed, focusing on traditional model of the Hausa family and relations between family members. The main features of the concept are identified through the analysis of the lexicon, phraseology, and structural features. The discussion includes some specific profiles of the concept of family in Hausa, manifested in religious discourse and in the language of popular culture.
PL
Autorka podejmuje próbę zdefiniowania konceptu rodziny w języku odległym geograficznie i w kulturze istotnie odmiennej od kultury europejskiej. Powołując się na uniwersalne cechy definicyjne pojęcia rodzina, przedstawia obraz rodziny na podstawie danych afrykańskiego języka hausa. Źródła językowe dostarczają wiedzy na temat stereotypu rodziny tradycyjnej, wewnętrznej struktury rodziny i relacji między członkami, przedmiotem uwagi są też społecznie regulowane zasady zawierania małżeństwa i relacji mąż-żona. Podstawą językowego obrazu rodziny jest treść wyspecjalizowanego leksykonu odnoszącego się do konceptu rodziny, a ponadto cechy strukturalne i frazeologia języka hausa. Podstawowy stereotyp rodziny hausańskiej, zrekonstruowany na podstawie danych językowych, jest konfrontowany z odmiennym profilowaniem konceptu rodziny w dyskursie religijnym i dyskursie świeckim kultury masowej.
Tekst powstał w oparciu o badania terenowe w Republice Środkowoafrykańskiej i analizy tekstów źródłowych. Jego celem jest przybliżenie zmieniających się w procesie przemian cywilizacyjnych – na przestrzeni ostatnich dwóch dekad – relacji rodzinnych w sąsiedzkim środowisku osad i wiosek zamieszkałych przez osoby należące do tradycyjnych społeczności Ba’Aka, Bantu (Mbimou, Gbaya) i Mbororo w regionie Sangha Mbaéré w Republice Środkowoafrykańskiej (RŚA). Zaprezentowane przykłady praktyk rodzinnych, konstruowania rodzin i więzi rodzinnych ukazują powstawanie tam nowych przestrzeni dla związków dotychczas nieobecnych w hermetycznych strukturach poszczególnych społeczności regionu, bądź relacji i praktyk nieaprobowanych (np. samotne macierzyństwo kobiet).
EN
The following text is based on field research in Central African Republic and an analysis of textual sources. It concerns family relations – altered within the last two decades by processes of civilisational change – in the environment of settlements and villages, where members of traditional Ba’Aka, Bantu (Mbimou, Gbaya) and Mbororo communities live as neighbours in the Sangha Mbaéré region of the Central African Republic (CAR). Examples of family practices as well as the construction of families and family ties show the creation of new spaces for relationships, which were heretofore absent from the hermetic structures of individual communities in the region. Relationships and practices previously unacceptable and sporadically-appearing emerge too (e.g. single motherhood.)
The term „The Gospel of the family” inspired by the teaching of John Paul II includes two dimensions: the first one shows what the Scripture says about marriage and family; the second one focuses on a fact that the Christian family itself is a bearer of the Good News, provided that it is a witness to love and it goes ahead of any other signs or apostolic actions. In this way family, as a place of teaching the human person to love and to live in a communion of persons, is able to take up challenges brought by postmodernism: individualism, privatization of love, disconnect between sexuality and procreation, emotional illiteracy. New evangelization directed towards family and penetrating the family, has to give the response to a postmodern age, offering two ways: to give a testimony that the phenomenon, meeting and the communion with the living God and human dominates any sort of intellectual arguments or tradition as well as to propose a “principle” of family life which assumes two other beliefs: that there is no principle without spirituality and that there is no adequate spirituality without relations in the communion of persons.
PL
Pojęcie „Ewangelia rodziny”, zainspirowany nauczaniem Jana Pawła II zawiera w sobie dwa wymiary: pierwszy pokazuje co Pismo Święte mówi na temat małżeństwa i rodziny; drugi ukierunkowuje na fakt, że rodzina chrześcijańska sama w sobie, w swoim bycie jest nosicielką Dobrej Nowiny o ile jest świadkiem miłości, i to bycie wyprzedza jakiekolwiek znaki lub działania apostolskie. W ten sposób rodzina, jako miejsce wychowania osoby ludzkiej do miłości oraz do życia we wspólnocie osób, jest w stanie dać odpowiedź na wyzwania rzucone jej przez postmodernizm: indywidualizm, prywatyzację miłości, oderwanie płciowości od prokreacji, analfabetyzm uczuciowy. Nowa ewangelizacja, skierowana do rodziny i która by przechodziła przez rodzinę, ma za zadanie dać odpowiedź epoce postmodernistycznej poprzez dwie propozycje: dać świadectwo, że wydarzenie, spotkanie oraz wspólnota z żywym Bogiem oraz człowiekiem góruje nad jakąkolwek argumentacją intelektualną lub tradycją oraz zaproponować „regułę” życia rodzinnego, która suponuje dwa inne przekonania, że nie istnieje reguła bez duchowości i że nie ma adekwatnej duchowości bez relacji we wspólnocie osób.
W artykule zaprezentowano wyniki badań terenowych, przeprowadzonych w kilku wsiach w północno-wschodniej Bośni i Hercegowinie. Cel badań związany jest ze zrozumieniem kulturologicznych procesów i dynamiki organizacji życia rodzinnego w wiejskich rodzinach bośniackich, w pierwszej połowie XX wieku. W wynikach zaprezentowano organizację rodzin poszerzonych (wielopokoleniowych) i rodzin dwupokoleniowych. Struktura i dynamika kultury wewnątrz rodziny, praca i podział obowiązków, dekoracje domów, tradycyjne stroje i obuwie ludowe, opieka medyczna nad członkami rodziny, kultura odżywiania się, rola tradycyjnych wierzeń ludowych i religii w życiu rodziny, jak również naruszenia życia wewnątrzrodzinnego i wewnątrzmałżeńskiego opisane są w artykule. Głównym wnioskiem jest stwierdzenie że kulturologiczna organizacja rodziny bierze się z codziennego życia konkretnej społeczności i zawiera w sobie cykl życia od urodzin aż do śmierci. W czasie tego procesu pojawiają się specyficzne działania etnopedagogiczne w różnych sytuacjach życiowych, dlatego też osiąga się związek funkcjonalny między jednostką a społecznością. Wszystkie elementy tradycyjnej wiejskiej kultury bośniackiej, takie jak praca, odżywianie, ubrania, dekoracje, a w szczególności folklor i twórczość ludowa, mają wiodącą rolę.
EN
The results of field research which was conducted in several villages in North-East Bosnia and Herzegovina are presented in this article. The aim of the research is related to understanding the culturological processes and dynamics in the organization of marital life and the structure of family life in rural Bosnia in the first half of the 20th century. The results are the presentation of the organisation of family life in extended (multi-generational) and nuclear families. The structure and dynamics of intra-family culture, the work and the sharing of work obligations/chores of family members, the house decorations, the traditional folk costumes and footwear, the healthcare and treatment of family members, the nutritional culture, the role of traditional folk beliefs and religion in family life, as well as the distortion of intra-marital and intra-family life, are described. The claim that the culturological organisation of family life arises from the everyday life of a concrete community, and that it includes the life cycle from birth until death, is the main conclusion. In the process, a specific ethnopedagogical activity is inherent for various life situations; thereby, a functional connection is being achieved between the individual and the community. All the components of the traditional, rural Bosnian culture, such as work, habitation, nutrition, clothing and decoration, and especially folklore and folk creativity in all its forms, have a primary role.
Rodzina jest podstawową komórką wszystkich społeczeństw i dlatego też jest kluczowym elementem w powstawaniu i istnieniu wszystkich państw na świecie. Na początku XXI wieku wystąpił w sposób znacznie bardziej oczywisty niż kiedykolwiek wcześniej kryzys rodziny, charakteryzujący się niskim zainteresowaniem pastwa sytuacją rodzin i wysokim współczynnikiem rozwodów wśród młodych małżeństw. Negatywne zjawiska wpływające na życie rodzin w Republice Słowackiej to niska pozycja społeczna i status ekonomiczny ludności, coraz częstsze zażywanie narkotyków i leków psychotropowych, wyjazdy zarobkowe na terenie Słowacji i za granicą, jak również stopniowe oddalanie się młodych małżeństw od rodziców i dziadków. Jeśli podczas tego kryzysu jednostki społeczne naruszały harmonię i zasady tradycyjnej moralności i etyki, możemy mówić o początkach przemocy i wielu poważnych konfliktów. W tym artykule omówiono sytuację rodziny biorąc pod uwagę podstawowe zagadnienia. Zaprezentowano również opisowe i interpretatywne analizy rodzin harmonijnych, nieharmonijnych, jak również przyjaciół rodzin i ich funkcjonalności. Dalej kładzie się nacisk na solidarność międzypokoleniową w jednostkach społecznych, która to jest konieczna, aby utrzymać i rozwijać poczucie wspólnoty. Na końcu dodać należy, że mamy obecnie do czynienia z wielorakimi spojrzeniami na rodzinę, w tym regulację prawną i społeczną sytuacji związków homoseksualnych. Zauważyć należy, że w słowackim społeczeństwie przewagę ma tradycyjna wizja rodziny.
EN
The family is the basic cell of every society and is therefore a key element in the creation and existence of every state across the world. At the beginning of the 21st century, more than ever the institution of the family is in crisis, characterized by a particularly low interest in the state of marriage and a high divorce rate among young couples. The main negative elements acting on the existence of families in the Slovak Republic include in particular the low social and economic status of the population, the expansion of narcotic drugs and psychotropic substances, some family members moving to work elsewhere in Slovakia or abroad and also the gradual drifting apart of young families from parents and grandparents. If the crisis of social units has violated the harmony and adjourned original morality and ethics, we can look at the initial violence and many serious conflicts. In this paper we deal with the family in terms of key features. Subsequently, we analyze the harmonious family, the disharmonic family, friends and functionality. Further emphasis is on intergenerational solidarity in the social unit, which is essential to maintain and develop the company. Finally, it should be added that at present there are different views on the form of the family, including social and legislative form of homosexual social units. It should be noted that in the Slovak society the dominant view is on maintaining the traditional family.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.