Przedmiotem rozważań w niniejszym tekście jest społeczny wymiar doświadczenia porażek prokreacyjnych w Polsce – przede wszystkim nieplanowanej ciąży, aborcji i niepowodzeń w leczeniu niepłodności. Autorka przeprowadziła kilkuletnie badania metodą uczestniczącą, angażując się w różne role w instytucjach, które doświadczenie porażek prokreacyjnych współorganizują: definiują je i pomagają w sytuacjach kryzysowych (przede wszystkim były to kliniki leczenia niepłodności oraz organizacje pro-life). Badania pozwoliły na wypracowanie antropologicznych narzędzi badania niepowodzeń i próbę naszkicowania złożoności doświadczenia porażki, uwikłanego w szerokie konteksty społeczne (dyskursy ideologiczne, działania podsystemów społecznych, wyobrażenia i praktyki, konwencjonalizujące się gatunki i formy ekspresji).
EN
Reflections presented in this text consider the social dimension of experiencing procreation failures in Poland – first and foremost, unplanned pregnancy, abortion, and unsuccessful treatment of infertility. For several years the author conducted studies applying the participatory method by becoming involved in various roles in institutions that co-organise the experience of procreation failures by defining them and rendering help in crisis situations (predominantly clinics specialising in treating infertility and pro-life organisations). Pertinent studies made it possible to devise anthropological tools for studying failures and an attempt at sketching the complexity of experiencing it, involved in extensive social contexts (ideological discourses, the activity of social sub-systems, concepts and practise, as well as genres and forms of expression subjected to conventionalisation).
Relations between conjugal love, family life and raising children seem to be of great importance. Firstly, love must be a foundation of a relationship between spouses. It must be noticed, however, that sexuality perceived not only as a source of procreation plays an extremely important role in the marital covenant since it contributes a lot to establishing a marital community of love. Secondly, an irrevocable bond which is created between spouses in the Sacrament of Matrimony becomes a gift for their children. Yet, this spousal community has to be cherished and developed on a daily basis – only then will it bear fruits and give happiness to both spouses and their children.
Celem artykułu jest próba odpowiedzi na pytania, czy i w jakim stopniu mężczyźni w Polsce mogą swobodnie decydować o własnej seksualności i płodności, jakie ograniczenia narzuca im społeczeństwo poprzez nieformalne i formalne normy. Skupiono się tu na zagadnieniu edukacji seksualnej mężczyzn, stosowania przez nich antykoncepcji oraz zdrowia reprodukcyjnego. Materiał źródłowy stanowią dane zastane (publikacje, rozporządzenia prawne, dokumenty, wyniki badań, przekazy medialne itp., dotyczące podjętej problematyki). W pierwszej części zaprezentowany został model hegemonicznej męskości, ze szczególnym uwzględnieniem jego elementów odnoszących się do seksualności i prokreacji. Rozważania w dalszej części artykułu odnoszą się do wpływu owego modelu na możliwość realizacji praw reprodukcyjnych mężczyzn w trzech wskazanych obszarach. Analiza wyników przeprowadzonych dotąd badań oraz literatury przedmiotu pozwoliła na sformułowanie hipotezy, iż prawa reprodukcyjne mężczyzn są ograniczane nie tyle przez normy formalne, prawo (jak ma to miejsce w przypadku kobiet, np. przez dostęp do antykoncepcji czy aborcji), co przez normy obyczajowe – patriarchalną, hegemoniczną koncepcję męskości z określonym sposobem definiowania i realizowania męskiej seksualności.
Deut 22:5 is the only prohibition of transvestitism in the Bible and itscultural environment. The context in which it appears suggests that it wasinserted secondarily, in the period after the Babylonian Exile. This viewnarrows down various speculations concerning the original Sitz im Leben ofthis precept, and it leads one to understand it primarily within the frameworkof the canonical shape of the whole Pentateuch. Accordingly, this regulationmainly refers to the rule of the bisexual division of human nature (Gen 1–2),the rule of preserving the order of creation (not mixing species; Lev 19:19;Deut 22:9-11), as well as the preservation of the procreative force, heremainly related to masculinity (Gen 5:1-3; cf. 1:28; 9:1.7).
W artykule dokonuję porównania liberalnego oraz konserwatywnego podejścia w kwestii moralności stosunków płciowych. Opowiadam się za podejściem liberalnym, uznającym szczególny charakter stosunków płciowych, jednocześnie zwracam uwagę na filozoficzno-teologiczną akceptację podejścia przeciwnego u Prussa. Krytykuję argumentacyjną strategię Prussa ze względu na jej trzy elementy: pojmowanie miłości chrześcijańskiej jako równoważnej dobroczynności, dopuszczenie jedynie moralnej oceny seksualności, zbyt pochopne przechodzenie od pewnych zdań faktualnych do innych, a następnie do wniosków o charakterze normatywnym. Jego stanowisko w kwestii moralnej niedopuszczalności niewerydycznej przyjemności opiera się na wieloznaczności pojęcia „rzeczywistej” przyjemności. W artykule bronię dopuszczalności zapłodnienia pozaustrojowego, formułując następujące trzy tezy: dawcy gamet mogą wywiązać się ze swoich obowiązków rodzicielskich; rozrodczość nie musi odbywać się wyłącznie w drodze stosunku płciowego; poddający się tego rodzaju leczeniu nie muszą traktować poczętego w ten sposób dziecka w sposób niewłaściwy, tj. czysto instrumentalnie. Na koniec zwracam uwagę na rozbieżność między poglądami Prussa a poglądami większości ludzi, w tym rosnącej liczby katolików.
EN
I contrast a liberal and a conservative approach to the morality of sex, endorsing the former with a concession as to the special nature of sex, and note Pruss’ philosophical and theological endorsement of the latter. I criticize his argumentative strategy in three regards: first, he defends Christian love as equivalent to benevolence; second, he allows for only a moral evaluation of sex; third, he moves too quickly from some factual claims to others, and thence to normative conclusions. His account of the moral impermissibility of non-veridical pleasures trades on ambiguities in ‘real’ pleasure. I respond to three arguments Pruss offers against IVF: gamete donors can discharge their parental obligations; reproduction need not only be by coitus; and those who use fertility treatment need not thereby do wrong in treating any resultant child as an ‘artefact’. I conclude with critical observations about the distance between Pruss’ views and those commonly held by most people, including increasing numbers of Catholics.
Problematyka świętości ludzkiego życia, począwszy od jego rozwoju w fazie prenatalnej, jest stałym tematem zarówno chrześcijańskiej, jak i żydowskiej refleksji teologicznej. W judaizmie problematyka ta jawi się jako ściśle związana z obowiązkiem prokreacji, rozumianym jako dążenie do upowszechniania chwały Bożej w świecie. Życie jest chwałą Bożą, gdyż Bóg jest Bogiem żyjącym i w Nim życie ma swe źródło oraz uzasadnienie. Nade wszystko zaś chwałą Bożą jest żyjący człowiek, uczyniony „według istoty i umysłu” Boga (Rdz 1,26). W niniejszym artykule autor podejmuje rozważania na temat żydowskiego pojmowana pryncypium świętości ludzkiego życia. W teologii żydowskiej, począwszy od biblijnej starożytności aż po czasy współczesne, pozostaje ono w organicznym związku z nakazem prokreacji: „Bądźcie płodni i rozmnażajcie się” (Rdz 1,28). Celem artykułu jest także wskazanie na fakt, iż między chrześcijanami i żydami istnieje przestrzeń do współpracy pro-life, która może przybrać formę wspólnych działań na rzecz promocji i ochrony życia poczętego. Zarówno Kościół, jak i Synagoga swe poglądy antropologiczno-embriologiczne wyprowadzają z Pisma Świętego.
EN
The issue of the sanctity of human life, beginning with its development in the prenatal phase, is a constant topic of both Christian and Jewish theological reflection. In Judaism, it is closely related to the duty of procreation, understood as striving to disseminate the glory of God in the world. Life is the glory of God, because God is a living God and in him life has its source and justification. Above all, the glory of God is a living man, made “according to the essence and mind” of God (Gen 1,26). In this article, the author ponders on the subject of the Jewish conception of the sanctity of human life. In Jewish theology, from biblical antiquity to modern times, it remains in organic relation with the proclamation of procreation: “Be fruitful and multiply” (Gen 1,28). The aim of the article is also to point out that there is a space for pro-life cooperation between Christians and Jews, which may take the form of joint actions for the promotion and protection of conceived life. Both the Church and the Synagogue derive their anthropological and embryological views from the Holy Bible.
The gender and queer ideology deconstructs the concept of a human being. The costume that preserves the symbolic truth about human masculinity and femininity, and as a consequence - about gendering towards procreation as the principle of constituting a community of life - is denied (gender) or replaced with a creation symbolizing asexual sexuality (queer). Both forms of genderand queer lose their ability to procreate for two different reasons: gender by being in a homosexual relationship, and queer by being sexually and freely sexually active. They are made similar to their reproductive inability and, consequently, parental unreal. Meanwhile, the law of life presupposes procreation, and thus paternity of a man and motherhood of a woman. Life as life ceases when the condition of parentage cannot be met. In the essay, the source of these statements is the natural law (iusnaturalis), which is a universal premise for judging the deeds of both forms of postmodernity as contradicting the idea of life.
PL
Ideologiagenderiqueer dekonstruujepojęcieczłowieka. Kostium, który konserwuje znakową prawdę o człowieczej męskości i kobiecości, a w konsekwencji – o upłciowieniu ku prokreacyjności jako zasadzie konstytuowania wspólnoty życia – zostajezanegowany (gender) albo zastąpiony kreacją symbolizującą bezpłciową seksualność (queer). Obie postaci gender i queer zatracają, z dwóch różnych powodów, możność prokreacyjną: gender przez pozostawanie w związku homopłciowym, a queer – apłciowym i dowolnie seksualnym. Upodabnia je niemożność prokreacyjna, a w konsekwencji odrealnienie rodzicielskie. Tymczasem prawo życia zakłada prokreacyjność, a tym samym ojcostwo mężczyzny i macierzyństwo kobiety. Życie jako życie ustaje, kiedy warunek rodzicielstwa nie może być spełniony. W eseju źródłem tych twierdzeń jest prawo naturalne (iusnaturalis), będące uniwersalną przesłanką osądzania czynów obydwu postaci ponowoczesności jako sprzeniewierzających się idei życia.
Artykuł prezentuje wyniki badań dotyczących uwarunkowań planów i decyzji prokreacyjnych przeprowadzonych wśród kobiet i mężczyzn zamieszkujących województwo śląskie. Badania zostały zrealizowane w 2016 roku na próbie 1000 mieszkańców województwa śląskiego, będących w wieku 18-39 lat. Do ich przeprowadzenia wykorzystano metodę sondażu, przy zastosowaniu techniki wywiadu kwestionariuszowego. Zaprezentowane analizy są ukierunkowane na udzielenie odpowiedzi na pytania o plany prokreacyjne kobiet i mężczyzn, o powody, dla których mają lub chcą mieć dzieci, a także o działania, które są skłonni podjąć w celu realizacji swoich planów związanych z posiadaniem i wychowaniem dzieci. Porównanie opinii i deklaracji kobiet i mężczyzn, będących w wieku właściwym dla prokreacji, ma stanowić przyczynek do dyskusji wokół ewentualnych różnic w podejściu do rodzicielstwa oraz czynników determinujących decyzje dotyczące posiadania dzieci. Wyniki badań pozwalają stwierdzić, że posiadanie potomstwa i bycie rodzicem jest ważne zarówno dla kobiet, jak i dla mężczyzn. Można jednak zauważyć pewne zróżnicowanie powodów, dla których kobiety i mężczyźni chcą być rodzicami. Ponadto to kobiety skłonne są do nieco większych wyrzeczeń i wysiłków ukierunkowanych na realizację planów prokreacyjnych niż mężczyźni.
EN
The aim of the paper is to presents the results of research on the determinants of reproductive plans and decisions conducted among women and men. The research was carried out in 2016 on a sample of 1,000 inhabitants of the Śląskie Voivodeship, aged 18-39. The survey method was used to conduct them, using the questionnaire interview technique. The presented analyzes are focused on answering questions concerning reproductive plans of women and men, the reasons why they have or want to have children, as well as the effort that they are willing to take in order to implement their plans related to having and raising children. The aim of the comparison of opinions and declarations of women and men at reproductive age is to contribute to the discussion around possible differences in the approach to parenthood and factors determining the decisions on having children. Research results show that having children and being a parent is important for both women and men. However, there are some differences in the reasons why men and women want to be parents. In addition, women are willing to slightly greater sacrifices and efforts aimed at implementing reproductive plans than men.
Artykuł jest próbą syntezy przemian rodziny dokonujących się w epoce postmodernizmu. Starano się pokazać przemiany w zakresie definiowania rodziny, liczby zawieranych małżeństw i modeli funkcjonujących w tej instytucji, przemiany w prokreacji oraz alternatywne do rodziny związki. Wnioski tych analiz prowadzą do stwierdzenia, że postmodernizm wpływa na współczesną rodziną, wywołując w niej dosyć wyraźnie zaznaczające się zmiany, ale ciągle to rodzina nuklearna pozostaje dominującą formą życia małżeńsko-rodzinnego.
EN
This article attempts to synthesize family transformations in the postmodern era. It presents the changes in the definition of family and current family models, marriage statistics, changes in the procreation function of the family, and alternative forms of relations. The results of this research indicate that while postmodernism marks significant family changes, a nuclear family continues to be the dominant form of marriage and family relations.
The transmission of life is associated with a particular responsibility, including, among other things, making the right choice of the method of family planning. Moral rules in the sphere of procreation are presented in documents of the Church, especially in the encyclical Humanae Vitae. Those texts present morally accepted methods of family planning as methods of recognising fertility and not counteracting it. Today, however, many secular and liberal sources promote using contraceptives. There is a need for advisers who can indicate the misconceptions of such a choice and help in accepting natural family planning as a lifestyle. The students of the John Paul II Catholic University of Lublin are educated within the scope of family sciences and have the family planning exercises in their curriculum. Before starting the course questionnaire surveys were conducted, and after finishing it, we have noticed favourable changes in the attitude towards the methods of family planning. In 2011, 93% of the student participating in the course confirmed that their attitude towards the methods of family planning had changed to more favourable one under the influence of the course exercises. After finishing the course in the academic year 2012/2013, the percentage of the students deeming use of contraceptives as morally unacceptable dropped from 43.4% to 19.2%, and the percentage of the students expressing the opposition to them grew from 55.3% to 80.8%. In accordance with John Paul II's appeal expressed in his Exhortation, Familiaris Consortio, there is a need for “wider, more definite and systematic effort leading to recognition, evaluation and use” (FC 35) of the methods of natural family planning.
PL
Przekazywanie życia wiąże się ze szczególną odpowiedzialnością. Obejmuje ona między innymi właściwy wybór metody planowania rodziny. Zasady moralne w dziedzinie prokreacji przedstawiają dokumenty Kościoła, zwłaszcza encyklika Humanae vitae. Za dopuszczalne moralnie uznawane są metody rozpoznawania, a nie przeciwdziałania płodności. Współcześnie jednak wiele laickich i liberalnych źródeł propaguje stosowanie środków antykoncepcyjnych. Potrzebni są doradcy potrafiący wykazać niewłaściwość takiego wyboru i pomóc w przyjęciu naturalnego planowania rodziny jako stylu życia. Studenci Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, kształceni w zakresie nauk o rodzinie, mają w swym programie ćwiczenia z metod planowania rodziny. Przeprowadzone badania ankietowe przed rozpoczęciem tych zajęć i po ich zakończeniu wykazały korzystne zmiany nastawień wobec metod planowania rodziny. W 2011 r. 93% uczestniczących w zajęciach studentów stwierdziło, że pod wpływem odbywanych ćwiczeń nastawienie wobec naturalnego planowania rodziny zmieniło się na bardziej pozytywne. W roku akademickim 2012/2013 po skończonych zajęciach procent studentów aprobujących niedopuszczalne moralnie stosowanie środków antykoncepcyjnych zmalał z 43,4% do 19,2%, a wyrażających sprzeciw wobec nich wzrósł z 55,3% do 80,8%. Zgodnie z apelem Jana Pawła II, wyrażonym w adhortacji Familiaris consortio, potrzebny jest „szerszy, bardziej zdecydowany i systematyczny wysiłek idący w kierunku poznania, oceny istosowania” (FC 35) metod naturalnej regulacji poczęć.
The reviewed monograph by Urszula Dudziak, a theologian and psychologist from Lublin, is an interdisciplinary familiological and pastoral case study exploring three research areas of paramount importance for the pastoral care of families namely “gender and sexuality”, “fertility and procreation”, and “ageing and dying” of the human being. The aim of the literature research undertaken in the dissertation was to develop an integral anthropological synthesis of human biologism considered in close relation to other personal spheres. The author competently used the monographic method, utilising the methodology of theoretical-cognitive research and drawing extensively on the results of the auxiliary sciences of pastoral theology. The study as a whole is a remarkable example of pastoral personology which translates the assumptions of Christian personalist anthropology into the language of the pastoral practice of the Catholic Church aimed at the integral development of the human person at three particular stages of his or her life namely conception and birth, actualisation of procreative abilities as well aspassing on the gift of life, ageing and dying.
PL
Recenzowana monografia autorstwa lubelskiej teolog i psycholog, Urszuli Dudziak, stanowi interdyscyplinarne stadium familiologiczne i pastoralne eksplorujące trzy obszary badawcze o pryncypialnym znaczeniu dla duszpasterstwa rodzin: „płciowości i seksualności”, „płodności i prokreacji”, „starzenia się i umierania” człowieka. Celem podjętych w rozprawie badań literaturowych było wypracowanie integralnej syntezy antropologicznej ludzkiego biologizmu rozpatrywanego w ścisłym związku z pozostałymi sferami osobowymi. Autorka kompetentnie posłużyła się metodą monograficzną, wykorzystując metodologię badań teoretycznopoznawczych i szeroko czerpiąc z wyników nauk pomocniczych teologii pastoralnej. Całość opracowania jest dobrym przykładem personologii pastoralnej, która założenia chrześcijańskiej antropologii personalistycznej przekłada na język praktyki pastoralnej Kościoła katolickiego ukierunkowanej na integralny rozwój osoby ludzkiej w trzech szczególnych etapach jej życia: poczęcia i narodzin, aktualizacji zdolności prokreacyjnych i przekazywania daru życia, starzenia się i umierania.
L’incapacità psichica di assumere gli essenziali obligazioni matrimoniali, che servono alla unità e procreazione è il difetto del consenso matrimoniale, che determina la sua invalidità. In realtà, si tra tta di una carenza della trassmisione e dell’accoglienza sia il dovere dell’atto coniugale sia il dovere della fedeltà matrimoniale. Ci sono le cause della incapacità nel campo di disfunzioni psichosessuali oppure di perturbazioni della personalità. L’omossesualità, il trassesualismo (se si présenta come forma grave e precedente) о personalità isterica possono contribuire incapacità di assumere di dovere dell’atto coniugale. Incapacità di assumere di dovere della fedeltà puo essere determinata dal ipersessualismo (nimfomania о satirismo), trasvestitismo, bisessualismo oppure disfuzioni del personalità come personalità dissociale, schizoidale, paranoidale, instabile emozionale sia isterica. I sopradetti casi dei disfunzioni psichosessuali e della personalità possono impedire l’alleanza matrimoniale. La comunità della vita e amore ha bisogno di fondamento di diritti e doveri. Il particolare posto fra di loro prende il diritto all’atto coniugale e anche il diritto alla fedeltà matrimoniale.
The article attempts to answer a question which is very important from the point of view of judicial practice: can the temporary exclusion of offspring, which refers to the principle of conscious and responsible parenthood, make a marriage invalid, i.e. is it the same as excluding the good of offspring? Often in proceedings for the nullity of marriage one may find a declaration of the parties and witnesses, from which it follows that the nuptial couple wished to have children with each other not immediately after the marriage but at a later time, more convenient for them. Answering the question posed, first a brief analysis of the norm nullity of marriage consent due to the exclusion of the good of offspring was made, and then the principle of conscious and responsible parenthood. The analysis of doctrine and rotal jurisprudence made it possible to formulate a thesis that a defectively expressed marital consent will be determined by the moment of taking a decision to temporarily exclude offspring and the force with which this decision was expressed. There will be no exclusion of the offspring’s welfare if the temporary exclusion of the offspring was taken after the marital consent was expressed. If, on the other hand, the temporary exclusion of offspring was taken before the marital consent was given, the good of the offspring will be presumed to be excluded if the intention to postpone the possibility of conception and birth of the child was taken in an absolute or conditional manner, or if the intention to exclude the birth of offspring forever was known.
PL
Artykuł podejmuje próbę odpowiedzi na bardzo istotne z punktu widzenia praktyki sądowej pytanie, czy czasowe wykluczenie potomstwa, które nawiązuje do zasady świadomego i odpowiedzialnego rodzicielstwa, może spowodować nieważność małżeństwa, czyli czy jest tożsame z wykluczeniem dobra potomstwa? Często bowiem w procesach o nieważność małżeństwa można spotkać się z deklaracją stron i świadków, z której wynika, iż nupturienci zawierając małżeństwo chcieli mieć ze sobą dzieci, ale nie od razu po ślubie, lecz w terminie późniejszym, bardziej dla nich dogodnym. Odpowiadając na postawione pytanie najpierw została dokonana krótka analiza normy unieważniającej zgodę małżeńską z tytułu wykluczenia dobra potomstwa, a następnie zasada świadomego i odpowiedzialnego rodzicielstwa. Przeprowadzona analiza doktryny i orzecznictwa rotalnego pozwoliła sformułować tezę, iż o wadliwie wyrażonej zgodzie małżeńskiej będzie decydował moment podjęcia decyzji o czasowym wykluczeniu potomstwa oraz siła, z jaką ta decyzja została wyrażona. Wykluczenia dobra potomstwa nie będzie, jeśli czasowe wykluczenie potomstwa zostało podjęte po wyrażeniu zgody małżeńskiej. Jeśli natomiast czasowe wykluczenie potomstwa zostało podjęte przed wyrażeniem zgody małżeńskiej, to domniemuje się wykluczenie dobra potomstwa, jeśli zamiar odłożenia w czasie możliwości poczęcia i zrodzenia się dziecka był podjęty w sposób absolutny lub warunkowy, lub też gdy był wiadomy zamiar wykluczenia zrodzenia potomstwa na zawsze.
Church – faithful to the mission commissioned by Christ – take successively the topics that appear throughout the history of mankind, which are the result of scientific development and progress of civilization, and increasing the possibility of interfering with the processes of life – from procreation, and the dying ending. Undoubtedly, the field of interference in human procreation is the one that because of the tremendous progress achieved and the personal good, especially endangered in its activities – requires special vigilance of the Church. Therefore, in this publication is presented clear moral teaching of the Church concerning the abuses in the field of procreation. For the fundamental fraud, which became the subject of moral reflection should include: contraception, morning after pill, sterilization and in vitro fertilization and cloning. It should be noted that all these issues related to human reproduction right contradict the Christian tradition for centuries, and above all the Church’s thought for contemporary view of marriage, family, sexuality and fertility. Break for inner unity, mutuality and the need for relationships between spouses, but also the relationships between parents and offspring. For this reason, must be evaluated negatively. These phenomena are in fact the opposite nature – sexuality without procreation on the one and procreation without sexuality on the other.
PL
Kościół – wierny misji zleconej przez Chrystusa – podejmuje kolejno tematy, które pojawiają się na przestrzeni historii ludzkości, które są wynikiem rozwoju nauki i postępu cywilizacyjnego, i coraz większych możliwości ingerowania w procesy życiowe – począwszy od prokreacji, a na umieraniu skończywszy. Niewątpliwie dziedzina ingerencji w ludzką prokreację jest tą, która ze względu na ogromny postęp i osobowe dobra realizowane, przede wszystkim zagrożone w jej działaniach – wymaga szczególnej czujności Kościoła. Dlatego w niniejszej publikacji została przedstawiona klarowna nauka moralna Kościoła dotycząca nadużyć w dziedzinie prokreacji. Do fundamentalnych nadużyć, które stały się przedmiotem refleksji moralnej należy zaliczyć: antykoncepcję, środki wczesnoporonne, sterylizację oraz zapłodnienie in vitro i klonowanie. Trzeba zauważyć, że wszystkie te kwestie związane z ludzką prokreacją przeczą właściwej dla wielowiekowej tradycji chrześcijańskiej, a przede wszystkim dla współczesnej myśli Kościoła wizji małżeństwa, rodziny, seksualności i płodności. Rozrywają bowiem wewnętrzną jedność, wzajemność i konieczność relacji między małżonkami, ale także relacje między rodzicami i potomstwem. Z tego względu muszą być ocenione negatywnie. Zjawiska te mają bowiem przeciwstawną naturę – seksualność bez prokreacji z jednej i prokreacja bez seksualności z drugiej strony.
The article makes an attempt to decode the concept of the human conception in the mothers womb represented by the Apostle of Nations. His opinion in this issue is based on two fragments from the Old Testament: Jb 10: 8–10 and Ps 139: 13–16. They represent the one seed theory, saying that a new man is formed only from the man’s seed; the role of the mother comes down to be a container receiving male semen. They also express a conviction, that every human life is under God’s special protection from the very beginning. Therefore it demands a total respect, the same respect as for a child already born. The article analyze also three expressions of embryological meaning, used by St. Paul: “from the mother’s womb” (ἐκ κοιλίας μητρός; Ga 1: 15), “Christ is formed in you” (μορφωθῇ; Ga 4: 19) and “child born abnormally” (ἔκτρωμα; 1 Kor 15: 8).
The article presents the doctrinal requirements of monotheistic religions (Christianity, Judaism, Islam) connected with procreation, the creation of families and their functioning. These religions do not allow abortion, however Islam and Judaism allow it in special cases, while Catholicism accepts the possibility of the life-saving-treatment of mother, even if the side effect is death of a child. In vitro fertilization is not accepted only in Catholicism. This confession accepts only natural methods of family planning, and in other confessions of Christianity and in other religions is permitted to use a variety of contraceptives. The results of various studies that describe the actual implementation by the followers of the various religions doctrinal assumptions were also discussed. They found that the higher the level of religiosity is presented by respondents, the more they observe the requirements set by their own religions. They more often created families interested in having children, more cared about the quality of families and relationships between parents and children. The lower level of religiosity was marked by respondents of all religions, the more often they departed from the norms and principles related to creating the families.
PL
W artykule przedstawiono wymogi doktrynalne religii monoteistycznych (chrześcijaństwo, judaizm, islam) związane z prokreacją, tworzeniem rodzin i ich funkcjonowaniem. Religie te zasadniczo nie zezwalają na aborcję, jednakże islam i judaizm dopuszcza taką możliwość w szczególnych przypadkach, zaś w katolicyzmie uznaje się, że w przypadku zagrożenia życia matki możliwe jest dokonanie zabiegu ratującego życie matki, nawet jeśli skutkiem ubocznym jest śmierć dziecka. Zapłodnienie pozaustrojowe nie jest akceptowane jedynie w katolicyzmie. Także jedynie katolicyzm akceptuje naturalne metody planowania rodziny. Natomiast w pozostałych wyznaniach i religiach dopuszczalne jest zapłodnienie pozaustrojowe oraz dopuszcza się stosowanie różnych środków antykoncepcyjnych. Omówiono też wyniki różnych badań opisujących faktyczną realizację przez wyznawców założeń doktrynalnych poszczególnych religii. Okazało się, że im wyższy poziom religijności prezentowali respondenci, tym bardziej przestrzegali wymagań stawianych im przez własne religie. Częściej tworzyli rodziny zainteresowane posiadaniem dzieci, w większym stopniu dbali o jakość rodzin i o relacje między rodzicami a dziećmi. Im niższy poziom religijności cechował respondentów wszystkich religii, tym częściej odstępowali od norm i zasad związanych z budowaniem rodzin.
Rodzicielstwo jest integralnym elementem miłości małżeńskiej, która w aspekcie jednoczącym przejawia swój dynamizm ad intra, natomiast w aspekcie prokreacyjnym ukazuje dynamizm ad extra. Przeżywanie wymiaru prokreacyjnego jest szczególnie trudnym zadaniem dla tych małżonków, którzy doświadczają dramatu niepłodności. niniejszy artykuł omawia w skrócie problem niepłodności, z jakim mierzy się znaczna liczba współczesnych małżeństw. Zwraca uwagę, że zamiast używać terminu „niepłodność”, lepiej mówić o obniżonej płodności. Artykuł przestawia również trudności natury duchowej, psychologicznej i moralnej, przed jakimi stają małżonkowie, którzy nie mogą mieć biologicznych dzieci. Trudności te stanowią zarazem wyzwania dla duszpasterstwa rodzin. drogą przezwyciężenia tych zagrożeń jest odwołanie się do całościowego ujęcia ludzkiej płodności i rodzicielstwa, które uwzględnia zarówno wymiar cielesny, jak i duchowy. W Magisterium Kościoła takie ujęcie rodzicielstwa znajduje wyraz w określeniach „genealogia osoby” (List do rodzin), „prokreacja integralna” (Rodzina a ludzka prokreacja) oraz „płodność poszerzona” (Amoris laetitia, po łacinie: amplificata fecunditas). Próbą praktycznej realizacji tak rozumianego całościowego podejścia do rodzicielstwa jest stosowana w naprotechnologii i nauczaniu rozpoznawania płodności za pomocą Modelu Creighton tzw. instrukcja SPICE.
EN
Parenthood is an integral element of conjugal love, which in its unifying aspect manifests its dynamism ad intra, while in its procreative aspect it shows its dynamism ad extra. Living through the procreative dimension is a particularly difficult task for those spouses who experience the drama of infertility. This paper briefly discusses the problem of infertility faced by a significant number of married couples today. It points out that instead of using the term “infertility”, it is better to talk about reduced fertility. The paper also presents the spiritual, psychological and moral difficulties faced by spouses who cannot have biological children. These difficulties are at the same time challenges for the pastoral care of families. The way to overcome these difficulties is to refer to the holistic approach to human fertility and parenthood, which takes into account both the physical and spiritual dimension. In the Magisterium of the Church, this approach to parenthood is expressed in the terms “the genealogy of the person” (Letter to Families), “integral procreation” (The Family and the Human Procreation) and “an expanding fruitfulness” (Amoris laetitia in Latin: amplificata fecunditas). An attempt of practical realization of such an understood holistic approach to parenthood is used in naprotechnology and teaching of fertility recognition with the Creighton Model, the so-called SPICE instruction.
Od momentu publikacji encykliki „Humanae viate” w roku 1968 przez Pawła VI trwa wokół tego dokumentu gorąca dyskusja. Ożywa w sposób szczególnie intensywny przy okazji kolejnych rocznic publikacji dokumentu. Kolejne dekady pokazywały szereg problemów związanych nie tylko z samą etyką życia małżeńskiego i etyką seksualna, ale i koncepcją sumień czy uznaniem bądź odrzuceniem powagi Urzędu Nauczycielskiego Kościoła. Ostatnie miesiące przyniosły kolejne głosy antagonistów i protagonistów dokumentu. Wśród przeciwników bądź krytyków encykliki pojawiły się poglądy kwestionujące nauczanie, że antykoncepcja jest wewnętrznie zła. To oznacza w konsekwencji przyjęcie tezy, że nie ma w ogóle żadnych czynów wewnętrznych złych czynów. Idąc dalej, należy zauważyć, że każde ludzkie działanie jest określone w swoim moralnym charakterze wyłącznie przez proporcję między jego dobrymi i złymi skutkami. W konfrontacji z tymi poglądami artykuł prezentuje zarys prawdy antropologicznej i teologicznej leżącej u podstaw „Humanae vitae” a egzegezowanej z wnikliwością przez św. Jana Pawła II. Pozwala to na wydobycie kilku podstawowych tez odnoszących się do teologicznej wizji małżeństwa i rodzicielstwa: 1) dla odczytania prawdy o małżeństwie i rodzicielstwie niezbędne jest uznanie w pełnej rozciągłości prawdy o godności osoby ludzkiej, 2) osoba realizuje się w pełni w rzeczywistości daru, który tworzy komunię międzyosobową z udziałem ciała ludziego, 3) komunia i obdarowanie dokonywane z pomocą „znaku” ciała realizują się w międzyosobowej miłości małżeńskiej, 4) szczególnym (choć nie jedynym) aktem miłości małżeńskiej jest akt małżeński, 5) logika małżeńskiego bycia darem dla osoby ma swoją specyfikę, którą jest nierozłączność więzi między obdarowywaniem śród-małżeńskim (między małżonkami) oraz poza-małżeńskim (między rodzicami a dziećmi). Ostatecznie prowadzi to do myśli św. Jana Pawła II nakazującej łączyć porządek aktu małżeńskiego z aktem stwórczym „w biologię rodzenia wpisana jest genealogia osoby”.
EN
Since the publication of the encyclical "Humanae vitae" by Paul VI in 1968, a heated discussion has been taking place around this document. It comes alive in a particularly intense way on the occasion of the subsequent anniversaries of the publication of the document. Subsequent decades showed a number of problems related not only to the ethics of marital life and sexual ethics, but also to the concept of conscience or recognition or rejection of the seriousness of the Church's Magisterium. Recent months have brought further opinions of antagonists and protagonists of this document. Among opponents or critics of the encyclical, there are views questioning the teaching that contraception is intrinsically evil. This, in consequence, means accepting the thesis that there are no intrinsically evil acts at all. What is more, it should be noted that every human action is determined in its moral nature only by the proportion between its good and bad effects. In confrontation with these views, the article presents an outline of the anthropological and theological truth underlying "Humanae vitae" which was analysed with insight by St. John Paul II. This allows for the extraction of several basic theses relating to the theological vision of marriage and parenthood: 1) to read the truth about marriage and parenthood, it is necessary to fully recognize the truth about the dignity of the human person, 2) the person realizes fully in the reality of the gift that creates interpersonal communion with the participation of the human body, 3) communion and endowment made with the help of the "sign" of the body are realized in interpersonal conjugal love, 4) the special (though not the only) act of conjugal love is a sexual act, 5) marital logic of being a mutual gift is specific and this is inseparability of the bond between the inter-marital gift (between spouses) and the non-marital gift (between parents and children). Ultimately, this leads to the thought of St. Pope John Paul II, ordering to combine the order of the marriage act with the creative act "the genealogy of the person is inscribed in the very biology of generation".
Das Konzept der erotischen Liebe von Wladimir Solowjow bildet eine originelle theosophische Liebesvorstellung. Die Theorie der Liebe von Solowjow ist nämlich eng mit der eschatologischen Problematik verbunden und ist darüber hinaus eine Resultante der materialistischen (stricte biologischen) und der spiritualistischen Auffassung der Thematik. Solowjows philosophische Analysen der Geschlechtsliebe beweisen, dass es weniger ein Akt ist, der über die rein biologische Ebene hinausgeht, als viel mehr einer, der unsere biologische Natur verwandeln lässt. Er beruht auf der Überhöhung oder Vergöttlichung unserer Natur. Der Sinn einer so interpretierten erotischen Liebe liegt in dem Herausbilden einer breitgefassten Einheit, deren Grundlage darin besteht, das geistig-körperliche Ganze zu erreichen und die Teilung aufgrund des Geschlechts zu überwinden, d.h. das weibliche und männliche Prinzip des menschlichen Daseins zu integrieren.
EN
Vladimir Solovyov’s concept of erotic love represents a rather original theosophical vision of this issue for his theory of love is closely connected with eschatological matters and, in addition to that, constitutes the product of materialistic (strictly biological) and spiritualist presentation of the subject in question. Solovyov’s philosophical analyses of sexual love demonstrate that intercourse is not so much an act that exceeds purely biological level as the one that causes transformation of our biological nature and consists in over-spiritualisation and divinisation (deification) of our nature. The meaning of erotic love, as construed by Solovyov, lays in creating a widely understood unity based on attaining a spiritual and bodily integrity as well as overcoming disintegration connected with the existence of gender, that is integrating the female and male principle of human existence.
PL
Włodzimierza Sołowjowa koncepcja miłości erotycznej to dość oryginalna koncepcja teozoficzna. Sołowjowowska teoria miłości wiąże się bowiem ściśle z problematyką eschatologiczną, ponadto stanowi wypadkową materialistycznego (stricte biologicznego) oraz spirytualistycznego ujęcia tej tematyki. Sołowjowa filozoficzne analizy miłości płciowej wykazują, że jest to akt nie tyle wykraczający poza poziom czysto biologiczny, co powodujący transformację naszej biologiczności, polegającą na przeduchowieniu czy przebóstwieniu naszej natury. Sens tak zinterpretowanej miłości erotycznej tkwi w wytworzeniu szeroko pojętej jedności, której podstawę stanowi uzyskanie duchowocielesnej całości oraz pokonanie rozpadu związanego z faktem płci, czyli integracja żeńskiej i męskiej zasady ludzkiego bytu.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.