Niepełnosprawność słuchowa i jej następstwa rozpatrywane są z uwzględnieniem dwóch orientacji: medyczno-rehabilitacyjnej eksponującej deficyt słuchu i ograniczania dostępu do świata dźwięków, w tym mowy oraz komunikowania się w języku fonicznym; oraz socjokulturowej, gdzie głuchota nie jest traktowana jak niepełnosprawność, lecz posiada rangę pozytywnej wartości w społeczności Głuchych, osób stanowiących mniejszość językowo-kulturową, komunikujących się językiem migowym. W obecnej dobie intensywnego rozwoju nowoczesnych technologii otwierają się nowe perspektywy i możliwości zmieniając oblicze niepełnosprawności słuchowej i społeczności Głuchych. W artykule podjęto próbę ukazania, jakie nowoczesne technologie wspomagające, i w jaki sposób mogą wpłynąć na poprawę jakości życia osób słabosłyszących, niesłyszących/Głuchych. Uwaga skoncentrowana jest na ukazaniu wartości funkcjonalnych urządzeń wspomagających i innych technologii, jako strategii łagodzenia, przeciwdziałania lub kompensowania trudności związanych z komunikacją interpersonalną i społeczną, zwiększania dostępności edukacji oraz przestrzeni publicznej dla osób z uszkodzonym narządem słuchu oraz ich zdolności do samodzielnego i niezależnego uczestnictwa w życiu społecznym. Słowa kluczowe: osoby słabosłyszące, niesłyszące/Głuche, technologie wspomagające, jakość życia
Visual phonetics covers deaf people visual perception of speech and hard of hearing people visual-auditory perception of speech. The most commonly used term for this activity is lip-reading. The beginnings of researchers’ interest in this subject date back to the 17th century. In the Polish lands the first to deal with this topic was Jan Siestrzyński, in the beginning of the 19th century. Lip-reading is not an easy skill to master. Several dozen sounds of Polish language correespond to only few visible articulation layouts which means that some sounds that differ acoustically can look the same (e.g. p,b,m) as they are represented by the same articulation layout, Moreover some sounds of Polish language are imperceptible.
PL
Fonetyka wizualna zajmuje się wzrokową percepcją mowy u osób głuchych, a także wzrokowo-słuchową percepcją mowy u osób słabosłyszących. Najczęściej używanym określeniem dla tej czynności jest odczytywanie mowy z ust. Początki zainteresowania badaczy tym zagadnieniem sięgają XVII wieku, na ziemiach polskich pierwszy zajmował się tym Jan Siestrzyński w początkach XIX wieku. Odczytywane mowy z ust nie jest umiejętnością łatwą do opanowania. Kilkudziesięciu polskim głoskom odpowiada bowiem zaledwie kilka widocznych z zewnątrz obrazów artykulacyjnych (kinemów), co oznacza, że niektóre głoski, różniące się akustycznie, mogą z zewnątrz wyglądać tak samo, będąc reprezentowane przez ten sam kinem artykulacyjny (np. p, b, m). Ponadto niektóre głoski (środkowo i tylnojęzykowe) wizualnie są niedostrzegalne (kinem artykulacyjny ma charakter neutralny).
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.